Plan van aanpak
Stap voor Stap
Een Onderzoek naar het Afb ouwproces van Jeugdzorg bij een Kleinschalig Alternati ef
voor Residenti ële Zorg
Naam student: Samiré Hannah van Nijnatten – Hamoen
Studentnummer: 995206165
Opleiding: Sociaal Pedagogische Hulpverlening (SPH)
Afstudeerbedrijf: Het Alternatief
Datum: 16-12-2024
Inhoudsopgave
,Plan van aanpak.................................................................................................................................... 1
1. Aanleiding tot het onderzoek............................................................................................................. 3
1.1 De organisatie.............................................................................................................................. 3
1.2 De aanleiding............................................................................................................................... 4
1.3 Het doel........................................................................................................................................ 4
2. Hoofdvraag en deelvragen................................................................................................................. 5
2.1 De hoofdvraag.............................................................................................................................. 5
2.2 Deelvragen................................................................................................................................... 5
3. Literatuurstudie.................................................................................................................................. 6
Residentiële jeugdzorg....................................................................................................................... 6
Welke succes- en risicofactoren zijn er volgens de literatuur bij intensieve residentiële jeugdzorg in
kleinschalige omgevingen, die invloed hebben op de door- en uitstroom?........................................6
Interne factoren.................................................................................................................................. 7
Continuïteit...................................................................................................................................... 7
Aanbodgericht/gestuurd werken..................................................................................................... 7
Leefklimaat op de groep................................................................................................................. 7
Vaardigheden van de hulpverlener(s) en het team.........................................................................7
Externe factoren................................................................................................................................. 8
Sociaal netwerk.............................................................................................................................. 8
Nazorg............................................................................................................................................ 9
Interventies..................................................................................................................................... 9
Persoonsgebonden factoren.............................................................................................................. 9
Achtergrond van de jongeren.......................................................................................................... 9
Motivatie....................................................................................................................................... 10
Welke methodieken of interventies zijn volgens de literatuur effectief gebleken in de kleinschalige
residentiële jeugdzorg, die invloed hebben op de door- en uitstroom?............................................10
Methodieken..................................................................................................................................... 10
Toekomstgericht werken............................................................................................................... 10
Leefomgeving............................................................................................................................... 10
Netwerkgericht werken................................................................................................................. 11
Interventies....................................................................................................................................... 11
De VertrekTraining........................................................................................................................ 11
Multisysteem Therapie (MST)....................................................................................................... 11
Zelfredzaamheid........................................................................................................................... 12
Hulpmiddelen voor jongeren............................................................................................................ 12
4. Onderzoeksmethoden...................................................................................................................... 13
Betrouwbaarheid en Validiteit........................................................................................................... 13
Deelvragen 1 en 2: Literatuurstudie.................................................................................................13
Zoektermen: Welke succes- en risicofactoren zijn er volgens de literatuur bij intensieve
residentiële jeugdzorg in kleinschalige omgevingen, die invloed hebben op de door- en
uitstroom?..................................................................................................................................... 14
Zoektermen: Welke methodieken of interventies zijn volgens de literatuur effectief gebleken in de
kleinschalige residentiële jeugdzorg, die invloed hebben op de door- en uitstroom?...................14
Deelvragen 3 en 5: Semi-gestructureerde interviews.......................................................................14
2
, Respondenten.............................................................................................................................. 15
Deelvraag 4: Enquêtes..................................................................................................................... 15
Respondenten.............................................................................................................................. 15
Planning............................................................................................................................................... 15
Literatuurlijst........................................................................................................................................ 16
1. Aanleiding tot het onderzoek
1.1 De organisatie
Het Alternatief biedt als kleinschalige woonvorm sinds 2019 een alternatief voor (gesloten)
residentiële jeugdzorg. Deze instelling voorziet in intensieve zorg binnen een huiselijke omgeving. De
doelgroep is uithuisgeplaatste jongens tussen de 14-22 jaar (hierna te noemen cliënten). De cliënten
komen in bijna alle gevallen van andere jeugdzorg organisaties. Denk aan mislukte
gezinshuisplaatsingen of gesloten inrichtingen.
Het Alternatief heeft de hulpverlening opgedeeld in twee fasen. In de eerste fase wonen de cliënten in
de boerderij van Het Alternatief. Hier krijgen zij 24/7 zorg. Deze zorg richt zich op gedragsregulatie en
behandeling. Het samenleven in een huiselijke sfeer vormt de basis voor een effectieve behandeling.
In fase één is er plek voor zeven cliënten.
In de tweede fase gaat de cliënt wonen in een zelfstandige woonstudio op hetzelfde terrein. Dankzij
de nabijheid kunnen ze daar werken aan hun zelfstandigheid en zelfredzaamheid, met toegang tot 24-
uurs zorg voor hulp en ondersteuning.
De begeleiding en behandeling gaat door totdat de gestelde doelen zijn bereikt en de cliënten
zelfstandig kunnen deelnemen aan de maatschappij. In fase twee is er plek voor zes cliënten.
Het team van Het Alternatief bestaat uit acht pedagogische medewerkers (waarvan drie in opleiding),
twee psychomotorische therapeuten en één gedragsdeskundige.
Daarnaast werkt Het Alternatief ook veel samen met een andere hulpverleningsorganisatie:
Driestroom. Zo heeft Driestroom het zorgloket waar nieuwe cliënten binnen komen en hebben zij de
overeenkomsten met de gemeente(n).
3
Stap voor Stap
Een Onderzoek naar het Afb ouwproces van Jeugdzorg bij een Kleinschalig Alternati ef
voor Residenti ële Zorg
Naam student: Samiré Hannah van Nijnatten – Hamoen
Studentnummer: 995206165
Opleiding: Sociaal Pedagogische Hulpverlening (SPH)
Afstudeerbedrijf: Het Alternatief
Datum: 16-12-2024
Inhoudsopgave
,Plan van aanpak.................................................................................................................................... 1
1. Aanleiding tot het onderzoek............................................................................................................. 3
1.1 De organisatie.............................................................................................................................. 3
1.2 De aanleiding............................................................................................................................... 4
1.3 Het doel........................................................................................................................................ 4
2. Hoofdvraag en deelvragen................................................................................................................. 5
2.1 De hoofdvraag.............................................................................................................................. 5
2.2 Deelvragen................................................................................................................................... 5
3. Literatuurstudie.................................................................................................................................. 6
Residentiële jeugdzorg....................................................................................................................... 6
Welke succes- en risicofactoren zijn er volgens de literatuur bij intensieve residentiële jeugdzorg in
kleinschalige omgevingen, die invloed hebben op de door- en uitstroom?........................................6
Interne factoren.................................................................................................................................. 7
Continuïteit...................................................................................................................................... 7
Aanbodgericht/gestuurd werken..................................................................................................... 7
Leefklimaat op de groep................................................................................................................. 7
Vaardigheden van de hulpverlener(s) en het team.........................................................................7
Externe factoren................................................................................................................................. 8
Sociaal netwerk.............................................................................................................................. 8
Nazorg............................................................................................................................................ 9
Interventies..................................................................................................................................... 9
Persoonsgebonden factoren.............................................................................................................. 9
Achtergrond van de jongeren.......................................................................................................... 9
Motivatie....................................................................................................................................... 10
Welke methodieken of interventies zijn volgens de literatuur effectief gebleken in de kleinschalige
residentiële jeugdzorg, die invloed hebben op de door- en uitstroom?............................................10
Methodieken..................................................................................................................................... 10
Toekomstgericht werken............................................................................................................... 10
Leefomgeving............................................................................................................................... 10
Netwerkgericht werken................................................................................................................. 11
Interventies....................................................................................................................................... 11
De VertrekTraining........................................................................................................................ 11
Multisysteem Therapie (MST)....................................................................................................... 11
Zelfredzaamheid........................................................................................................................... 12
Hulpmiddelen voor jongeren............................................................................................................ 12
4. Onderzoeksmethoden...................................................................................................................... 13
Betrouwbaarheid en Validiteit........................................................................................................... 13
Deelvragen 1 en 2: Literatuurstudie.................................................................................................13
Zoektermen: Welke succes- en risicofactoren zijn er volgens de literatuur bij intensieve
residentiële jeugdzorg in kleinschalige omgevingen, die invloed hebben op de door- en
uitstroom?..................................................................................................................................... 14
Zoektermen: Welke methodieken of interventies zijn volgens de literatuur effectief gebleken in de
kleinschalige residentiële jeugdzorg, die invloed hebben op de door- en uitstroom?...................14
Deelvragen 3 en 5: Semi-gestructureerde interviews.......................................................................14
2
, Respondenten.............................................................................................................................. 15
Deelvraag 4: Enquêtes..................................................................................................................... 15
Respondenten.............................................................................................................................. 15
Planning............................................................................................................................................... 15
Literatuurlijst........................................................................................................................................ 16
1. Aanleiding tot het onderzoek
1.1 De organisatie
Het Alternatief biedt als kleinschalige woonvorm sinds 2019 een alternatief voor (gesloten)
residentiële jeugdzorg. Deze instelling voorziet in intensieve zorg binnen een huiselijke omgeving. De
doelgroep is uithuisgeplaatste jongens tussen de 14-22 jaar (hierna te noemen cliënten). De cliënten
komen in bijna alle gevallen van andere jeugdzorg organisaties. Denk aan mislukte
gezinshuisplaatsingen of gesloten inrichtingen.
Het Alternatief heeft de hulpverlening opgedeeld in twee fasen. In de eerste fase wonen de cliënten in
de boerderij van Het Alternatief. Hier krijgen zij 24/7 zorg. Deze zorg richt zich op gedragsregulatie en
behandeling. Het samenleven in een huiselijke sfeer vormt de basis voor een effectieve behandeling.
In fase één is er plek voor zeven cliënten.
In de tweede fase gaat de cliënt wonen in een zelfstandige woonstudio op hetzelfde terrein. Dankzij
de nabijheid kunnen ze daar werken aan hun zelfstandigheid en zelfredzaamheid, met toegang tot 24-
uurs zorg voor hulp en ondersteuning.
De begeleiding en behandeling gaat door totdat de gestelde doelen zijn bereikt en de cliënten
zelfstandig kunnen deelnemen aan de maatschappij. In fase twee is er plek voor zes cliënten.
Het team van Het Alternatief bestaat uit acht pedagogische medewerkers (waarvan drie in opleiding),
twee psychomotorische therapeuten en één gedragsdeskundige.
Daarnaast werkt Het Alternatief ook veel samen met een andere hulpverleningsorganisatie:
Driestroom. Zo heeft Driestroom het zorgloket waar nieuwe cliënten binnen komen en hebben zij de
overeenkomsten met de gemeente(n).
3