Samenvatting interculturele psychologie (boek + college's incl. bijlage voorbeelden))

Interculturele psychologie

Herskovits defineerde cultuur als ‘the man made part of the environment’. Met een subjectief deel
dat naar normen en warden en opvattingen verwijst en een objectief deel dat nar observeerbare
producten verwijst als boeken en instrumenten, bouwwerken.

Het subjectieve deel is soms moeilijk te verklaren.

Jan Pieter van Oudenhoven hanteert de volgende definitie: cultuur is een door een gemeenschap
gedeeld systeem van waarden, normen, ideeën, attitudes, gedragingen, communicatiemiddelen en
de producten ervan die van generatie op generatie worden overgeleverd.


Belangrijke aspecten van cultuur
 Wordt niet door iedereen in gelijke mate gedeeld
 Beïnvloedt het gedrag van mensen in een gemeenschap maar andersom hebben individuen
ook invloed op de cultuur
 Cultuur staat niet vast (statisch) maar is adaptief en richt zich naar omstandigheden
 Overdracht vindt plaats door enculturatie en socialisering
 Cultuur is niet ras maar cultuur en etniciteit zijn meer met elkaar verwante begrippen
 Cultuur is niet nationaliteit

Ecoculturele benadering
Ecologie invloed op: cultuur encultaratie individuele eigenschappen  gedrag
 Onvolledig want, de variabelen zijn niet altijd in dezelfde volgorde
 Biologische grondslag van menselijk gedrag wordt niet meegenomen als oorzaak van gedrag
 De elementen in de schakel hoeven niet allemaal te worden doorlopen

Cultuurdimensie (Hofstede, 2001)
 Machtsafstand
 Onzekerheidsvermijding
 Individualisme VS collectivisme
 Masculiniteit VS collectivisme
Bekritiseerd: met name IBM medewerkers, ten tweede culturele verschillen tussen IBM
medewerkers uit verschillende landen per definitie nationale verschillen? Ten derde, de gegevens
zijn al meer dan dertig jaar oud.

Methodologie en wetenschapstheorie bij Cross-culturele psychologie
 Karl Popper (1967) wees er op dat wetenschappelijke uitspraken de werkelijkheid niet
gewoon afbeelden
 Bij onderwerpen als genderstudies en racisme is dat gelijk duidelijk, maar bij intelligentie?
 Wetenschappers staan onder invloed van de binnen hun cultuur overheersende interpretatie

Universele gedragingen
 Fysiologische behoeften
 Sport en kansspelen  Verwanten benoemen (bijv. oom)
 Feesten organiseren en grappen maken  Begrafenissen
 Geschenken geven en begroeten en gastvrij zijn  Bezoeken afleggen
 Potentiële partners het hof maken, dansen

, Cultuur en taal; waarnemen denken en intelligentie
 Cultuur en taal zijn nauw met elkaar verweven
 Cultuuraccomodatie: Sapir-Whorfhypothese stelt dat mensen uit verschillende culturen
verschillend denken omdat ze een andere taal gebruiken
 Cultuuraffilitatiehypothese; tweetalige identificeert zich met de cultuur van de taal die hij/zij
op dat moment spreekt
 Priming, het activeren van associaties in het geheugen: door het gebruik van de ene of
andere taal worden allerlei cognities geactiveerd

Cultuur en cognitie
 Nederlanders leren bijna allemaal fietsen en zwemmen. Tirolers leren klimmen en skiën.
 Westerse mensen fixeren op objecten en oosterse mensen meer op de hele afbeelding
 Hieronder de horizontaal verticaal illusie daarnaast de Mueller-Lyerillusie




Fundumentele attributiefout. (eigen gedrag aan situatie, gedrag ander aan persoon toeschrijven) en
verschil in oosterse en westerse culturen

Attributie = verklaring die je geeft aan wat er in je sociale omgeving gebeurt
Vb: in amerika wordt in krant over persoon vertelt. In China wordt over situatie vertelt.

Kleurenwaarneming
 Weinig culturele verschillen in het vermogen om kleuren te onderscheiden. Wel in het aantal
labels om kleuren te benoemen. Rood is opvallend en actief, blauw en groen als goed. Wit
goed, zwart negatief
 Gevoelens die kleuren oproepen hebben ook een universeel patroon

Cultuur en cognitie
 Mondelinge verhalen worden beter onthouden in een mondelinge cultuur dan in een cultuur
waarin geschreven wordt
 Geheugenprestaties worden beter als ze consistent zijn met de eigen culturele bagage
 Scholing is vooral van invloed op geheugen omdat daar strategieën worden aangeleerd

Cultuur en intelligentie (Moeilijk en gevoelig onderwerp, want wat is intelligentie)
 Definitie intelligentie loopt sterk uiteen
 Meting loopt sterk uiteen
 Keuze van items is sterk gekleurd door cultuur, vooral verbaal
 Testsituatie kan sterk verschillen per cultuur, (vreemdheid testsituatie en motivatie om het af
te maken)

 Antwoordneigingen kunnen verschillen, misschien zeggen ze in andere cultuur veel sneller ja
 Er worden bijv. non verbale testen gebruikt om de verschillen tegen te gaan
 Tweede generatie immigranten scoort hoger dan eerste