Nomoro ya boithuti: 65294440
Letšatšikgwedi la mafelelo la go e tliša: 11 April
2022
Leina le sefane : K Ramalekana
Nomoro ya moswananoši : 738402
SPE1505
ASAEMENTE 01
, Potšišo ya 1
1.1 Na o ka hlalošetša motho bjang gore fonetiki ya kwagatšo ke eng? (3)
Setsebi sa thutamedumo (fonetiki) se swanetše go bona phapano gare ga medumo
ye mengwe le ye mengwe ye mebedi go tšwa polelong ye nngwe le ye nngwe. Sa
pele phapano gare ga medumo ke gore e a kwewa gomme ka nako e gatišwa mo
go segatišamantšu. Fela ge motho a swanetše go ngwala pego, go nyakega tebanyo
yeo e tla dirago gore batho bao ba nago le tsebo ge ba bala pego yeo ba kgone go
lemoga gore modumo wo mongwe le wo mongwe o duma goba o kwagala bjang. Mo
thutong ye le tlo laetšwa gore go na le dintlha tše itšeng tša kwagatšo ya medumo
tšeo di swanetšego go tšwelela mo go tlhalošo ya medumo gore tlhalošo ye ya
medumo e be le mohola.
1.2 Hlaloša tema ye e kgathwago dithopolelo tše di nomorilwego (i) - (v)
kwagatšong ya medumo ye e nomorilwego (a) le (b):
(a) [ɬ]
(b) [β]
(i) maswafo
A) Bea diatla tša gago ka mathoko a kgara ya gago gomme o hemele teng go ya ka
mo o ka kgonago.
B) Ge maswafo a gago a tletše moya, ntšha moya o dutše o bolela.
(ii) lešobakgokgoko
A) ke gore marakodu a tloga a katogane gomme moelamoya wo o šomišwago go
kwagatša medumo ye ke wa go tšwa maswafong.
B) Tsentšha menwana yela gape ka ditsebeng gomme o kwagatše modumo yo m.
(iii) marakodu
A) marakodu a tswaletše gannyane, e sego swineswine ka fao re kwa thothomelo ya
ona.
B) marakodu a bulegile bulegi.
(iv) tengwana le mogolo
A) Ge magalagapana le tengwana di kgotlile leboto la morago la farinkisi gona
moelamoya o tsena ka ganong ka gore tsela ya go ya nkong e thibilwe gomme
medumo ye e kwagatšwago bjalo re re ke ya legano