HOOFDSTUK 1
Economie Het geheel van productie en consumptie waarbij gezin,
bedrijf en overheid wisselwerken binnen een systeem van
schaarste, met als doel goederen en diensten te verdelen
en te gebruiken.
Economische wetenschappen De studie van hoe mensen rationele keuzes maken bij
schaarste, met focus op welvaart, en het analyseren van
economische beslissingen en hun gevolgen via modellen
en methoden.
Schaarste De toestand waarbij de beschikbare middelen (zoals
arbeid, kapitaal en milieu) onvoldoende zijn om aan alle
menselijke behoeften te voldoen. Schaarste impliceert
dat keuzes noodzakelijk zijn. Schaars is niet hetzelfde als
zeldzaam.
Welvaart De mate waarin mensen hun behoeften kunnen
bevredigen met schaarse middelen. Welvaart verwijst
vooral naar materiele en economische aspecten zoals
inkomen, consumptie en bezit.
Welzijn Een ruimer begrip dan welvaart, dat naast materiële ook
immateriële factoren omvat zoals gezondheid, geluk,
sociale relaties, veiligheid en milieu.
BBP (Bruto Binnenlands Product) De totale waarde van alle finale goederen en diensten die
in een land in één jaar worden geproduceerd. Het is een
belangrijke indicator voor economische activiteit.
BBP per hoofd Het BBP gedeeld door het aantal inwoner van een land.
Het geeft een gemiddelde economische output per
persoon weer.
Kapitalisme Een economisch systeem waarbij de productiemiddelen
in privébezit zijn en economische beslissingen gedreven
worden door het winstmotief en marktwerking.
Allocatie De wijze waarop schaarse middelen worden verdeeld
over verschillende aanwendingen. In een markteconomie
gebeurt dit meestal via het prijsmechanisme.
Markt Een mechanisme waarbij kopers en verkopers elkaar
ontmoeten om goederen en diensten te verhandelen. De
prijs wordt gevormd door de interactie tussen vraag en
aanbod.
Vraag De hoeveelheid van een goed of dienst die consumenten
bereid zijn te kopen tegen verschillende prijzen, binnen
een bepaalde periode.
, Wet van de vraag Een economische wet die stelt dat, ceteris paribus, de
gevraagde hoeveelheid van een goed afneemt als de prijs
stijgt en toeneemt als de prijs daalt.
Ceteris paribus Een term die betekent "onder gelijkblijvende
omstandigheden". Wordt gebruikt om de invloed van één
variabele te analyseren zonder dat andere variabelen
veranderen.
Vraagcurve Een grafische weergave van de relatie tussen de prijs van
een goed of dienst en de gevraagde hoeveelheid,
gewoonlijk dalend.
Vraagtoename Een verschuiving van de vraagcurve naar rechts, wat
betekent dat bij elke prijs een grotere hoeveelheid
gevraagd wordt.
Vraagafname Een verschuiving van de vraagcurve naar links, wat
betekent dat bij elke prijs een kleinere hoeveelheid
gevraagd wordt.
Substitutiegoederen Als de prijs van het ene goed stijgt, stijgt de vraag naar het
andere goed.
Complementaire goederen Goederen die samen geconsumeerd worden. Als de prijs
van het ene goed daalt, stijgt de vraag naar het andere
goed.
Aanbod De hoeveelheid van een goed of dienst die producenten
bereid zijn te verkopen tegen verschillende prijzen, binnen
een bepaalde periode.
Wet van het aanbod Een economische wet die stelt dat, ceteris paribus, de
aangeboden hoeveelheid van een goed stijgt als de prijs
stijgt en daalt als de prijs daalt.
Aanbodcurve Een grafische voorstelling van het verband tussen de prijs
en de aangeboden hoeveelheid, meestal stijgend.
Marktevenwicht De situatie waarin de gevraagde hoeveelheid gelijk is aan
de aangeboden hoeveelheid. Op dit punt is er geen
neiging tot prijsverandering.
Evenwichtsprijs De prijs waarbij de gevraagde en aangeboden
hoeveelheid aan elkaar gelijk zijn. Dit is de marktprijs bij
evenwicht.
Evenwichtshoeveelheid De hoeveelheid goederen of diensten die verhandeld
wordt bij de evenwichtsprijs.
Zelfregulerend mechanisme Het principe dat markten uit zichzelf naar een evenwicht
, neigen zonder tussenkomst van de overheid, zolang er
geen externe verstoringen zijn.
Grensnut Nut per bijkomende eenheid die wordt aangekocht (bij
meeste producten is die dalend).
WEF (World Economic Forum) Dit forum richt zich op het verbeteren van de staat van de
wereld door middel van publiek-private samenwerking.
GCI (Global Competitiveness Index) Een index die de concurrentiepositie van meer dan 130
economieën meet, jaarlijks berekend door de WEF.
Productiekost Een kost die ontstaat gedurende de productie en
afhankelijk is van de gebruikte technologieën, de
organisatie van de productie, de omvang van de
onderneming en de vaardigheden van het personeel.
Consumentensurplus Het voordeel dat consumenten ervaren wanneer zij een
product kopen voor een lagere prijs dan zij bereid waren
te betalen.
Producentensurplus Het verschil tussen de marktprijs van een product en
de reserveringsprijs / minimale prijs waarvoor een
producent bereid is het product te leveren.
HOOFDSTUK 2
Afruil (trade-off) De noodzaak om een keuze te maken tussen twee of
meer alternatieven omdat middelen beperkt zijn. Het
kiezen voor meer van het ene betekent automatisch
minder van het andere.
Verschil met opportuniteitskost: De keuze zelf tussen alternatieven.
Opportuniteitskost De waarde van het best mogelijke alternatief dat
opgegeven wordt bij het maken van een keuze. Het is dus
de opbrengst van wat je opgeeft.
Marginale baten De extra opbrengst of het extra voordeel dat voortkomt uit
het produceren of consumeren van één extra eenheid.
Marginale kosten De extra kosten die ontstaan bij het produceren of
consumeren van één extra eenheid. Deze bevatten ook de
opportuniteitskosten.
Marginale veranderingen Kleine, geleidelijke aanpassingen aan een bestaand plan
of proces, waarbij gekeken wordt naar het effect van een
extra eenheid.
Marginaal beslissen Beslissingen nemen op basis van de vergelijking tussen
marginale baten en marginale kosten. Als baten groter zijn
dan kosten, moet je doorgaan.
Economie Het geheel van productie en consumptie waarbij gezin,
bedrijf en overheid wisselwerken binnen een systeem van
schaarste, met als doel goederen en diensten te verdelen
en te gebruiken.
Economische wetenschappen De studie van hoe mensen rationele keuzes maken bij
schaarste, met focus op welvaart, en het analyseren van
economische beslissingen en hun gevolgen via modellen
en methoden.
Schaarste De toestand waarbij de beschikbare middelen (zoals
arbeid, kapitaal en milieu) onvoldoende zijn om aan alle
menselijke behoeften te voldoen. Schaarste impliceert
dat keuzes noodzakelijk zijn. Schaars is niet hetzelfde als
zeldzaam.
Welvaart De mate waarin mensen hun behoeften kunnen
bevredigen met schaarse middelen. Welvaart verwijst
vooral naar materiele en economische aspecten zoals
inkomen, consumptie en bezit.
Welzijn Een ruimer begrip dan welvaart, dat naast materiële ook
immateriële factoren omvat zoals gezondheid, geluk,
sociale relaties, veiligheid en milieu.
BBP (Bruto Binnenlands Product) De totale waarde van alle finale goederen en diensten die
in een land in één jaar worden geproduceerd. Het is een
belangrijke indicator voor economische activiteit.
BBP per hoofd Het BBP gedeeld door het aantal inwoner van een land.
Het geeft een gemiddelde economische output per
persoon weer.
Kapitalisme Een economisch systeem waarbij de productiemiddelen
in privébezit zijn en economische beslissingen gedreven
worden door het winstmotief en marktwerking.
Allocatie De wijze waarop schaarse middelen worden verdeeld
over verschillende aanwendingen. In een markteconomie
gebeurt dit meestal via het prijsmechanisme.
Markt Een mechanisme waarbij kopers en verkopers elkaar
ontmoeten om goederen en diensten te verhandelen. De
prijs wordt gevormd door de interactie tussen vraag en
aanbod.
Vraag De hoeveelheid van een goed of dienst die consumenten
bereid zijn te kopen tegen verschillende prijzen, binnen
een bepaalde periode.
, Wet van de vraag Een economische wet die stelt dat, ceteris paribus, de
gevraagde hoeveelheid van een goed afneemt als de prijs
stijgt en toeneemt als de prijs daalt.
Ceteris paribus Een term die betekent "onder gelijkblijvende
omstandigheden". Wordt gebruikt om de invloed van één
variabele te analyseren zonder dat andere variabelen
veranderen.
Vraagcurve Een grafische weergave van de relatie tussen de prijs van
een goed of dienst en de gevraagde hoeveelheid,
gewoonlijk dalend.
Vraagtoename Een verschuiving van de vraagcurve naar rechts, wat
betekent dat bij elke prijs een grotere hoeveelheid
gevraagd wordt.
Vraagafname Een verschuiving van de vraagcurve naar links, wat
betekent dat bij elke prijs een kleinere hoeveelheid
gevraagd wordt.
Substitutiegoederen Als de prijs van het ene goed stijgt, stijgt de vraag naar het
andere goed.
Complementaire goederen Goederen die samen geconsumeerd worden. Als de prijs
van het ene goed daalt, stijgt de vraag naar het andere
goed.
Aanbod De hoeveelheid van een goed of dienst die producenten
bereid zijn te verkopen tegen verschillende prijzen, binnen
een bepaalde periode.
Wet van het aanbod Een economische wet die stelt dat, ceteris paribus, de
aangeboden hoeveelheid van een goed stijgt als de prijs
stijgt en daalt als de prijs daalt.
Aanbodcurve Een grafische voorstelling van het verband tussen de prijs
en de aangeboden hoeveelheid, meestal stijgend.
Marktevenwicht De situatie waarin de gevraagde hoeveelheid gelijk is aan
de aangeboden hoeveelheid. Op dit punt is er geen
neiging tot prijsverandering.
Evenwichtsprijs De prijs waarbij de gevraagde en aangeboden
hoeveelheid aan elkaar gelijk zijn. Dit is de marktprijs bij
evenwicht.
Evenwichtshoeveelheid De hoeveelheid goederen of diensten die verhandeld
wordt bij de evenwichtsprijs.
Zelfregulerend mechanisme Het principe dat markten uit zichzelf naar een evenwicht
, neigen zonder tussenkomst van de overheid, zolang er
geen externe verstoringen zijn.
Grensnut Nut per bijkomende eenheid die wordt aangekocht (bij
meeste producten is die dalend).
WEF (World Economic Forum) Dit forum richt zich op het verbeteren van de staat van de
wereld door middel van publiek-private samenwerking.
GCI (Global Competitiveness Index) Een index die de concurrentiepositie van meer dan 130
economieën meet, jaarlijks berekend door de WEF.
Productiekost Een kost die ontstaat gedurende de productie en
afhankelijk is van de gebruikte technologieën, de
organisatie van de productie, de omvang van de
onderneming en de vaardigheden van het personeel.
Consumentensurplus Het voordeel dat consumenten ervaren wanneer zij een
product kopen voor een lagere prijs dan zij bereid waren
te betalen.
Producentensurplus Het verschil tussen de marktprijs van een product en
de reserveringsprijs / minimale prijs waarvoor een
producent bereid is het product te leveren.
HOOFDSTUK 2
Afruil (trade-off) De noodzaak om een keuze te maken tussen twee of
meer alternatieven omdat middelen beperkt zijn. Het
kiezen voor meer van het ene betekent automatisch
minder van het andere.
Verschil met opportuniteitskost: De keuze zelf tussen alternatieven.
Opportuniteitskost De waarde van het best mogelijke alternatief dat
opgegeven wordt bij het maken van een keuze. Het is dus
de opbrengst van wat je opgeeft.
Marginale baten De extra opbrengst of het extra voordeel dat voortkomt uit
het produceren of consumeren van één extra eenheid.
Marginale kosten De extra kosten die ontstaan bij het produceren of
consumeren van één extra eenheid. Deze bevatten ook de
opportuniteitskosten.
Marginale veranderingen Kleine, geleidelijke aanpassingen aan een bestaand plan
of proces, waarbij gekeken wordt naar het effect van een
extra eenheid.
Marginaal beslissen Beslissingen nemen op basis van de vergelijking tussen
marginale baten en marginale kosten. Als baten groter zijn
dan kosten, moet je doorgaan.
