Mens en recht
Hoofdstuk 11: Werken
Werkzaamheden worden vaak uitgevoerd op basis van een arbeidsovereenkomst.
Wat voor werknemer en werkgever bepaalde rechten en plichten met zich mee
brengt. De regels van het arbeidsrecht zijn op deze rechtsverhouding van
toepassing. Zij bepalen de rechtspositie van de werknemer, zoals zijn
arbeidsvoorwaarden en zijn rechtsbescherming bij ziekte en ontslag.
Kader van de arbeidsovereenkomst
Bij alle overeenkomsten zijn rechten en plichten. Maar niet al deze overeenkomsten
zijn aan te merken als de arbeidsovereenkomst is beschreven. Niet de naam of het
schriftelijke bewijs bepaalt of de overeenkomst een arbeidsovereenkomst is, maar de
inhoud en de strekking van de overeenkomst. Alleen als er wordt voldaan aan de drie
elementen (arbeid, loon en gezagsverhouding) is er sprake van een
arbeidsovereenkomst.
Het bestaan van een arbeidsovereenkomst heeft vier belangrijke rechtsgevolgen:
1. De internationale regels van het arbeidsrecht zijn van toepassing.
2. De algemeen verbindende regels in de collectieve arbeidsovereenkomst zijn
van toepassing.
3. De internationale regels van het socialezekerheidsrecht zijn van toepassing.
4. De sector kanton van de rechtbank is volgengs art. 93 sub Rv bevoegd om te
oordelen over geschillen met betrekking tot een arbeidsovereenkomst.
Arbeidsovereenkomst
Een arbeidsovereenkomst is de overeenkomst waarbij de ene partij, de werknemer,
zich verbindt in dienst van de andere partij, de werkgever, tegen loon gedurende
zekere tijd arbeid te verrichten.
Drie kenmerken van de arbeidsovereenkomst
Bij een arbeidsovereenkomst moeten alle drie de kenmerken aanwezig zijn: er wordt
arbeid verricht, er wordt loon betaald en de woorden in dienst van duiden op een
gezagsverhouding tussen partijen. Als een van de kenmerken verbreekt dan is er
geen sprake van arbeidsovereenkomst. Met gezagsverhouding wordt bedoeld dat de
werkgever aan de werknemer instructies kan geven over zijn werk.
Totstandkoming van de arbeidsovereenkomst
Zoals bijna alle overeenkomsten kan een arbeidsovereenkomst schriftelijk of
mondeling worden aangegaan en komt deze tot stand door aanbod en aanvaarding.
Ook minderjarigen kunnen een arbeidsovereenkomst sluiten. Deze is echter
vernietigbaar als de minderjarige jonger is dan 16 jaar, tenzij hij hiervoor
toestemming heeft van zijn wettelijk vertegenwoordiger of als de toestemming
verondersteld mag worden. Ook kan een arbeidersovereenkomst ontstaan met de
tijd. Of op een wettelijk vermoeden dat er een arbeidsovereenkomst tot stand is
gekomen.