Logistiek en internationale handel
H0 van logistieke flow tot supply chain
Definitie logistiek management
deel van supply chain management dat op efficiënte en effectieve manier
voorwaartse stromen, opslag en retourstromen van goederen van
INDIVIDUEEL BEDRIJF plant, uitvoert en controleert van oorsprong tot aan
consument om zo behoeften van klanten te vervullen
o effectief: doelmatigheid
o efficiënt: hoe of op welke manier vb. 3 jaar over opleiding doen is
efficiënt
Logistieke functie in bedrijf
juiste goederen, in juiste hoeveelheid en juiste kwaliteit op juiste tijdstip,
vergezeld van juiste documenten, op juiste plaats aankomen en voor juiste
prijs
elke stap kost geld en creëert meerwaarde
beperkt zich tot managen en optimaliseren van eigen logistieke flow in
organisatie
De logistieke flow
3 stromen die interreageren (goederenstroom, geldstroom,
informatiestroom)
Definitie supply chain management (SCM)
= integraal ketenbeheer
Principe waarbij door middel van beheersen en optimaliseren van
processen, coördinatie en samenwerking met leveranciers, tussenpersonen
en afnemers betere functionaliteit VAN KETEN (en elke schakel binnen
keten) ontstaat
Gaat verder dan het managen van 1 bedrijf
SUPPLY (INTEGRAAL): verschillende opeenvolgende acties en actoren
worden met elkaar verbonden en als geheel behandeld
CHAIN (KETEN): ketting van informatie -, geld -en goederenstromen
MANAGEMENT (BEHEER): niet puur operationeel, er zijn ook beleids -en
strategische aspecten aan verbonden
Logistiek vs. Supply chain management
Verschil tussen supply chain management en logistiek management is dus
dat SCM operaties van bedrijf overstijgt en gehele keten van grondstof tot
eindconsument probeert te beheren vb. Spadel (merk Spa): bottelen van
water, logistieke flows van toeleveranciers (flessen, etiketten, pallets) en
afnemers, groothandels, grote distributieketens en klanten in buitenland
, Logistiek management beperkt zich tot managen en optimaliseren van
eigen logistieke flow in organisatie
Supply chain management: focussen voornamelijk op wat zich buiten
muren van eigen bedrijf afspeelt
Ketenomkering
Van supply management naar demand management
o Supply management: zoveel mogelijk goederen tegen zo laag
mogelijke prijs produceren om zoveel mogelijk enthousiaste
consumenten tevreden te stellen. beste manier om producten
goedkoop te maken, is ze in grote, identieke series te produceren.
Leidde tot supply management waar men grote partijen aanmaakt
en die in supply chain duwt richting consumenten, in hoop dat ze
ook gekocht zullen worden. verwachtingen zijn gebaseerd op
vraagvoorspellingen (pushmodel)
o Demand management: consument wordt mondiger en veeleisender,
concurrentie harder en iedereen produceerde standaardproducten
met steeds hogere kwaliteit tegen steeds lagere prijs, in alsmaar
grotere hoeveelheden. Klanten niet meer tevreden met
standaardproducten. Bedrijven spelen nu in toenemende mate in op
specifieke behoeften van kleine groepen of zelfs individuele klanten.
Orders worden niet meer gemaakt o.b.v. voorspellingen maar o.b.v.
bestellingen van klanten (pullmodel)
Van push naar pull
o Push: product wordt geduwd van producent -> groothandelaar ->
kleinhandelaar -> klant (klant koopt wat beschikbaar is, zonder
inspraak)
o Pull: klant heeft meer inspraak vb. schoenen costumizen
Innovatie en duurzaamheid
Innovatie: vernieuwen
Duurzaamheid: hoe kunnen we vandaag iets doen zodat noden van
toekomstige generaties niet in gevaar wordt gebracht
H1 geschiedenis van de logistiek en het belang voor de
economie
Haven North Sea Port: fusie Nederlandse Zeeland Ports (Vlissingen en
Terneuzen) en Belgische haven Gent
o Strategie van havenbesturen liep gelijk -> fusie was logische stap
o Meer exposure en slagkracht in markt
, o Duurzaamheid is 1 van belangrijkste pijlers met focus op
hernieuwbare energie, circulaire economie en mobiliteit
Port of Antwerp-Bruges: fusie haven van Antwerpen en haven van
Zeebrugge
o Complementariteit was belangrijke drijfveer
o Antwerpen: sterk in trafiek en opslag van containers, breakbulk en
chemische producten
o Zeebrugge: roro, containerbehandeling en overslag van vloeibare
aardgas
Roro = roll on, roll off: methode van zeevrachtvervoer waarbij
rollende lading (auto’s, vrachtwagens,…) zelfstandig aan
boord wordt gereden
o Werken aan interconnectiviteit van beide havengebieden met
betrekking tot goederenspoorvervoer en estuaire vaart (vervoer via
versterkte binnenschepen op Noordzee). Ook interconnectiviteit via
pijpleidingen staat op agenda
Waarom fuseren? Gaat om havens die zich reeds in 1 economisch gebied
bevinden
Samenwerken: meer economische groei en toegevoegde waarde alsook
extra jobs creëren
1.1 Militaire oorsprong (geschiedenis)
Het Oude Egypte – gigantische bouwwerken en veroveringstochten
Piramides van Egypte
o Efficiënte logistiek was nodig om dergelijke bouwwerken te kunnen
oprichten
o Verschillende manieren om alles te transporteren (vb. per boot over
Nijl)
o Nog geen militaire achtergrond
Romeinen (in de tijd dat Caesar Gallië veroverde)
o Grote groep soldaten werd ondersteunt door bevoorradingsgroep
van muilezels en begeleiders. Elke soldaat moest groot gedeelte van
eigen uitrusting en rantsoenen dragen
o Tegenstanders: plunderen ongeorganiseerd (Romeinen waren dus
georganiseerder)
o Romeinen waren eersten die logistiek als aparte entiteit
beschouwden en er aparte personen voor aanstelden
o Juiste producten op tijd en met zo min mogelijk kosten op juiste
plaats krijgen -> goede infrastructuur nodig om hulp-, reguliere en
ondersteuningstroepen snel te kunnen verplaatsen (Romeinen
bouwden heirbanen: verharde wegen over lange afstanden
waarlangs soldaten maar ook burgers zich konden verplaatsen)
Middeleeuwen – Goed georganiseerde bevoorrading
Legers waren klein en bestonden vooral uit huurlingen -> deze kregen
‘soldij’ (soort loon, om te vechten voor heer)
, Huurlingen wisselden regelmatig van broodheer -> koningen gingen op
zoek naar oplossingen om dit te vermijden en zo tot regulier leger te
bekomen
Romeinen: hoe voed, train, onderhoud en verplaats je dergelijk leger op
meest goedkope en haalbare manier?
-> legers met beste logistiek (bevoorrading) behaalden meeste
overwinningen
Late middeleeuwen
o Nieuwe logistieke uitdaging: transport ter zee over lange afstand
(maritieme logistiek)
o Jonken (Chinese schepen) waren vele malen groter dan toenmalige
Europese schepen
o Maritieme ontwikkelingen leidden tot nieuwe uitvindingen op gebied
van opslag van voedsel en water
o Verschillende methodes om voedsel lang te bewaren werden
ontdekt en men begon ook meer structuur in schepen aan te
brengen
o ‘vrachtschepen’: gebruikt om bemanning te voorzien van voedsel
Napoleon (1804-1815) – verfijning militaire logistiek
Napoleon won bijna elke veldslag omdat hij de eerste was die zijn leger
(logistiek bekeken) organiseerde als een machine
Franse kanonniers waren in staat zich veel sneller te verplaatsen, op te
stellen, te schieten, af te breken en weer verder te trekken dan
tegenstanders
Belangrijkste logistieke innovatie: ‘la guerre nourrit la guerre’ (de oorlog
voedt de oorlog)
o Napoleon deed aan geplande plunderingen, waarbij logistieke
eenheden distributie van voedsel en materiaal organiseerden
o Hij voorzag ook in bewerking van geplunderde goederen
(Intendance)
Intendance: nam logistieke handeling voor haar rekening vb. brood
bakken op slagveld zodat soldaten dit niet hoefden meezeulen
Maréchaux de logis/ kwartiermakers: voor overnachtingen van soldaten.
Deze reisden voor op leger en regelden overnachtingsmogelijkheden voor
troepen in dorpen en steden onderweg
moderne tijden – logistiek netwerk, containers en internet
Stoommachine: logistieke revolutie
Stoomtreinen en stoomschepen: goederen en mensen sneller, goedkoper
en over grotere afstanden vervoeren
spoorwegen: verbonden industrieën met havens en steden, wat handel en
massaproductie stimuleerde
ontwikkeling elektriciteit: verbeterde logistieke processen verder met
elektrische kranen, verlichting in havens en magazijnen
H0 van logistieke flow tot supply chain
Definitie logistiek management
deel van supply chain management dat op efficiënte en effectieve manier
voorwaartse stromen, opslag en retourstromen van goederen van
INDIVIDUEEL BEDRIJF plant, uitvoert en controleert van oorsprong tot aan
consument om zo behoeften van klanten te vervullen
o effectief: doelmatigheid
o efficiënt: hoe of op welke manier vb. 3 jaar over opleiding doen is
efficiënt
Logistieke functie in bedrijf
juiste goederen, in juiste hoeveelheid en juiste kwaliteit op juiste tijdstip,
vergezeld van juiste documenten, op juiste plaats aankomen en voor juiste
prijs
elke stap kost geld en creëert meerwaarde
beperkt zich tot managen en optimaliseren van eigen logistieke flow in
organisatie
De logistieke flow
3 stromen die interreageren (goederenstroom, geldstroom,
informatiestroom)
Definitie supply chain management (SCM)
= integraal ketenbeheer
Principe waarbij door middel van beheersen en optimaliseren van
processen, coördinatie en samenwerking met leveranciers, tussenpersonen
en afnemers betere functionaliteit VAN KETEN (en elke schakel binnen
keten) ontstaat
Gaat verder dan het managen van 1 bedrijf
SUPPLY (INTEGRAAL): verschillende opeenvolgende acties en actoren
worden met elkaar verbonden en als geheel behandeld
CHAIN (KETEN): ketting van informatie -, geld -en goederenstromen
MANAGEMENT (BEHEER): niet puur operationeel, er zijn ook beleids -en
strategische aspecten aan verbonden
Logistiek vs. Supply chain management
Verschil tussen supply chain management en logistiek management is dus
dat SCM operaties van bedrijf overstijgt en gehele keten van grondstof tot
eindconsument probeert te beheren vb. Spadel (merk Spa): bottelen van
water, logistieke flows van toeleveranciers (flessen, etiketten, pallets) en
afnemers, groothandels, grote distributieketens en klanten in buitenland
, Logistiek management beperkt zich tot managen en optimaliseren van
eigen logistieke flow in organisatie
Supply chain management: focussen voornamelijk op wat zich buiten
muren van eigen bedrijf afspeelt
Ketenomkering
Van supply management naar demand management
o Supply management: zoveel mogelijk goederen tegen zo laag
mogelijke prijs produceren om zoveel mogelijk enthousiaste
consumenten tevreden te stellen. beste manier om producten
goedkoop te maken, is ze in grote, identieke series te produceren.
Leidde tot supply management waar men grote partijen aanmaakt
en die in supply chain duwt richting consumenten, in hoop dat ze
ook gekocht zullen worden. verwachtingen zijn gebaseerd op
vraagvoorspellingen (pushmodel)
o Demand management: consument wordt mondiger en veeleisender,
concurrentie harder en iedereen produceerde standaardproducten
met steeds hogere kwaliteit tegen steeds lagere prijs, in alsmaar
grotere hoeveelheden. Klanten niet meer tevreden met
standaardproducten. Bedrijven spelen nu in toenemende mate in op
specifieke behoeften van kleine groepen of zelfs individuele klanten.
Orders worden niet meer gemaakt o.b.v. voorspellingen maar o.b.v.
bestellingen van klanten (pullmodel)
Van push naar pull
o Push: product wordt geduwd van producent -> groothandelaar ->
kleinhandelaar -> klant (klant koopt wat beschikbaar is, zonder
inspraak)
o Pull: klant heeft meer inspraak vb. schoenen costumizen
Innovatie en duurzaamheid
Innovatie: vernieuwen
Duurzaamheid: hoe kunnen we vandaag iets doen zodat noden van
toekomstige generaties niet in gevaar wordt gebracht
H1 geschiedenis van de logistiek en het belang voor de
economie
Haven North Sea Port: fusie Nederlandse Zeeland Ports (Vlissingen en
Terneuzen) en Belgische haven Gent
o Strategie van havenbesturen liep gelijk -> fusie was logische stap
o Meer exposure en slagkracht in markt
, o Duurzaamheid is 1 van belangrijkste pijlers met focus op
hernieuwbare energie, circulaire economie en mobiliteit
Port of Antwerp-Bruges: fusie haven van Antwerpen en haven van
Zeebrugge
o Complementariteit was belangrijke drijfveer
o Antwerpen: sterk in trafiek en opslag van containers, breakbulk en
chemische producten
o Zeebrugge: roro, containerbehandeling en overslag van vloeibare
aardgas
Roro = roll on, roll off: methode van zeevrachtvervoer waarbij
rollende lading (auto’s, vrachtwagens,…) zelfstandig aan
boord wordt gereden
o Werken aan interconnectiviteit van beide havengebieden met
betrekking tot goederenspoorvervoer en estuaire vaart (vervoer via
versterkte binnenschepen op Noordzee). Ook interconnectiviteit via
pijpleidingen staat op agenda
Waarom fuseren? Gaat om havens die zich reeds in 1 economisch gebied
bevinden
Samenwerken: meer economische groei en toegevoegde waarde alsook
extra jobs creëren
1.1 Militaire oorsprong (geschiedenis)
Het Oude Egypte – gigantische bouwwerken en veroveringstochten
Piramides van Egypte
o Efficiënte logistiek was nodig om dergelijke bouwwerken te kunnen
oprichten
o Verschillende manieren om alles te transporteren (vb. per boot over
Nijl)
o Nog geen militaire achtergrond
Romeinen (in de tijd dat Caesar Gallië veroverde)
o Grote groep soldaten werd ondersteunt door bevoorradingsgroep
van muilezels en begeleiders. Elke soldaat moest groot gedeelte van
eigen uitrusting en rantsoenen dragen
o Tegenstanders: plunderen ongeorganiseerd (Romeinen waren dus
georganiseerder)
o Romeinen waren eersten die logistiek als aparte entiteit
beschouwden en er aparte personen voor aanstelden
o Juiste producten op tijd en met zo min mogelijk kosten op juiste
plaats krijgen -> goede infrastructuur nodig om hulp-, reguliere en
ondersteuningstroepen snel te kunnen verplaatsen (Romeinen
bouwden heirbanen: verharde wegen over lange afstanden
waarlangs soldaten maar ook burgers zich konden verplaatsen)
Middeleeuwen – Goed georganiseerde bevoorrading
Legers waren klein en bestonden vooral uit huurlingen -> deze kregen
‘soldij’ (soort loon, om te vechten voor heer)
, Huurlingen wisselden regelmatig van broodheer -> koningen gingen op
zoek naar oplossingen om dit te vermijden en zo tot regulier leger te
bekomen
Romeinen: hoe voed, train, onderhoud en verplaats je dergelijk leger op
meest goedkope en haalbare manier?
-> legers met beste logistiek (bevoorrading) behaalden meeste
overwinningen
Late middeleeuwen
o Nieuwe logistieke uitdaging: transport ter zee over lange afstand
(maritieme logistiek)
o Jonken (Chinese schepen) waren vele malen groter dan toenmalige
Europese schepen
o Maritieme ontwikkelingen leidden tot nieuwe uitvindingen op gebied
van opslag van voedsel en water
o Verschillende methodes om voedsel lang te bewaren werden
ontdekt en men begon ook meer structuur in schepen aan te
brengen
o ‘vrachtschepen’: gebruikt om bemanning te voorzien van voedsel
Napoleon (1804-1815) – verfijning militaire logistiek
Napoleon won bijna elke veldslag omdat hij de eerste was die zijn leger
(logistiek bekeken) organiseerde als een machine
Franse kanonniers waren in staat zich veel sneller te verplaatsen, op te
stellen, te schieten, af te breken en weer verder te trekken dan
tegenstanders
Belangrijkste logistieke innovatie: ‘la guerre nourrit la guerre’ (de oorlog
voedt de oorlog)
o Napoleon deed aan geplande plunderingen, waarbij logistieke
eenheden distributie van voedsel en materiaal organiseerden
o Hij voorzag ook in bewerking van geplunderde goederen
(Intendance)
Intendance: nam logistieke handeling voor haar rekening vb. brood
bakken op slagveld zodat soldaten dit niet hoefden meezeulen
Maréchaux de logis/ kwartiermakers: voor overnachtingen van soldaten.
Deze reisden voor op leger en regelden overnachtingsmogelijkheden voor
troepen in dorpen en steden onderweg
moderne tijden – logistiek netwerk, containers en internet
Stoommachine: logistieke revolutie
Stoomtreinen en stoomschepen: goederen en mensen sneller, goedkoper
en over grotere afstanden vervoeren
spoorwegen: verbonden industrieën met havens en steden, wat handel en
massaproductie stimuleerde
ontwikkeling elektriciteit: verbeterde logistieke processen verder met
elektrische kranen, verlichting in havens en magazijnen