1
Hulpbronne: :EC/Kontrole Term 3 Test_2022, LDE/NSC_Term 3 Test_2024, WCED Term 3 Hersieningsboekie 2025. EC/NOVEMBER 2022,
Topografiese kaart – 2627 CD Parys. Ortofotokaart – 2627 CD 19 Parys
BEELDE: Canva en KI-gegenereerde beelde gebaseer op tipiese eksamenstylvrae.
Belangrik:
Hierdie studienotas word jaarliks hersien en opgedateer om met die KABV-kurrikulum en huidige
eksamenvereistes ooreen te stem. Die inhoud is gebaseer op vorige eksamenvraestelle, toetse en
tipiese assesseringsvraagpatrone.
Die inhoud is aangepas en gestruktureer vir eksamenvoorbereidingsdoeleindes. KI-hulpmiddels is
gebruik om te help met formatering, herformulering en differensiasie.
Hierdie notas is ontwerp om leerders te help om:
• Sleutelbegrippe te verstaan
• Eksamenstylvrae te oefen
• Belangrike temas en patrone in assesserings te identifiseer
• Belangrike inhoud op ’n gestruktureerde manier te hersien
Om te verseker dat leerders met die mees relevante en opgedateerde inhoud werk, word ouers en
leerders aangemoedig om te bevestig dat hulle die nuutste weergawe van die notas gebruik. Indien
jy onseker is of jy die nuutste weergawe het, kontak my gerus by:
Let asseblief daarop dat hierdie notas saamgestel is as ’n gestruktureerde studiehulpmiddel vir
eksamenvoorbereiding. Dit vervang nie die voorgeskrewe handboek of klasonderrig nie.
Belangrik: Leerders kan die Kwartaal 3-notas gebruik vir gefokusde Kwartaal 3-voorbereiding.
Waar van toepassing, word dit ook aanbeveel dat leerders Kwartaal 1- en Kwartaal 2-notas saam
met die Kwartaal 3-notas hersien.
Sterkte
Juffrou Ansie
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
, 2
INHOUD
Ontwikkeling 2
Raamwerk vir Ontwikkeling 9
Handel en Ontwikkeling 10
Ontwikkelingsvraagstukke en -uitdagings 21
Rol van Ontwikkelingshulp 25
Kaartwerk 32
Geografiese inligtingstelsels (GIS) 36
GEBRUIK VAN ATLASSE 38
VELDWERK 40
Ontwikkeling
Aspekte van ontwikkeling:
Lewenstandaard Lewenstandaard is die waarde van hul besittings en spaargeld, die soort
huis waarin hulle woon en of hulle items soos 'n wasmasjien, televisie,
motor, telefoon en rekenaar besit
Lewensgehalte Lewensgehalte is die algemene welstand van 'n persoon. Dit sluit
lewenstandaard in, maar word ook geraak deur onderwys,
gesondheidsorg, dienste, nutsdienste, omgewing, en sosiale, politieke
en godsdiensvryheid in.
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
, 3
1. Primêre ekonomiese aktiwiteite Ontginning van natuurlike hulpbronne soos
mynbou, steengroewe, landbou, vissery, bosbou en jag.
2. Sekondêre ekonomiese aktiwiteite Verwerking van primêre grondstowwe en die
vervaardiging van produkte.
3. Tersiêre ekonomiese aktiwiteite Diensnywerhede, waarmee geen tasbare of
fisiese produkte gemaak word nie. Tog help talle diensnywerhede soos bankwese,
vervoer of versekering met vervaardiging.
4. Kwaternêre ekonomiese aktiwiteite Navorsing en ontwikkeling wat nodig is om
produkte uit natuurlike hulpbronne te vervaardig. Dit gaan oor verskaffing van
inligting en kundigheid.
5. Kwinêre ekonomiese aktiwiteite. Die hoogste vlakke van besluitneming in 'n
samelewing of ekonomie.
______________________________________________________________
NIL Nuwe geïndustrialiseerde lande
SAOG Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskap
MNK Multinasionale maatskappy
GINI-koëffisiënt ’n Maatstaf van hoe eweredig rykdom versprei is.
MEOL word gekenmerk deur hoë bevolkingsgroei en minimale
industrialisering.
Ontwikkeling op Bevordering van volhoubare ontwikkeling in die lande van die
streeksvlak Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskap (SAOG).
Basiese-behoefte- Die voorsiening van 'n gemeenskap met toegang tot elektrisiteit en
ontwikkeling skole.
Geletterdheidskoerse Sosiale aanwysers van menslike ontwikkeling.
Menslike 'n Ekonomiese aanwyser wat lewensverwagting, vlak van onderwys
Ontwikkelingsindeks en inkomste kombineer.
Bruto Nasionale Produk Die totale waarde van goedere en dienste wat deur die burgers van
'n land in een jaar geproduseer word, insluitend inkomste uit die
buiteland.
Geslagsongelykheids- 'n Indeks wat die graad van ongelykheid tussen mans en vroue in 'n
indeks land aandui.
Handelsbalans Die verhouding tussen die waarde van 'n land se uitvoere en invoere.
Handelsbalans 'n Finansiële opsomming van alle betalings wat deur 'n land gemaak
en ontvang word.
Bruto Binnelandse Die totale waarde van goedere en dienste wat binne die grense van
Produk 'n land in een jaar geproduseer word.
Handelsblok 'n Groep lande wat ooreengekom het om met mekaar handel te dryf.
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
, 4
Verwys na die kaart en data wat die wêreldwye vlakke van ontwikkeling vergelyk.
Byskrif lyn A = Noord-suid skeiding / Brandt-lyn
’n Toepaslike term vir streek B
• Ryk noorde OF Meer Ekonomiese Ontwikkelde Lande (MEDC) OF Ontwikkelde lande
’n Toepaslike term vir streek C
• Arm suide OF Minder Ekonomiese Ontwikkelde Lande (MOLs) OF Ontwikkelende lande
Ekonomiese aktiwiteit in streek B het die grootste bydrae tot die BBP
• Tersiêr
Ekonomiese aktiwiteit in streek C het die grootste bydrae tot die BBP
• Primêr
Streek C sal die hoogste geboortesyfer en die laagste lewensverwagting hê. Die grootste gedeelte
van die bevolking in streek C woon in die landelike gebiede.
Streek B - die hoogste vlak van verstedeliking
___________________________________________________________________
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
Hulpbronne: :EC/Kontrole Term 3 Test_2022, LDE/NSC_Term 3 Test_2024, WCED Term 3 Hersieningsboekie 2025. EC/NOVEMBER 2022,
Topografiese kaart – 2627 CD Parys. Ortofotokaart – 2627 CD 19 Parys
BEELDE: Canva en KI-gegenereerde beelde gebaseer op tipiese eksamenstylvrae.
Belangrik:
Hierdie studienotas word jaarliks hersien en opgedateer om met die KABV-kurrikulum en huidige
eksamenvereistes ooreen te stem. Die inhoud is gebaseer op vorige eksamenvraestelle, toetse en
tipiese assesseringsvraagpatrone.
Die inhoud is aangepas en gestruktureer vir eksamenvoorbereidingsdoeleindes. KI-hulpmiddels is
gebruik om te help met formatering, herformulering en differensiasie.
Hierdie notas is ontwerp om leerders te help om:
• Sleutelbegrippe te verstaan
• Eksamenstylvrae te oefen
• Belangrike temas en patrone in assesserings te identifiseer
• Belangrike inhoud op ’n gestruktureerde manier te hersien
Om te verseker dat leerders met die mees relevante en opgedateerde inhoud werk, word ouers en
leerders aangemoedig om te bevestig dat hulle die nuutste weergawe van die notas gebruik. Indien
jy onseker is of jy die nuutste weergawe het, kontak my gerus by:
Let asseblief daarop dat hierdie notas saamgestel is as ’n gestruktureerde studiehulpmiddel vir
eksamenvoorbereiding. Dit vervang nie die voorgeskrewe handboek of klasonderrig nie.
Belangrik: Leerders kan die Kwartaal 3-notas gebruik vir gefokusde Kwartaal 3-voorbereiding.
Waar van toepassing, word dit ook aanbeveel dat leerders Kwartaal 1- en Kwartaal 2-notas saam
met die Kwartaal 3-notas hersien.
Sterkte
Juffrou Ansie
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
, 2
INHOUD
Ontwikkeling 2
Raamwerk vir Ontwikkeling 9
Handel en Ontwikkeling 10
Ontwikkelingsvraagstukke en -uitdagings 21
Rol van Ontwikkelingshulp 25
Kaartwerk 32
Geografiese inligtingstelsels (GIS) 36
GEBRUIK VAN ATLASSE 38
VELDWERK 40
Ontwikkeling
Aspekte van ontwikkeling:
Lewenstandaard Lewenstandaard is die waarde van hul besittings en spaargeld, die soort
huis waarin hulle woon en of hulle items soos 'n wasmasjien, televisie,
motor, telefoon en rekenaar besit
Lewensgehalte Lewensgehalte is die algemene welstand van 'n persoon. Dit sluit
lewenstandaard in, maar word ook geraak deur onderwys,
gesondheidsorg, dienste, nutsdienste, omgewing, en sosiale, politieke
en godsdiensvryheid in.
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
, 3
1. Primêre ekonomiese aktiwiteite Ontginning van natuurlike hulpbronne soos
mynbou, steengroewe, landbou, vissery, bosbou en jag.
2. Sekondêre ekonomiese aktiwiteite Verwerking van primêre grondstowwe en die
vervaardiging van produkte.
3. Tersiêre ekonomiese aktiwiteite Diensnywerhede, waarmee geen tasbare of
fisiese produkte gemaak word nie. Tog help talle diensnywerhede soos bankwese,
vervoer of versekering met vervaardiging.
4. Kwaternêre ekonomiese aktiwiteite Navorsing en ontwikkeling wat nodig is om
produkte uit natuurlike hulpbronne te vervaardig. Dit gaan oor verskaffing van
inligting en kundigheid.
5. Kwinêre ekonomiese aktiwiteite. Die hoogste vlakke van besluitneming in 'n
samelewing of ekonomie.
______________________________________________________________
NIL Nuwe geïndustrialiseerde lande
SAOG Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskap
MNK Multinasionale maatskappy
GINI-koëffisiënt ’n Maatstaf van hoe eweredig rykdom versprei is.
MEOL word gekenmerk deur hoë bevolkingsgroei en minimale
industrialisering.
Ontwikkeling op Bevordering van volhoubare ontwikkeling in die lande van die
streeksvlak Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskap (SAOG).
Basiese-behoefte- Die voorsiening van 'n gemeenskap met toegang tot elektrisiteit en
ontwikkeling skole.
Geletterdheidskoerse Sosiale aanwysers van menslike ontwikkeling.
Menslike 'n Ekonomiese aanwyser wat lewensverwagting, vlak van onderwys
Ontwikkelingsindeks en inkomste kombineer.
Bruto Nasionale Produk Die totale waarde van goedere en dienste wat deur die burgers van
'n land in een jaar geproduseer word, insluitend inkomste uit die
buiteland.
Geslagsongelykheids- 'n Indeks wat die graad van ongelykheid tussen mans en vroue in 'n
indeks land aandui.
Handelsbalans Die verhouding tussen die waarde van 'n land se uitvoere en invoere.
Handelsbalans 'n Finansiële opsomming van alle betalings wat deur 'n land gemaak
en ontvang word.
Bruto Binnelandse Die totale waarde van goedere en dienste wat binne die grense van
Produk 'n land in een jaar geproduseer word.
Handelsblok 'n Groep lande wat ooreengekom het om met mekaar handel te dryf.
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
, 4
Verwys na die kaart en data wat die wêreldwye vlakke van ontwikkeling vergelyk.
Byskrif lyn A = Noord-suid skeiding / Brandt-lyn
’n Toepaslike term vir streek B
• Ryk noorde OF Meer Ekonomiese Ontwikkelde Lande (MEDC) OF Ontwikkelde lande
’n Toepaslike term vir streek C
• Arm suide OF Minder Ekonomiese Ontwikkelde Lande (MOLs) OF Ontwikkelende lande
Ekonomiese aktiwiteit in streek B het die grootste bydrae tot die BBP
• Tersiêr
Ekonomiese aktiwiteit in streek C het die grootste bydrae tot die BBP
• Primêr
Streek C sal die hoogste geboortesyfer en die laagste lewensverwagting hê. Die grootste gedeelte
van die bevolking in streek C woon in die landelike gebiede.
Streek B - die hoogste vlak van verstedeliking
___________________________________________________________________
© 2026 Juffrou Ansie Studie Notas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming gereproduseer of versprei word nie.
