Pluriforme samenleving
Hoofdstuk 1
1.1 De langzame eenwording van Nederland
Pluriforme samenleving = een land waarin mensen van verschillende sociale klassen,
godsdiensten en levensstijlen samenleven.
Nederland is zo’n land.
Andere omschrijvingen voor Nederland waren een land dat verlangt naar ordening en
vrijheidsdrang wordt benadrukt.
Het idee dat Nederland pas pluriform is sinds de komst van immigranten klopt ook niet.
Eerst waren er namelijk verschillen in geloof (protestant en katholiek) en klassen etc.
Bij de eenwording van Nederland hebben communicatiemiddelen een grote rol gespeeld.
1.2 Zijn wij tolerant?
Tolerantie: het oogluikend toelaten van iets wat eigenlijk “verboden” was. (-> bijv.
schuilkerken.)
Vrijheid van geweten: bepaalde denkbeelden mogen hebben.
Morele geografie: het dicht op elkaar leven van mensen op een klein grondgebied heeft
invloed op de manier waarop mensen met elkaar omgaan.
Pragmatische keuze: de maatschappelijke vrede is kwetsbaar in een land met religieuze
minderheden. Er moet dus niet druk gemaakt worden over culturele verschillen. Het profijt
woog zwaarder dan de principes van het geloof.
Vroeger was Nederland vergeleken met andere landen tolerant op sommige gebieden. Naar
huidige maatstaven was dat natuurlijk niet zo.
Er zat een principiële kant aan de tolerantie. Nederlanders vonden dat er vrijheid van denken
moest zijn.
1.3 Democratie van natte voeten
Nederland is dus altijd een divers land geweest er heeft zich daardoor een cultuur
ontwikkeld die het poldermodel/pacificatiedemocratie wordt genoemd. Deze begrippen
geven aan dat een land van minderheden vaak om compromissen gaat en dat politiek een
kwestie is van schikken en plooien. Zo kent ons land een coalitieregering.
Vaak wordt deze traditie van conflictoplossing door overleg in verband gebracht met de
strijd tegen het water. De dreiging van buitenaf (water) dwong tot samenwerking van
iedereen ondanks verschillen.
De zoektocht naar het midden gaat hand in hand met conformisme: het verlangen om zich
aan te passen aan de opvattingen en gedragingen van de meerderheid in de samenleving.
1.4 Een gepolariseerde tijd
Recent lijkt er weinig over van de gelijkgestemdheid en verdraagzaamheid van Nederland.
Het politieke en sociale conflict is scherper geworden. De sociale cohesie staat onder druk
volgens velen.
Polarisatie: het versterken van tegenstellingen tussen partijen en/of bevolkingsgroepen.
, Hoofdstuk 2
2.1 Wat is een cultuur?
Cultuur: alle waarden en normen en andere aangeleerde kenmerken die de leden van een
groep of samenleving met elkaar gemeen hebben en als vanzelfsprekend beschouwen.
Een cultuur toont zich in vaste gewoonten en tradities, maar is tegelijk over langere tijd
gezien ook aan verandering onderhevig.
2.2 De functie van een cultuur
De cultuur waartoe je behoort bepaalt een deel van je persoonlijkheid. Je bent door je
cultuur opgevoed.
Daarnaast hebben mensen door hun cultuur een gemeenschappelijk referentiekader met
deels dezelfde normen, waarden en gewoonten. Daardoor begrijpen ze elkaar en kunnen ze
makkelijker gedachten en gevoelens uitwisselen. Het werkt. Ook als gedragsregulering: doet
het gedrag van mensen geordend en voorspelbaar verlopen.
Er is een verschil bij culturen:
Dominante cultuur: het geheel van waarden, normen en kenmerken dat door de meeste
menden binnen een samenleving wordt geaccepteerd. Een minimum aan gedragsregels en
normen en waarden waar iedereen het over eens is.
Subcultuur: een specifieke groep met eigen waarden, normen en kenmerken die afwijkt van
de dominante cultuur.
Tegenculturen: groepen die zich verzetten tegen (delen van) de dominante cultuur of daar
zelfs een bedreiging voor vormen.
Hoofdstuk 3
3.1 Lange geschiedenis van immigratie
Er is een verschil tussen redenen om naar een land te komen. We maken verschil in:
- Pushfactoren: de redenen om je land te verlaten.
- Pullfactoren: de redenen om naar een bepaald land te komen.
De mythe van terugkeer is dat veel migranten met het idee leven dat ze ooit nog terugkeren
naar hun land van afkomst, maar dat dit vaak niet gebeurt. Vaak komen mensen tot deze
realisatie door hun kinderen. Als de migratie zichtbaar wordt.
3.2 Terminologie
Als iemand of ten minste 1 van de ouders in het buitenland is geboren heet hij of zij een
allochtoon. Een autochtoon is iedereen die in Nederland is geboren en van wie de
(groot)ouders ook hier zijn geboren en opgegroeid.
Deze begrippen waren bedacht voor een neutrale manier van spreken, maar langzamerhand
ontstond er discussie over deze termen. Kinderen worden dan gezien als onderdeel van hun
ouders’ migratiegeschiedenis. Het begrip allochtoon heeft inmiddels zo’n lading gekregen
dat er nu wordt gesproken over inwoners met een migratieachtergrond.
3.3 internationale vergelijkingen
De VS, Canada en Australië zijn klassieke immigratielanden. Dit zijn landen die een
samenleving hebben die gevormd zijn door de komst van migranten. Kolonisering heeft
Hoofdstuk 1
1.1 De langzame eenwording van Nederland
Pluriforme samenleving = een land waarin mensen van verschillende sociale klassen,
godsdiensten en levensstijlen samenleven.
Nederland is zo’n land.
Andere omschrijvingen voor Nederland waren een land dat verlangt naar ordening en
vrijheidsdrang wordt benadrukt.
Het idee dat Nederland pas pluriform is sinds de komst van immigranten klopt ook niet.
Eerst waren er namelijk verschillen in geloof (protestant en katholiek) en klassen etc.
Bij de eenwording van Nederland hebben communicatiemiddelen een grote rol gespeeld.
1.2 Zijn wij tolerant?
Tolerantie: het oogluikend toelaten van iets wat eigenlijk “verboden” was. (-> bijv.
schuilkerken.)
Vrijheid van geweten: bepaalde denkbeelden mogen hebben.
Morele geografie: het dicht op elkaar leven van mensen op een klein grondgebied heeft
invloed op de manier waarop mensen met elkaar omgaan.
Pragmatische keuze: de maatschappelijke vrede is kwetsbaar in een land met religieuze
minderheden. Er moet dus niet druk gemaakt worden over culturele verschillen. Het profijt
woog zwaarder dan de principes van het geloof.
Vroeger was Nederland vergeleken met andere landen tolerant op sommige gebieden. Naar
huidige maatstaven was dat natuurlijk niet zo.
Er zat een principiële kant aan de tolerantie. Nederlanders vonden dat er vrijheid van denken
moest zijn.
1.3 Democratie van natte voeten
Nederland is dus altijd een divers land geweest er heeft zich daardoor een cultuur
ontwikkeld die het poldermodel/pacificatiedemocratie wordt genoemd. Deze begrippen
geven aan dat een land van minderheden vaak om compromissen gaat en dat politiek een
kwestie is van schikken en plooien. Zo kent ons land een coalitieregering.
Vaak wordt deze traditie van conflictoplossing door overleg in verband gebracht met de
strijd tegen het water. De dreiging van buitenaf (water) dwong tot samenwerking van
iedereen ondanks verschillen.
De zoektocht naar het midden gaat hand in hand met conformisme: het verlangen om zich
aan te passen aan de opvattingen en gedragingen van de meerderheid in de samenleving.
1.4 Een gepolariseerde tijd
Recent lijkt er weinig over van de gelijkgestemdheid en verdraagzaamheid van Nederland.
Het politieke en sociale conflict is scherper geworden. De sociale cohesie staat onder druk
volgens velen.
Polarisatie: het versterken van tegenstellingen tussen partijen en/of bevolkingsgroepen.
, Hoofdstuk 2
2.1 Wat is een cultuur?
Cultuur: alle waarden en normen en andere aangeleerde kenmerken die de leden van een
groep of samenleving met elkaar gemeen hebben en als vanzelfsprekend beschouwen.
Een cultuur toont zich in vaste gewoonten en tradities, maar is tegelijk over langere tijd
gezien ook aan verandering onderhevig.
2.2 De functie van een cultuur
De cultuur waartoe je behoort bepaalt een deel van je persoonlijkheid. Je bent door je
cultuur opgevoed.
Daarnaast hebben mensen door hun cultuur een gemeenschappelijk referentiekader met
deels dezelfde normen, waarden en gewoonten. Daardoor begrijpen ze elkaar en kunnen ze
makkelijker gedachten en gevoelens uitwisselen. Het werkt. Ook als gedragsregulering: doet
het gedrag van mensen geordend en voorspelbaar verlopen.
Er is een verschil bij culturen:
Dominante cultuur: het geheel van waarden, normen en kenmerken dat door de meeste
menden binnen een samenleving wordt geaccepteerd. Een minimum aan gedragsregels en
normen en waarden waar iedereen het over eens is.
Subcultuur: een specifieke groep met eigen waarden, normen en kenmerken die afwijkt van
de dominante cultuur.
Tegenculturen: groepen die zich verzetten tegen (delen van) de dominante cultuur of daar
zelfs een bedreiging voor vormen.
Hoofdstuk 3
3.1 Lange geschiedenis van immigratie
Er is een verschil tussen redenen om naar een land te komen. We maken verschil in:
- Pushfactoren: de redenen om je land te verlaten.
- Pullfactoren: de redenen om naar een bepaald land te komen.
De mythe van terugkeer is dat veel migranten met het idee leven dat ze ooit nog terugkeren
naar hun land van afkomst, maar dat dit vaak niet gebeurt. Vaak komen mensen tot deze
realisatie door hun kinderen. Als de migratie zichtbaar wordt.
3.2 Terminologie
Als iemand of ten minste 1 van de ouders in het buitenland is geboren heet hij of zij een
allochtoon. Een autochtoon is iedereen die in Nederland is geboren en van wie de
(groot)ouders ook hier zijn geboren en opgegroeid.
Deze begrippen waren bedacht voor een neutrale manier van spreken, maar langzamerhand
ontstond er discussie over deze termen. Kinderen worden dan gezien als onderdeel van hun
ouders’ migratiegeschiedenis. Het begrip allochtoon heeft inmiddels zo’n lading gekregen
dat er nu wordt gesproken over inwoners met een migratieachtergrond.
3.3 internationale vergelijkingen
De VS, Canada en Australië zijn klassieke immigratielanden. Dit zijn landen die een
samenleving hebben die gevormd zijn door de komst van migranten. Kolonisering heeft
