Een incident melden, dat kunnen er
meer!
Kwalitatief onderzoek naar de factoren die de
meldingsbereidheid van verpleegkundigen bij
incidenten beïnvloeden.
Samenvatting
Achtergrond
Iedere afdeling van het Wilhelmina Ziekenhuis te Assen (WZA) maakt gebruik van het VIM-systeem
(Veilig Incidenten Melden). Uit een gesprek met hoofd kwaliteitszorg van het WZA bleek dat afdeling
A2 in het jaar 2019 aanzienlijk minder incidenten heeft gemeld, dan de andere verpleegafdelingen.
Om deze reden is er onderzoek gedaan naar de factoren die van invloed zijn op de
meldingsbereidheid van verpleegkundigen op afdeling A2.
, Doel
Het doel van het onderzoek is, om inzicht krijgen in de meldingsbereidheid van verpleegkundigen op
afdeling A2.
Methode
De opzet van dit onderzoek is kwalitatief. Acht verpleegkundigen zijn geïnterviewd middels
semigestructureerde interviews.
Resultaat
De resultaten laten zien hoe verpleegkundigen de meldingsbereidheid tot incidenten ervaren. De
beleving van de verpleegkundigen staat hierin centraal. De verpleegkundigen gaven aan dat zij zich
niet altijd veilig voelen binnen de werkomgeving, dat zij het gevoel hebben om als ‘boeman’ gezien te
worden en dat onzekerheid meespeelt bij de meldingsbereidheid. Daarnaast speelt het gebrek aan
belang inzien en tijd een grote rol. De verpleegkundigen vinden openheid en communicatie
belangrijk. De werkomgeving en hiërarchie weerhoudt verpleegkundigen om een incident te melden.
Men is bang voor negatieve reacties en een onplezierige samenwerking. Ook is men bang, dat
wanneer er een gespannen werkrelatie ontstaat, dit de kwaliteit van zorg en de patiëntveiligheid kan
beïnvloeden.
Conclusie
De respondenten hebben de patiëntveiligheid en de kwaliteit van zorg centraal staan. Echter door
verscheidenen factoren zoals: emotionele veiligheid binnen de werkomgeving, intrinsieke motivatie,
persoonlijke communicatie en organisatie ethiek wordt de meldingsbereidheid van verpleegkundigen
bij incidenten op een negatieve manier beïnvloedt.
Aanbeveling
Geadviseerd wordt om kritisch met elkaar in gesprek gaan, de resultaten van het onderzoek
presenteren, attenderen op het feit dat er tijd geschreven mag worden voor een VIM-melding en het
onderzoek binnen de organisatie publiceren.
Trefwoorden: verpleegkundige, meldingsbereidheid, incidenten melden, patiëntveiligheid, kwaliteit
van zorg.
Inleiding patiënt verstaan, welke het gevolg zijn van
een reeks gebeurtenissen in plaats van
Medische incidenten bedreigen het leven en opzettelijk handelen door een individu
de gezondheid van patiënten, verhogen (Vincent, Neale, & Woloshynowych, 2001).
medische kosten en kunnen leiden tot Patiëntveiligheid staat sinds het verschijnen
medische geschillen. Een groot deel van van het rapport ‘’To err is Human’’ (Institute
medische incidenten wordt niet gemeld of Medicine (US) Committee on Quality of
(Chen, et al., 2017). Onder medische Health care in America, 2000) internationaal
incidenten worden fouten of letsels bij de hoog op de zorgagenda. Onder
2
meer!
Kwalitatief onderzoek naar de factoren die de
meldingsbereidheid van verpleegkundigen bij
incidenten beïnvloeden.
Samenvatting
Achtergrond
Iedere afdeling van het Wilhelmina Ziekenhuis te Assen (WZA) maakt gebruik van het VIM-systeem
(Veilig Incidenten Melden). Uit een gesprek met hoofd kwaliteitszorg van het WZA bleek dat afdeling
A2 in het jaar 2019 aanzienlijk minder incidenten heeft gemeld, dan de andere verpleegafdelingen.
Om deze reden is er onderzoek gedaan naar de factoren die van invloed zijn op de
meldingsbereidheid van verpleegkundigen op afdeling A2.
, Doel
Het doel van het onderzoek is, om inzicht krijgen in de meldingsbereidheid van verpleegkundigen op
afdeling A2.
Methode
De opzet van dit onderzoek is kwalitatief. Acht verpleegkundigen zijn geïnterviewd middels
semigestructureerde interviews.
Resultaat
De resultaten laten zien hoe verpleegkundigen de meldingsbereidheid tot incidenten ervaren. De
beleving van de verpleegkundigen staat hierin centraal. De verpleegkundigen gaven aan dat zij zich
niet altijd veilig voelen binnen de werkomgeving, dat zij het gevoel hebben om als ‘boeman’ gezien te
worden en dat onzekerheid meespeelt bij de meldingsbereidheid. Daarnaast speelt het gebrek aan
belang inzien en tijd een grote rol. De verpleegkundigen vinden openheid en communicatie
belangrijk. De werkomgeving en hiërarchie weerhoudt verpleegkundigen om een incident te melden.
Men is bang voor negatieve reacties en een onplezierige samenwerking. Ook is men bang, dat
wanneer er een gespannen werkrelatie ontstaat, dit de kwaliteit van zorg en de patiëntveiligheid kan
beïnvloeden.
Conclusie
De respondenten hebben de patiëntveiligheid en de kwaliteit van zorg centraal staan. Echter door
verscheidenen factoren zoals: emotionele veiligheid binnen de werkomgeving, intrinsieke motivatie,
persoonlijke communicatie en organisatie ethiek wordt de meldingsbereidheid van verpleegkundigen
bij incidenten op een negatieve manier beïnvloedt.
Aanbeveling
Geadviseerd wordt om kritisch met elkaar in gesprek gaan, de resultaten van het onderzoek
presenteren, attenderen op het feit dat er tijd geschreven mag worden voor een VIM-melding en het
onderzoek binnen de organisatie publiceren.
Trefwoorden: verpleegkundige, meldingsbereidheid, incidenten melden, patiëntveiligheid, kwaliteit
van zorg.
Inleiding patiënt verstaan, welke het gevolg zijn van
een reeks gebeurtenissen in plaats van
Medische incidenten bedreigen het leven en opzettelijk handelen door een individu
de gezondheid van patiënten, verhogen (Vincent, Neale, & Woloshynowych, 2001).
medische kosten en kunnen leiden tot Patiëntveiligheid staat sinds het verschijnen
medische geschillen. Een groot deel van van het rapport ‘’To err is Human’’ (Institute
medische incidenten wordt niet gemeld of Medicine (US) Committee on Quality of
(Chen, et al., 2017). Onder medische Health care in America, 2000) internationaal
incidenten worden fouten of letsels bij de hoog op de zorgagenda. Onder
2
