STRAFPROCESRECHT
1 ALGEMEEN
Strafprocesrecht = strafvordering = het geheel van regels in verband met het verloop van de opsporing, het
onderzoek, de vordering en de berechting van misdrijven
1.1 BRONNEN VAN HET STRAFPROCESRECHT
− Wetboek van strafvordering (Sv.)
− Diverse bijzondere wetten (bv. wet betreffende huiszoeking)
− Internationale verdragen (bv. EVRM)
− Grondwet
− Rechtsleer en rechtspraak
1.2 VERLOOP VAN HET STRAFPROCES
4 fases:
A. Onderzoek
B. Vordering
C. Berechting
D. Uitvoering
1.3 PARTIJEN IN HET STRAFPROCES
1. Opsporingsambtenaren worden aangesteld door de overheid (bv. politie onder leiding van
parketmagistraten)
2. De verdachte (≠ in verdenking gestelde)
3. Het slachtoffer (komt niet tussen in proces zelf)
4. De vervolgingsambtenaren = leden van Openbaar Ministerie (procureur des konings bijgestaan door
substituten, procureur-generaal en arbeidsauditeur (sociaal strafrecht))
Vragen van bestraffing (= vervolging) van misdrijf hoort toe aan OM en niet aan het slachtoffer, die laatste kan enkel
vergoeding vragen voor aangerichte nadeel.
1.4 ALGEMEEN OVERZICHT VAN DE ST RAFGERECHTEN
→ Politierechtbank
→ Rechtbank eerste aanleg:
− Raadkamer (onderzoek gerecht)
− Correctionele rechtbank (vonnis gerecht)
→ Hof van Assisen per provincie
→ Hoven van beroep
− Kamer van Inbeschuldigingstelling (onderzoek gerecht)
− Strafkamers
→ Hof van Cassatie
, 2 HET INSTELLEN VAN DE STRAFVORDERING
2.1 WIE STELT VORDERING IN?
Het Openbaar Ministerie
Het slachtoffer kan dit niet zelf doen. Zij kan zich wel burgerlijke partij stellen bij de onderzoeksrechter of
rechtstreeks dagvaarden bij de politierechtbank of correctionele rechtbank en hierdoor de OM verplichten de
strafvordering uit te oefenen
2.2 VERVOLGINGSBELEID VAN OM
Het vervolgingsbeleid van het OM wordt beheerst door het opportuniteitsbeginsel
= het OM kan vrij beslissen om al dan niet te vervolgen, zelfs indien de feiten bewezen en strafbaar zijn en de dader
gekend is
Bij deze beslissing dient de parketmagistraat zich te richten naar de opportuniteit van een strafrechtelijke
veroordeling gelet op de persoon van de dader, het slachtoffer en het belang van de gemeenschap
2.3 ONDEELBAARHEID VAN HET OM
De parketmagistraten treden nooit op in eigen naam, maar in hoofde van hun ambt en dus in naam van de natie.
Ze hebben daarom binnen hetzelfde parket allemaal dezelfde bevoegdheid en kunnen elkaar vrij vervangen, zelfs bij
de behandeling van een zaak. Zo kunnen bij de behandeling van een strafzaak voor de correctionele rechtbank
verschillende substituten op onderscheidde zittingen optreden als OM.
2.4 DE SEPONERING
= rangschikking zonder gevolg
De seponering kan door diverse omstandigheden worden ingegeven.
1. Er kan niet vervolgd worden
2. Er wordt niet vervolgd om opportuniteitsredenen
De seponeringsbeslissing kan steeds herroepen worden zolang de verjaring van de strafvordering niet is ingetreden
De seponeringsbeslissing kan een nadelig effect hebben voor het slachtoffer dat zich in de steek gelaten voelt. Dan
zal het als eiser kunnen optreden. Daarom zijn in de wet 2 mogelijkheden voorzien om de strafvordering toch op
gang te zetten:
A. Burgerlijke partijstelling bij de onderzoeksrechter in zake misdaden en wanbedrijven
B. Rechtstreekse dagvaarding voor de correctionele rechtbank of de politierechtbank
Hierdoor zal het OM verplicht worden de strafvordering uit te oefenen, al hoewel het in principe nog steeds de
vrijspraak kan vorderen.
2.5 BEMIDDELING IN STRAFZAKEN
Art. 216ter Sv.
Het OM kan de verdachte verzoeken de schade volledig te vergoeden of te herstellen en daarenboven alle niet-
bepaalde verplichtingen opleggen (bv. een geneeskundige behandeling of passende therapie)
1 ALGEMEEN
Strafprocesrecht = strafvordering = het geheel van regels in verband met het verloop van de opsporing, het
onderzoek, de vordering en de berechting van misdrijven
1.1 BRONNEN VAN HET STRAFPROCESRECHT
− Wetboek van strafvordering (Sv.)
− Diverse bijzondere wetten (bv. wet betreffende huiszoeking)
− Internationale verdragen (bv. EVRM)
− Grondwet
− Rechtsleer en rechtspraak
1.2 VERLOOP VAN HET STRAFPROCES
4 fases:
A. Onderzoek
B. Vordering
C. Berechting
D. Uitvoering
1.3 PARTIJEN IN HET STRAFPROCES
1. Opsporingsambtenaren worden aangesteld door de overheid (bv. politie onder leiding van
parketmagistraten)
2. De verdachte (≠ in verdenking gestelde)
3. Het slachtoffer (komt niet tussen in proces zelf)
4. De vervolgingsambtenaren = leden van Openbaar Ministerie (procureur des konings bijgestaan door
substituten, procureur-generaal en arbeidsauditeur (sociaal strafrecht))
Vragen van bestraffing (= vervolging) van misdrijf hoort toe aan OM en niet aan het slachtoffer, die laatste kan enkel
vergoeding vragen voor aangerichte nadeel.
1.4 ALGEMEEN OVERZICHT VAN DE ST RAFGERECHTEN
→ Politierechtbank
→ Rechtbank eerste aanleg:
− Raadkamer (onderzoek gerecht)
− Correctionele rechtbank (vonnis gerecht)
→ Hof van Assisen per provincie
→ Hoven van beroep
− Kamer van Inbeschuldigingstelling (onderzoek gerecht)
− Strafkamers
→ Hof van Cassatie
, 2 HET INSTELLEN VAN DE STRAFVORDERING
2.1 WIE STELT VORDERING IN?
Het Openbaar Ministerie
Het slachtoffer kan dit niet zelf doen. Zij kan zich wel burgerlijke partij stellen bij de onderzoeksrechter of
rechtstreeks dagvaarden bij de politierechtbank of correctionele rechtbank en hierdoor de OM verplichten de
strafvordering uit te oefenen
2.2 VERVOLGINGSBELEID VAN OM
Het vervolgingsbeleid van het OM wordt beheerst door het opportuniteitsbeginsel
= het OM kan vrij beslissen om al dan niet te vervolgen, zelfs indien de feiten bewezen en strafbaar zijn en de dader
gekend is
Bij deze beslissing dient de parketmagistraat zich te richten naar de opportuniteit van een strafrechtelijke
veroordeling gelet op de persoon van de dader, het slachtoffer en het belang van de gemeenschap
2.3 ONDEELBAARHEID VAN HET OM
De parketmagistraten treden nooit op in eigen naam, maar in hoofde van hun ambt en dus in naam van de natie.
Ze hebben daarom binnen hetzelfde parket allemaal dezelfde bevoegdheid en kunnen elkaar vrij vervangen, zelfs bij
de behandeling van een zaak. Zo kunnen bij de behandeling van een strafzaak voor de correctionele rechtbank
verschillende substituten op onderscheidde zittingen optreden als OM.
2.4 DE SEPONERING
= rangschikking zonder gevolg
De seponering kan door diverse omstandigheden worden ingegeven.
1. Er kan niet vervolgd worden
2. Er wordt niet vervolgd om opportuniteitsredenen
De seponeringsbeslissing kan steeds herroepen worden zolang de verjaring van de strafvordering niet is ingetreden
De seponeringsbeslissing kan een nadelig effect hebben voor het slachtoffer dat zich in de steek gelaten voelt. Dan
zal het als eiser kunnen optreden. Daarom zijn in de wet 2 mogelijkheden voorzien om de strafvordering toch op
gang te zetten:
A. Burgerlijke partijstelling bij de onderzoeksrechter in zake misdaden en wanbedrijven
B. Rechtstreekse dagvaarding voor de correctionele rechtbank of de politierechtbank
Hierdoor zal het OM verplicht worden de strafvordering uit te oefenen, al hoewel het in principe nog steeds de
vrijspraak kan vorderen.
2.5 BEMIDDELING IN STRAFZAKEN
Art. 216ter Sv.
Het OM kan de verdachte verzoeken de schade volledig te vergoeden of te herstellen en daarenboven alle niet-
bepaalde verplichtingen opleggen (bv. een geneeskundige behandeling of passende therapie)
