HOOFDSTUK 6: MUZIEKTHERAPIE VOOR DOVE EN SLECHTHORENDE KINDEREN
BELANG VAN MUZIKALE TRAINING?
Muzikale ontwikkeling
- Ondergeschikt aan taal- en spraakontwikkeling?
- OF als basis voor de taal- en spraakontwikkeling?
- verschillende visies
HET BELANG VAN MUZIEK EN DE SAMENHANG MET DE TAALONTWIKKELING
- Het gebruik van muziek start direct na de geboorte, bv. om het kind te troosten (Trehub, 2000)
- Gesproken taal aan een baby is melodisch, met hoger stemgebruik en in een rustig spreektempo
(Bergeson, Miller & McCune 2006)
- De taalontwikkeling en muziekontwikkeling verloopt grotendeels gelijk (Aniruddh Patel: Music,
language and the Brain, 2008)
SAMENHANG TUSSEN TAAL EN MUZIEK
Overeenkomsten tussen samen praten/communiceren versus samen muziek maken:
Zelfde voorwaarden:
- Mogelijkheid tot contact maken en vasthouden
- Beurtgedrag en wederkerigheid
- Wederkerigheid in contact
- Afstemming van inhoud
- Aandacht en concentratie
Verschillende kenmerken van taal en muziek, die bijdragen aan betekenisverlening:
Veel overteenkomsten tussen taal en muziek!!
, BELANG VAN MUZIKALE
TRAINING
- Muziek in begeleiding/therapie van baby’s en jonge kinderen:
o → stimulatie taalontwikkeling (ritmiek, prosodie)
o → muzikale interesse en fascinatie voor het begrip van woorden
o → prosodische kenmerken taal, komen ook voor in muziek: toonhoogte, luidheid, tempo,
ritme, intonatie, duur, accent, …
o → muziek brengt plezier en is taalonafhankelijk = BASIS
In taaltherapie/hoortraining: moeilijk te ondervinden wat het kind al dan niet hoort, bij
muziektherapie WEL duidelijk!
Ook ouders kunnen makkelijk ingeschakeld worden!
Naast de muzikale ontwikkeling, kunnen muzikale activiteiten positief effect hebben op de algemene
ontwikkeling:
- Communicatieve vaardigheden: naar je gezicht kijken, oogcontact maken, aandacht geven, zich
concentreren, beweging of geluid nabootsen. Pauzes i.f.v. beurtneming.
- Luistervaardigheden: bv. auditief geheugen
- Taalontwikkeling: door te proberen meezingen met liedjes
- Cognitieve ontwikkeling: herhaling => auditief geheugen
- Motorische vaardigheden: meebewegen, dansen, muziekinstrumenten (fijne en grove motoriek)
- Sociaal-emotionele ontwikkeling
- Ontwikkeling van creativiteit
- Hechting: ouder-kind-interactie
VOORBEELDEN ACTIVITEITEN/PROGRAMMA’S (ZIE BUNDEL TOLEDO)
- Zingen van wiegeliedjes
- Meebeweegliedjes: liedjes voortdurend herhalen!
- Geluidmakend speelgoed aanbieden
- Kiekeboe-spelletjes
- Stoelendans/muzikaal standbeeld: begin en einde van muziek herkennen
- Correct reageren op tempo en luidheid: beurt om beurt op de trom
- Allerlei muziekinstrumenten (verschillen in toonhoogte, intensiteit,…)
- Ritmisch geluiden maken
- Rijmen
- Allerlei soorten muziek
BELANG VAN MUZIKALE TRAINING?
Muzikale ontwikkeling
- Ondergeschikt aan taal- en spraakontwikkeling?
- OF als basis voor de taal- en spraakontwikkeling?
- verschillende visies
HET BELANG VAN MUZIEK EN DE SAMENHANG MET DE TAALONTWIKKELING
- Het gebruik van muziek start direct na de geboorte, bv. om het kind te troosten (Trehub, 2000)
- Gesproken taal aan een baby is melodisch, met hoger stemgebruik en in een rustig spreektempo
(Bergeson, Miller & McCune 2006)
- De taalontwikkeling en muziekontwikkeling verloopt grotendeels gelijk (Aniruddh Patel: Music,
language and the Brain, 2008)
SAMENHANG TUSSEN TAAL EN MUZIEK
Overeenkomsten tussen samen praten/communiceren versus samen muziek maken:
Zelfde voorwaarden:
- Mogelijkheid tot contact maken en vasthouden
- Beurtgedrag en wederkerigheid
- Wederkerigheid in contact
- Afstemming van inhoud
- Aandacht en concentratie
Verschillende kenmerken van taal en muziek, die bijdragen aan betekenisverlening:
Veel overteenkomsten tussen taal en muziek!!
, BELANG VAN MUZIKALE
TRAINING
- Muziek in begeleiding/therapie van baby’s en jonge kinderen:
o → stimulatie taalontwikkeling (ritmiek, prosodie)
o → muzikale interesse en fascinatie voor het begrip van woorden
o → prosodische kenmerken taal, komen ook voor in muziek: toonhoogte, luidheid, tempo,
ritme, intonatie, duur, accent, …
o → muziek brengt plezier en is taalonafhankelijk = BASIS
In taaltherapie/hoortraining: moeilijk te ondervinden wat het kind al dan niet hoort, bij
muziektherapie WEL duidelijk!
Ook ouders kunnen makkelijk ingeschakeld worden!
Naast de muzikale ontwikkeling, kunnen muzikale activiteiten positief effect hebben op de algemene
ontwikkeling:
- Communicatieve vaardigheden: naar je gezicht kijken, oogcontact maken, aandacht geven, zich
concentreren, beweging of geluid nabootsen. Pauzes i.f.v. beurtneming.
- Luistervaardigheden: bv. auditief geheugen
- Taalontwikkeling: door te proberen meezingen met liedjes
- Cognitieve ontwikkeling: herhaling => auditief geheugen
- Motorische vaardigheden: meebewegen, dansen, muziekinstrumenten (fijne en grove motoriek)
- Sociaal-emotionele ontwikkeling
- Ontwikkeling van creativiteit
- Hechting: ouder-kind-interactie
VOORBEELDEN ACTIVITEITEN/PROGRAMMA’S (ZIE BUNDEL TOLEDO)
- Zingen van wiegeliedjes
- Meebeweegliedjes: liedjes voortdurend herhalen!
- Geluidmakend speelgoed aanbieden
- Kiekeboe-spelletjes
- Stoelendans/muzikaal standbeeld: begin en einde van muziek herkennen
- Correct reageren op tempo en luidheid: beurt om beurt op de trom
- Allerlei muziekinstrumenten (verschillen in toonhoogte, intensiteit,…)
- Ritmisch geluiden maken
- Rijmen
- Allerlei soorten muziek
