Assignment 3 Semester 1 2026
Unique number:
Due Date: May 2026
Detailed solutions, explanations, workings
and references.
+27 81 278 3372
, MBUDZISO 1: FONETIKI NA FONOḼODZHI
2.1 Zwipiḓa zwiṱanu zwa lulimi zwine zwa shuma u bveledza mibvumo ya
muambo (15)
Lulimi lu na zwipiḓa zwinzhi zwine zwa shuma kha u bveledza mibvumo. Afha fhasi
hu bulwa zwipiḓa zwiṱanu na mibvumo ine ya bveledzwa hone:
1. Milomo (Lips)
Milomo i shuma kha mibvumo ya bilabial na labiodental.
Sa tsumbo, mubvumo [p] na [b] i bulwa nga milomo mivhili i tshi valana lwa
tshifhinganyana.
Mubvumo [v] u bulwa musi milomo ya fhasi i tshi kwama meno a nṱha, u vha
labiodental fricative.
2. Meno (Teeth)
Meno a shuma kha mibvumo ya dental.
Sa tsumbo, mubvumo [θ] kana [ð] u bulwa musi luambo lu tshi kwama meno a nṱha.
Fhethu ha kubulelwe ndi kha meno.
3. Alveolar ridge (thungo ya meno a nṱha)
Hezwi ndi fhethu hu re murahu ha meno a nṱha.
Mibvumo ya [t], [d], na [s] i bulwa afho musi luambo lu tshi kwama thungo yeneyo.
I vha alveolar stop kana fricative u ya nga nḓila ya kubulelwe.
4. Palate (ṱhanga ya mulomo)
Palate i shuma kha mibvumo ya palatal.
Sa tsumbo, mubvumo [ʃ] u bulwa musi luambo lu tshi sendela kha palate.
Fhethu ha kubulelwe ndi kha ṱhanga ya mulomo.
5. Velum (ṱhanga ya murahu)
Velum i shuma kha mibvumo ya velar.
Mibvumo ya [k] na [g] i bulwa musi luambo lu tshi kwama velum lwa
tshifhinganyana.
Hezwi zwi bveledza mubvumo wa velar stop.
Varsity Cube 2026 +27 81 278 3372