4.1 Wat is een pluriforme samenleving?
Pluriforme samenleving: samenleving waarin verschillen tussen mensen bestaan in levensstijl,
godsdienst, en andere cultuurkenmerken.
Wat is cultuur?
Cultuur betekend alle waarden, normen, gewoonten, en andere cultuurkenmerken die mensen
binnen een groep of samenleving met elkaar delen. Normen en waarden zijn belangrijke
cultuurkenmerken. Voorbeeld van NL is dat de waarde vrijheid van meningsuiting is en de norm
iedereen gelijk behandelen, ook is b.v. sport en kunst een cultuurkenmerk.
Dominante cultuur
Overheersende cultuur in een land = dominante cultuur. Alle waarden, normen, gewoonten e andere
cultuurkenmerken die de meerderheid van de bevolking met elkaar deelt.
Gelijkheid van vrouwen en mannen is bv kernwaarde in de NL’se dominante cultuur.
NL kent een traditie van tolerantie = Acceptatie dat mensen anders zijn, doen of denken dan jij.
Subcultuur
We spreken van subculturen wanneer binnen een groep sommige waarden, normen, gewoonten en
andere cultuurkenmerken afwijken van de dominante cultuur.
Deze mensen zijn onderdeel van de dominante cultuur maar verschillen er ook van, zoals korfballers
en gamers.
Dominante cultuur en subcultuur kan veranderen, roken was dominant nu subcultuur en tattoo was
subcultuur en nu steeds meer dominanter.
Culturele diversiteit
Pluriforme samenleving is een samenleving met culturele diversiteit: veel verschillende subculturen
en levensstijlen.
6 factoren culturele verschillen
1. Woonomgeving
- Verschil leven in stad en platteland. In de stad is er drukte en letten we niet op elkaar,
platteland wel.
2. Generatie
- Verschil tussen jou en je grootouders bijvoorbeeld. Andere kleren, andere muziek.
Ouderen en jongeren hebben hierdoor een ander referentiekader: alles wat je bezit aan
kennis, ervaringen, normen, waarden en gewoonten.
3. Maatschappelijke positie
Opleiding, beroep inkomen bepalen voor een belangrijk deel de maatschappelijke positie die iemand
inneemt. Afhankelijk hiervan zijn er verschillen in leefstijl zoals bij bijvoorbeeld eetgewoonten,
taalgebruik.
4. Gender
Verschil tussen man/vrouw niet alleen biologisch bepaald, ook afhankelijk van de cultuur waar je in
opgroeit. Gender betekent ook wel culturele verschillen tussen mannen en vrouwen aanduiden, zoals
manier van kleden.
Dit heeft ook met rolpatronen te maken: algemene verwachtingen en opvattingen over hoe iemand
zich hoort te gedragen.
5. Migratieachtergrond
Door migratie leven er in NL mensen met uiteenlopende etnische achtergronden samen. We spreken
van etnische subcultuur wanneer mensen zich onderling verbonden voelen door een
gemeenschappelijk land van herkomst en de daarbij horende waarden, normen, gewoonten en
, andere cultuurkenmerken. We spreken van mensen met een Nederlandse achtergrond en een
migratieachtergrond.
6. Godsdienst
Bij elke godsdienst of kerk horen specifieke opvattingen, gebruiken en feestdagen. Christenen
hebben zondag als rustdag, joden sabbat op zaterdag en Moslims hebben vrijdag een speciale dag.
Christen, joden en moslims geloven in 1 god, terwijl hindoes juist geloven dat er meerdere goden
bestaan. Boeddhisten geloven helemaal niet in een god, maar zien geestelijke verlichting als het
hoogste doel.
Cultuur in beweging
Sommige kenmerken van onze cultuur veranderd niet, zoals moord of diefstal. Op andere gebieden
zijn culturen voortdurend in ontwikkeling, zoals mode, opkomst sociale media. cultuur s
dynamisch en verschilt in de loop van de tijd maar ook per plaats en per groep.
Hoe je naar culturen en cultuurverschillen kijkt hangt van je referentiekader af.
4.2 Worden we je bent
Nature of nurture
Wordt je gedrag bepaald door aangeleerde of aangeboren eigenschappen? Deze vraag staat centraal
in het nature-nurturedebat. Nature aanhangers denken vooral dat aangeboren eigenschappen ons
gedrag bepalen en nurture aanhangers denken vooral dat het aangeleerde eigenschappen zijn.
Cultuuroverdracht
Socialisatie is het proces waarbij mensen de waarden, normen en andere cultuurkenmerken leren van
de groep en de samenleving waarbij ze horen. Denk hierbij aan eten met mes en vork en
beleefdheidsvormen zoals andere laten uitpraten. Of juist afleren, zoals plassen in je broek.
Waar vindt socialisatie plaats?
Socialisatie vindt plaats op de volgende plaatsen:
- School
- Gezin
- Vriendenkring
- Geloofsgemeenschap
Ook de media en de overheid speelt hier een rol in, denk aan het verbod op wildplassen of appen op
de fiets. De media beïnvloed je, als je bijvoorbeeld alleen maar op sociale media slanke mooie
meiden ziet kan dat de norm voor je worden. Al deze groepen die specifieke waarden, normen en
gewoonten overdragen noemen we socialiserende instituties.
Hoe vindt socialisatie plaats?
3 manieren
- Imitatie
Vooral bij kinderen, mensen na doen in hun directe omgeving (boterham smeren, zusje
troosten als ze pijn heeft).
- Informatie
Mensen geven je aanwijzingen hoe je iets aanpakt en hoe je een ruzie oplost of ze leren je
hoe een democratie werkt.
- Sociale controle
Onder sociale controle verstaan we de manier waarop mensen anderen stimuleren of
dwingen zich aan de geldende normen te houden. Zit je te boeren? Dan zeggen je ouders er
wat van, heb je huiswerk gemaakt? Dan krijg je een compliment.
Pluriforme samenleving: samenleving waarin verschillen tussen mensen bestaan in levensstijl,
godsdienst, en andere cultuurkenmerken.
Wat is cultuur?
Cultuur betekend alle waarden, normen, gewoonten, en andere cultuurkenmerken die mensen
binnen een groep of samenleving met elkaar delen. Normen en waarden zijn belangrijke
cultuurkenmerken. Voorbeeld van NL is dat de waarde vrijheid van meningsuiting is en de norm
iedereen gelijk behandelen, ook is b.v. sport en kunst een cultuurkenmerk.
Dominante cultuur
Overheersende cultuur in een land = dominante cultuur. Alle waarden, normen, gewoonten e andere
cultuurkenmerken die de meerderheid van de bevolking met elkaar deelt.
Gelijkheid van vrouwen en mannen is bv kernwaarde in de NL’se dominante cultuur.
NL kent een traditie van tolerantie = Acceptatie dat mensen anders zijn, doen of denken dan jij.
Subcultuur
We spreken van subculturen wanneer binnen een groep sommige waarden, normen, gewoonten en
andere cultuurkenmerken afwijken van de dominante cultuur.
Deze mensen zijn onderdeel van de dominante cultuur maar verschillen er ook van, zoals korfballers
en gamers.
Dominante cultuur en subcultuur kan veranderen, roken was dominant nu subcultuur en tattoo was
subcultuur en nu steeds meer dominanter.
Culturele diversiteit
Pluriforme samenleving is een samenleving met culturele diversiteit: veel verschillende subculturen
en levensstijlen.
6 factoren culturele verschillen
1. Woonomgeving
- Verschil leven in stad en platteland. In de stad is er drukte en letten we niet op elkaar,
platteland wel.
2. Generatie
- Verschil tussen jou en je grootouders bijvoorbeeld. Andere kleren, andere muziek.
Ouderen en jongeren hebben hierdoor een ander referentiekader: alles wat je bezit aan
kennis, ervaringen, normen, waarden en gewoonten.
3. Maatschappelijke positie
Opleiding, beroep inkomen bepalen voor een belangrijk deel de maatschappelijke positie die iemand
inneemt. Afhankelijk hiervan zijn er verschillen in leefstijl zoals bij bijvoorbeeld eetgewoonten,
taalgebruik.
4. Gender
Verschil tussen man/vrouw niet alleen biologisch bepaald, ook afhankelijk van de cultuur waar je in
opgroeit. Gender betekent ook wel culturele verschillen tussen mannen en vrouwen aanduiden, zoals
manier van kleden.
Dit heeft ook met rolpatronen te maken: algemene verwachtingen en opvattingen over hoe iemand
zich hoort te gedragen.
5. Migratieachtergrond
Door migratie leven er in NL mensen met uiteenlopende etnische achtergronden samen. We spreken
van etnische subcultuur wanneer mensen zich onderling verbonden voelen door een
gemeenschappelijk land van herkomst en de daarbij horende waarden, normen, gewoonten en
, andere cultuurkenmerken. We spreken van mensen met een Nederlandse achtergrond en een
migratieachtergrond.
6. Godsdienst
Bij elke godsdienst of kerk horen specifieke opvattingen, gebruiken en feestdagen. Christenen
hebben zondag als rustdag, joden sabbat op zaterdag en Moslims hebben vrijdag een speciale dag.
Christen, joden en moslims geloven in 1 god, terwijl hindoes juist geloven dat er meerdere goden
bestaan. Boeddhisten geloven helemaal niet in een god, maar zien geestelijke verlichting als het
hoogste doel.
Cultuur in beweging
Sommige kenmerken van onze cultuur veranderd niet, zoals moord of diefstal. Op andere gebieden
zijn culturen voortdurend in ontwikkeling, zoals mode, opkomst sociale media. cultuur s
dynamisch en verschilt in de loop van de tijd maar ook per plaats en per groep.
Hoe je naar culturen en cultuurverschillen kijkt hangt van je referentiekader af.
4.2 Worden we je bent
Nature of nurture
Wordt je gedrag bepaald door aangeleerde of aangeboren eigenschappen? Deze vraag staat centraal
in het nature-nurturedebat. Nature aanhangers denken vooral dat aangeboren eigenschappen ons
gedrag bepalen en nurture aanhangers denken vooral dat het aangeleerde eigenschappen zijn.
Cultuuroverdracht
Socialisatie is het proces waarbij mensen de waarden, normen en andere cultuurkenmerken leren van
de groep en de samenleving waarbij ze horen. Denk hierbij aan eten met mes en vork en
beleefdheidsvormen zoals andere laten uitpraten. Of juist afleren, zoals plassen in je broek.
Waar vindt socialisatie plaats?
Socialisatie vindt plaats op de volgende plaatsen:
- School
- Gezin
- Vriendenkring
- Geloofsgemeenschap
Ook de media en de overheid speelt hier een rol in, denk aan het verbod op wildplassen of appen op
de fiets. De media beïnvloed je, als je bijvoorbeeld alleen maar op sociale media slanke mooie
meiden ziet kan dat de norm voor je worden. Al deze groepen die specifieke waarden, normen en
gewoonten overdragen noemen we socialiserende instituties.
Hoe vindt socialisatie plaats?
3 manieren
- Imitatie
Vooral bij kinderen, mensen na doen in hun directe omgeving (boterham smeren, zusje
troosten als ze pijn heeft).
- Informatie
Mensen geven je aanwijzingen hoe je iets aanpakt en hoe je een ruzie oplost of ze leren je
hoe een democratie werkt.
- Sociale controle
Onder sociale controle verstaan we de manier waarop mensen anderen stimuleren of
dwingen zich aan de geldende normen te houden. Zit je te boeren? Dan zeggen je ouders er
wat van, heb je huiswerk gemaakt? Dan krijg je een compliment.
