Samenvatting Politiestudies Hoofdstuk 4 politiecultuur VUB

LES 4: POLITIECULTUUR

Inhoudsopgave
I. politiecultuur........................................................................................................................................................................ 1

politiecultuur: waarom belangrijk?  examenvraag.................................................................................................................... 2

politiecultuur: onderzoek........................................................................................................................................................ 3

II. socialisatie........................................................................................................................................................................... 3

politiecultuur: klassieke kenmerken......................................................................................................................................... 3

missiegevoel..................................................................................................................................................................................3
24/24 permanentie & actie-reactie..............................................................................................................................................4
ambigue houding ten aanzien van de wet....................................................................................................................................4
hedonisme.....................................................................................................................................................................................5
afstandelijkheid.............................................................................................................................................................................5
isolatie...........................................................................................................................................................................................5
achterdocht...................................................................................................................................................................................5
autoriteit.......................................................................................................................................................................................6
Stereotyerping of sociale categorisering......................................................................................................................................6
politiecynisme...............................................................................................................................................................................6
de rol en betekenis van de buurt..................................................................................................................................................7
isolatie...........................................................................................................................................................................................7
samenhorigheid.............................................................................................................................................................................7
pragmatisme.................................................................................................................................................................................7
machismo......................................................................................................................................................................................8
politiemythes.................................................................................................................................................................................8
rol van de politiecultuur vandaag ,Loftus (2010)..........................................................................................................................8
Wat is cultuur? Wat is beroepscultuur? Wat zijn kenmerken van politiecultuur?




Politiecultuur is …

 Sociaal aangeleerd gedrag
 Beroepscultuur: vb. humor die de politie heeft. Dit heeft te maken dat de politie alleen maar miserie ziet. Maar
brandweermannen heeft dat ook.

I. POLITIECULTUUR

 Cultuur is zowel programma voor handelen als product van handelen
 Cultuur is hetgeen wat je doet, de wijze waarop je omgaat met bijvoorbeeld hierarchie.
 Structuur is het kader waarin je zaken doet: vb. hierarchie
 Sociale handelen brengt structuren voort

1

,  Structuren worden condities waarin handelen mogelijk wordt
 Cultuur is dus ook structuur en vice versa
o Vb. als er een hoofdinspecteur in de buurt is, dan ga je anders handelen.
o Structuur kan je makkelijker veranderen, maar cultuur niet.

 Uienschilmodel
o Wat is cultuur? Dit wordt vaak voorgesteld adhv het uienschil.
De ajuin is de organisatie. Diep van binnen in de ajuin zijn. De
waarden en normen van de organisatie. Als je die wil
veranderen dan moet je verschillende schillen moeten
aanpakken voordat je aan de waarden en normen kan.
 Symbolen= nieuw politiegebouw, uniformen, vlaggen,
…  dit is belangrijk voor zowel de burger als de
politie.
 Helden= verhalen die vertelt worden onder elkaar bij
de politie. Dit zorgt voor samenhorigheid. In die verhalen zitten er pragmatische
zaken/handelingen in die je kan meenemen op het terrein.
 Rituelen= zijn zaken die je samen doet. Die je ook soms helpen in de praktische organisatie.
Vb. rijkswacht: de jongste achter het stuur en de oudste
passagier. Vb. eerst een toertje rond de auto
 Waarden en normen: Overtuiging die je zelf hebt.
 de waarden beïnvloeden de rituelen, die de helden, en
vervolgens de symbolen.

 ijsbergmodel
o Gedrag zien we
o Cultuur zien we niet, omdat het onder water is.

 Er zijn even veel definities.. even veel als er onderzoeken zijn
- Wilson, Manning, Reiner, Chan, Paoline, Lofthouse, Terpstra ..
 Definitie: “Values, norms, perspectives and craft rules that inform their conduct” (R. Reiner, 2000)
 Examenvraag: Wat is politiecultuur: Het geheel van waarden, normen, veronderstellingen, wereldbeelden,
spelregels, gewoonten, rituelen… die de politie als beroepsgroep zich eigen maakt om hun rol en handelen
mogelijk maar vooral ook zinvol te maken en dus betekenis te geven; zich te onderscheiden van ‘de andere’

POLITIECULTUUR: WAAROM BELANGRIJK?  EXAMENVRAAG

 Als je inzicht hebt in de cultuur van de politie, dan krijg je inzicht in hun sociale werkelijkheid en hun rol in
het geheel
 DE cultuur bestaat niet, die verschilt van dienst tot dienst en van korps tot korps.
 Inzicht in politiecultuur is inzicht in de politiepraktijk (staat in relatie tot aard van het werk)
o Praktijk is veel belangrijker dan wat het beleid zegt. Er is een onderzoek dat aantoont dat de cultuur
bij het managament verschillend is dan op terrein.
 Sociale impact en hun werk en de posities die ambtenaren bekleden: de politie heeft veel impact. Hoe dat ze
dat doen is belangrijk.
 Politie interpreteert en reproduceert de maatschappelijke orde, hoe wordt dit gestructureerd door
politiepraktijken? Rol van cultuur daarbinnen? Cultuur die politiewerk stuurt of is het net andersom?
- Vb: ID-controle, in welke mate wordt dit door politiecultuur bepaald?: Bepaalde mensen worden meer
gecontroleerd dan anderen. Je stopt deze mensen meer in het systeem stopt.
 Politie is de ‘gatekeeper’ van de strafrechtsketen. Dit gebeurd via uw cultuur.


2