1
Hulpbronne: SACAI NOV 2019 – 2021. EC/NOVEMBER 2020 & EC/NOVEMBER 2022. WCED_Term Revision,
DBE_ATP/2024.
BEELDE: KI-gegenereer. Gebaseer op tipiese eksamenvrae
Belangrik:
Hierdie studienotas word jaarliks hersien en opgedateer om met die KABV-kurrikulum en
huidige eksamenvereistes ooreen te stem. Die inhoud is gebaseer op vorige
eksamenvraestelle, toetse en tipiese assesseringsvraagpatrone.
Die inhoud is aangepas en gestruktureer vir eksamenvoorbereidingsdoeleindes. KI-
hulpmiddels is gebruik om te help met formatering, herformulering en differensiasie.
Hierdie notas is ontwerp om leerders te help om:
• Sleutelbegrippe te verstaan
• Eksamenstylvrae te oefen
• Belangrike temas en patrone in assesserings te identifiseer
• Belangrike inhoud op ’n gestruktureerde manier te hersien
Om te verseker dat leerders met die mees relevante en opgedateerde inhoud werk, word
ouers en leerders aangemoedig om te bevestig dat hulle die nuutste weergawe van die
notas gebruik. Indien jy onseker is of jy die nuutste weergawe het, kontak my gerus by:
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
, 2
Let asseblief daarop dat hierdie notas saamgestel is as ’n gestruktureerde
studiehulpmiddel vir eksamenvoorbereiding. Dit vervang nie die voorgeskrewe handboek of
klasonderrig nie.
Belangrik: Leerders kan die Kwartaal 3-notas gebruik vir gefokusde Kwartaal 3-
voorbereiding. Waar van toepassing, word dit ook aanbeveel dat leerders Kwartaal 1- en
Kwartaal 2-notas saam met die Kwartaal 3-notas hersien.
Sterkte, Juffrou Ansie
Inhoud
DIE VERBRUIKER 3
Bank- en betaalmetodes 8
Verbruikersbeskermingsbeleide en -praktyke 17
Tegnologie wat vir betalings gebruik word 26
BEHUISING EN BINNEHUIS 28
Ruimtelike beplanning 28
Die keuse van meubels 38
Evalueringskriteria vir die aankoop van meubels 44
Belangrike Terme:
Lay-by 'n Verbruiker betaal 'n deposito en maak gereelde betalings totdat die
item ten volle betaal is voordat eienaarskap oorgeneem word.
Kredietburo Versamel en hou inligting oor verbruikers se kredietgeskiedenis,
kredietooreenkomste en betalingsgedrag.
Verkeerspatrone Verkeerspatrone verwys na natuurlike roetes wat mense gebruik wanneer
hulle 'n kamer binnegaan of verlaat
Tjekrekening Bankrekeninge word ook as lopende rekeninge genoem
Rente Bykomende fooie betaal op kredietooreenkomste
Tjek 'n Geskrewe en getekende geldordervorm
Oproeprekening Kry toegang tot geld te eniger tyd terwyl jy altyd 'n minimum saldo
handhaaf
Geldmarkrekening Rente verander soos die land se algemene rentekoers verander
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
, 3
Afbetalingsverkope Vereis die betaling van 'n deposito gevolg deur die uitstaande bedrag in
kleiner betalings.
Vloerplan 'n Tekening van al die kamers in 'n spesifieke huis.
Argitek 'n Opgeleide persoon wat bouplanne opstel.
Oriëntasie Die rigtings waarheen die kamers van die huis wys.
Verouderings- 'n Tegniek waar houtmeubels doelbewus beskadig word om 'n verlangde
tegniek of verweerde voorkoms te verkry.
doelbewuste
verwering
Graveer Om dekoratiewe ontwerpe op houtoppervlakke te kerf of te sny.
Smeedyster Ystertipe met bymiddels wat dit draaibaar en korrosiebestand maak
Nasionale Reguleer die Suid-Afrikaanse kredietbedryf en verseker dat die
Kredietreguleerder kredietbedryf aan die NKW voldoen.
(NKR)
Onderrig, doen navorsing, ontwikkel beleide, registreer
bedryfsdeelnemers, ondersoek ernstige klagtes en verseker dat die
Nasionale Kredietwet (NKW) afgedwing word.
Nasionale Hanteer klagtes oor die NKR en ander kredietorganisasies.
Verbruikerstribunaal
(NVT) Hoor sake van nie-nakoming van die NKR en NVK aan, reik bevele uit en
bied vergoeding aan verbruikers
Begroting 'n Gedetailleerde uiteensetting van inkomste en beplande uitgawes vir 'n
spesifieke tydperk
DIE VERBRUIKER
Faktore wat die bestedingspatrone van Suid-Afrikaanse
huishoudings beïnvloed. (SACAI NOV 2021)
• Die sosio-ekonomiese vlak: van 'n individu of 'n
huishouding / Finansiële hulpbronne en besteebare
inkomste. Hoe minder inkomste jy verdien, hoe
meer spandeer jy aan noodsaaklikhede en
onderwys. Hoe meer inkomste jy verdien, hoe meer
spandeer jy aan luukse goedere en
ontwerpersklere.
• Tipes huishoudings en die stadium in die
gesinslewensiklus Huishoudings met kinders op
skool spandeer die meeste geld aan skoolgeld en
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
, 4
sport. / Huishoudings met volwasse kinders wat reeds die huishouding verlaat het,
spandeer geld aan persoonlike belangstellings.
• Ouderdom: Afhangende van jou ouderdom, sal jy jou geld aan verskillende dinge spandeer.
• Behoeftes: Afhangende oor watter behoeftes vervul word, of watter bevredig moet word
(volgens Maslow), sal dit beïnvloed hoe en waaraan jy jou geld spandeer. Klere kan 'n
behoefte wees vir iemand wat op straat woon.
• Plek Die gebied waarin ’n huishouding woon, beïnvloed sy besteding. Landelike en
voorstedelike huishoudings het byvoorbeeld verskillende vervoer-, behuisings- en
dienskoste..
• Voorkeure: Voorkeur oor waar om te koop en watter handelsmerke jy verkies, beïnvloed hoe
jy jou geld spandeer, bv. organiese kos is duurder.
____________________________________________________________
Gevallestudie
Nomsa en Peter verwag hul eerste baba. Hulle het besluit om te begin spaar vir hul dogter se
toekoms, asook om 'n belegging vir haar tersiêre opleiding te begin. Hulle wil ook spaar vir 'n
nuwe huis en hul aftrede. Hul prioriteit is om te spaar vir al die baba-items wat hulle nodig sal hê
wanneer die nuwe babadogtertjie verwelkom word.
Die beste keuse vir elk van Nomsa en Peter se finansiële doelwitte:
Belegging vir hul dogter se opvoeding: Vaste Deposito-rekening = Hulle sal 'n vaste rentekoers hê
en kan die datum vir onttrekking van die fondse besluit.
Besparings op noodsaaklike baba-items: Spaarrekening | Lopende rekening. Hulle sal geld kan
spaar en spandeer soos nodig; daar is geen tyd-/datumbeperking op die belegging nie.
_________________________________________________________________
Die huishoudelike begrotings (SACAI NOV 2019 & 2024)
Waarom verbruikers moet begroot.
• Weet presies hoeveel geld beskikbaar is.
• Bly in beheer van jou geld.
• Voorkom impulsiewe besteding.
• Hou uitgawes dop.
• Skep 'n spaarplan om onverwagte uitgawes te dek.
• Bereik finansiële doelwitte deur te spaar.
• Betaal skuld af en leef binne jou vermoë deur
minder te spandeer.
Korrektiewe stappe indien die inkomste en uitgawes nie balanseer nie. (SACAI NOV 2019)
• Verhoog inkomste of verdien meer geld.
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
Hulpbronne: SACAI NOV 2019 – 2021. EC/NOVEMBER 2020 & EC/NOVEMBER 2022. WCED_Term Revision,
DBE_ATP/2024.
BEELDE: KI-gegenereer. Gebaseer op tipiese eksamenvrae
Belangrik:
Hierdie studienotas word jaarliks hersien en opgedateer om met die KABV-kurrikulum en
huidige eksamenvereistes ooreen te stem. Die inhoud is gebaseer op vorige
eksamenvraestelle, toetse en tipiese assesseringsvraagpatrone.
Die inhoud is aangepas en gestruktureer vir eksamenvoorbereidingsdoeleindes. KI-
hulpmiddels is gebruik om te help met formatering, herformulering en differensiasie.
Hierdie notas is ontwerp om leerders te help om:
• Sleutelbegrippe te verstaan
• Eksamenstylvrae te oefen
• Belangrike temas en patrone in assesserings te identifiseer
• Belangrike inhoud op ’n gestruktureerde manier te hersien
Om te verseker dat leerders met die mees relevante en opgedateerde inhoud werk, word
ouers en leerders aangemoedig om te bevestig dat hulle die nuutste weergawe van die
notas gebruik. Indien jy onseker is of jy die nuutste weergawe het, kontak my gerus by:
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
, 2
Let asseblief daarop dat hierdie notas saamgestel is as ’n gestruktureerde
studiehulpmiddel vir eksamenvoorbereiding. Dit vervang nie die voorgeskrewe handboek of
klasonderrig nie.
Belangrik: Leerders kan die Kwartaal 3-notas gebruik vir gefokusde Kwartaal 3-
voorbereiding. Waar van toepassing, word dit ook aanbeveel dat leerders Kwartaal 1- en
Kwartaal 2-notas saam met die Kwartaal 3-notas hersien.
Sterkte, Juffrou Ansie
Inhoud
DIE VERBRUIKER 3
Bank- en betaalmetodes 8
Verbruikersbeskermingsbeleide en -praktyke 17
Tegnologie wat vir betalings gebruik word 26
BEHUISING EN BINNEHUIS 28
Ruimtelike beplanning 28
Die keuse van meubels 38
Evalueringskriteria vir die aankoop van meubels 44
Belangrike Terme:
Lay-by 'n Verbruiker betaal 'n deposito en maak gereelde betalings totdat die
item ten volle betaal is voordat eienaarskap oorgeneem word.
Kredietburo Versamel en hou inligting oor verbruikers se kredietgeskiedenis,
kredietooreenkomste en betalingsgedrag.
Verkeerspatrone Verkeerspatrone verwys na natuurlike roetes wat mense gebruik wanneer
hulle 'n kamer binnegaan of verlaat
Tjekrekening Bankrekeninge word ook as lopende rekeninge genoem
Rente Bykomende fooie betaal op kredietooreenkomste
Tjek 'n Geskrewe en getekende geldordervorm
Oproeprekening Kry toegang tot geld te eniger tyd terwyl jy altyd 'n minimum saldo
handhaaf
Geldmarkrekening Rente verander soos die land se algemene rentekoers verander
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
, 3
Afbetalingsverkope Vereis die betaling van 'n deposito gevolg deur die uitstaande bedrag in
kleiner betalings.
Vloerplan 'n Tekening van al die kamers in 'n spesifieke huis.
Argitek 'n Opgeleide persoon wat bouplanne opstel.
Oriëntasie Die rigtings waarheen die kamers van die huis wys.
Verouderings- 'n Tegniek waar houtmeubels doelbewus beskadig word om 'n verlangde
tegniek of verweerde voorkoms te verkry.
doelbewuste
verwering
Graveer Om dekoratiewe ontwerpe op houtoppervlakke te kerf of te sny.
Smeedyster Ystertipe met bymiddels wat dit draaibaar en korrosiebestand maak
Nasionale Reguleer die Suid-Afrikaanse kredietbedryf en verseker dat die
Kredietreguleerder kredietbedryf aan die NKW voldoen.
(NKR)
Onderrig, doen navorsing, ontwikkel beleide, registreer
bedryfsdeelnemers, ondersoek ernstige klagtes en verseker dat die
Nasionale Kredietwet (NKW) afgedwing word.
Nasionale Hanteer klagtes oor die NKR en ander kredietorganisasies.
Verbruikerstribunaal
(NVT) Hoor sake van nie-nakoming van die NKR en NVK aan, reik bevele uit en
bied vergoeding aan verbruikers
Begroting 'n Gedetailleerde uiteensetting van inkomste en beplande uitgawes vir 'n
spesifieke tydperk
DIE VERBRUIKER
Faktore wat die bestedingspatrone van Suid-Afrikaanse
huishoudings beïnvloed. (SACAI NOV 2021)
• Die sosio-ekonomiese vlak: van 'n individu of 'n
huishouding / Finansiële hulpbronne en besteebare
inkomste. Hoe minder inkomste jy verdien, hoe
meer spandeer jy aan noodsaaklikhede en
onderwys. Hoe meer inkomste jy verdien, hoe meer
spandeer jy aan luukse goedere en
ontwerpersklere.
• Tipes huishoudings en die stadium in die
gesinslewensiklus Huishoudings met kinders op
skool spandeer die meeste geld aan skoolgeld en
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
, 4
sport. / Huishoudings met volwasse kinders wat reeds die huishouding verlaat het,
spandeer geld aan persoonlike belangstellings.
• Ouderdom: Afhangende van jou ouderdom, sal jy jou geld aan verskillende dinge spandeer.
• Behoeftes: Afhangende oor watter behoeftes vervul word, of watter bevredig moet word
(volgens Maslow), sal dit beïnvloed hoe en waaraan jy jou geld spandeer. Klere kan 'n
behoefte wees vir iemand wat op straat woon.
• Plek Die gebied waarin ’n huishouding woon, beïnvloed sy besteding. Landelike en
voorstedelike huishoudings het byvoorbeeld verskillende vervoer-, behuisings- en
dienskoste..
• Voorkeure: Voorkeur oor waar om te koop en watter handelsmerke jy verkies, beïnvloed hoe
jy jou geld spandeer, bv. organiese kos is duurder.
____________________________________________________________
Gevallestudie
Nomsa en Peter verwag hul eerste baba. Hulle het besluit om te begin spaar vir hul dogter se
toekoms, asook om 'n belegging vir haar tersiêre opleiding te begin. Hulle wil ook spaar vir 'n
nuwe huis en hul aftrede. Hul prioriteit is om te spaar vir al die baba-items wat hulle nodig sal hê
wanneer die nuwe babadogtertjie verwelkom word.
Die beste keuse vir elk van Nomsa en Peter se finansiële doelwitte:
Belegging vir hul dogter se opvoeding: Vaste Deposito-rekening = Hulle sal 'n vaste rentekoers hê
en kan die datum vir onttrekking van die fondse besluit.
Besparings op noodsaaklike baba-items: Spaarrekening | Lopende rekening. Hulle sal geld kan
spaar en spandeer soos nodig; daar is geen tyd-/datumbeperking op die belegging nie.
_________________________________________________________________
Die huishoudelike begrotings (SACAI NOV 2019 & 2024)
Waarom verbruikers moet begroot.
• Weet presies hoeveel geld beskikbaar is.
• Bly in beheer van jou geld.
• Voorkom impulsiewe besteding.
• Hou uitgawes dop.
• Skep 'n spaarplan om onverwagte uitgawes te dek.
• Bereik finansiële doelwitte deur te spaar.
• Betaal skuld af en leef binne jou vermoë deur
minder te spandeer.
Korrektiewe stappe indien die inkomste en uitgawes nie balanseer nie. (SACAI NOV 2019)
• Verhoog inkomste of verdien meer geld.
© 2026 Juffrou Ansie Study Notes. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie. Kontak
