Journalistiek brongebruik: bronkanalen
Bronkanalen zijn de weg waarlangs de redactie of de journalist tot aan de nieuwsgebeurtenis
komt. De nieuwsgebeurtenis is de oorsprong van het nieuws. Het bronkanaal is het kanaal dat
het nieuws triggerde.
We maken een onderscheid tussen twee vormen bronkanalen: routine en niet-
routinebronkanalen. Beide zijn typerend op een heel aantal dimensies. In onderstaand
document kan je de lijst vinden van de verschillen die we zullen bespreken.
Routinekanalen
Routinekanalen zijn kanalen waarlangs journalisten vaker nieuws krijgen. Dit gaat over
bijvoorbeeld persberichten die worden uitgestuurd door politici of partijen, bedrijven, etc. Ze
leveren informatie die kant en klaar is en waar geen expliciete agenda achter zit. Om de
zoveel tijd publiceren deze routinekanalen data over bijvoorbeeld armoede, onderwijs in
België, etc. vaak aan de hand van statistieken.
Routinekanalen berichten vaak over voorspelbare gebeurtenissen en dingen die je kan
voorbereiden, bijvoorbeeld een zitting of een vergadering, een politieke verkiezing, etc.
Niet-routinekanalen
Niet-routinekanalen behandelen breaking news of “niet voorspelbare gebeurtenissen”. Vaak
gaat het hier over “lekken”, klokkenluiders die nieuwsinfo wilt delen.
Een vorm van niet-routinekanalen is Enterprise. Enterprise is een vorm van
onderzoeksjournalistiek waarbij de journalist zelf op zoek gaat naar de waarheid.
Ook special report/ analysis kan worden gezien als een niet-routinekanaal. Dit is een dossier
of een longread dat de journalist zelf heeft opgemaakt om een nieuw verhaal te creëren. Hij
heeft dus reeds bestaande en beschikbare data samengeplaatst om nieuws te maken.
Routine- en niet-routinekanalen zijn te typeren op een aantal dimensies.
, Tijd
Bij routinekanalen is de voorbereidingstijd veel lager dan bij ‘Enterprise en special reports.
De urgentie is bij routinekanalen dan weer hoger.
Middelen
Middelen kunnen we analyseren op drie verschillende niveaus.
Bij routinekanalen is de gespecialiseerde kennis lager dan bij Enterprise en special reports.
Financiële investering is ook bij ‘Enterprise en special reports hoger dan bij routinekanalen.
Tenslotte is de garantie op nieuws of een goed verhaal lager bij ‘Enterprise en special
reports dan bij routinekanalen.
Externe factoren
De afhankelijkheid is bij routinekanalen uiteraard veel hoger dan bij Enterprise en special
reports.
Eindproduct
De gelijkenis met concurrerende nieuwsmerken is hoger bij routinekanalen dan bij Enterprise
en special reports. Het prestige is dan weer laag bij routinekanalen en hoog bij Enterprise en
special reports. Deze verhouding geldt ook voor risico’s.
Tenslotte kunnen we routine dus omschrijven als nieuwsverhalen die hun oorsprong vinden in
persconferenties, persberichten, of geplande events. Andere media kunnen we omschrijven als
nieuwsverhalen die hun oorsprong vinden in berichten van andere nieuwsmedia. Enterprise
kunnen we dan weer omschrijven als nieuwsverhalen die hun oorsprong vinden in lekken, tips en
eigen research.
Bronkanalen (2)
Informatiekanalen zijn “de wegen die de actoren bewandelen om hun boodschap te
verspreiden, en die tegelijk door journalisten gebruikt worden om informatie te verzamelen.”
Het gebruik van bronkanalen is gelinkt aan de volgende centrale problematieken in het
werkveld en de literatuur:
Bureaujournalistiek
Bureaujournalistiek wordt ook wel “sedentary journalism”, deskwerk, of zittende journalistiek
genoemd. Bureaujournalistiek beeldt een journalist die achter de computer blijft zitten af.
Bronkanalen zijn de weg waarlangs de redactie of de journalist tot aan de nieuwsgebeurtenis
komt. De nieuwsgebeurtenis is de oorsprong van het nieuws. Het bronkanaal is het kanaal dat
het nieuws triggerde.
We maken een onderscheid tussen twee vormen bronkanalen: routine en niet-
routinebronkanalen. Beide zijn typerend op een heel aantal dimensies. In onderstaand
document kan je de lijst vinden van de verschillen die we zullen bespreken.
Routinekanalen
Routinekanalen zijn kanalen waarlangs journalisten vaker nieuws krijgen. Dit gaat over
bijvoorbeeld persberichten die worden uitgestuurd door politici of partijen, bedrijven, etc. Ze
leveren informatie die kant en klaar is en waar geen expliciete agenda achter zit. Om de
zoveel tijd publiceren deze routinekanalen data over bijvoorbeeld armoede, onderwijs in
België, etc. vaak aan de hand van statistieken.
Routinekanalen berichten vaak over voorspelbare gebeurtenissen en dingen die je kan
voorbereiden, bijvoorbeeld een zitting of een vergadering, een politieke verkiezing, etc.
Niet-routinekanalen
Niet-routinekanalen behandelen breaking news of “niet voorspelbare gebeurtenissen”. Vaak
gaat het hier over “lekken”, klokkenluiders die nieuwsinfo wilt delen.
Een vorm van niet-routinekanalen is Enterprise. Enterprise is een vorm van
onderzoeksjournalistiek waarbij de journalist zelf op zoek gaat naar de waarheid.
Ook special report/ analysis kan worden gezien als een niet-routinekanaal. Dit is een dossier
of een longread dat de journalist zelf heeft opgemaakt om een nieuw verhaal te creëren. Hij
heeft dus reeds bestaande en beschikbare data samengeplaatst om nieuws te maken.
Routine- en niet-routinekanalen zijn te typeren op een aantal dimensies.
, Tijd
Bij routinekanalen is de voorbereidingstijd veel lager dan bij ‘Enterprise en special reports.
De urgentie is bij routinekanalen dan weer hoger.
Middelen
Middelen kunnen we analyseren op drie verschillende niveaus.
Bij routinekanalen is de gespecialiseerde kennis lager dan bij Enterprise en special reports.
Financiële investering is ook bij ‘Enterprise en special reports hoger dan bij routinekanalen.
Tenslotte is de garantie op nieuws of een goed verhaal lager bij ‘Enterprise en special
reports dan bij routinekanalen.
Externe factoren
De afhankelijkheid is bij routinekanalen uiteraard veel hoger dan bij Enterprise en special
reports.
Eindproduct
De gelijkenis met concurrerende nieuwsmerken is hoger bij routinekanalen dan bij Enterprise
en special reports. Het prestige is dan weer laag bij routinekanalen en hoog bij Enterprise en
special reports. Deze verhouding geldt ook voor risico’s.
Tenslotte kunnen we routine dus omschrijven als nieuwsverhalen die hun oorsprong vinden in
persconferenties, persberichten, of geplande events. Andere media kunnen we omschrijven als
nieuwsverhalen die hun oorsprong vinden in berichten van andere nieuwsmedia. Enterprise
kunnen we dan weer omschrijven als nieuwsverhalen die hun oorsprong vinden in lekken, tips en
eigen research.
Bronkanalen (2)
Informatiekanalen zijn “de wegen die de actoren bewandelen om hun boodschap te
verspreiden, en die tegelijk door journalisten gebruikt worden om informatie te verzamelen.”
Het gebruik van bronkanalen is gelinkt aan de volgende centrale problematieken in het
werkveld en de literatuur:
Bureaujournalistiek
Bureaujournalistiek wordt ook wel “sedentary journalism”, deskwerk, of zittende journalistiek
genoemd. Bureaujournalistiek beeldt een journalist die achter de computer blijft zitten af.
