Week 1
A Unified Theory of Development: A Dialectic Integration of Nature
and Nurture (Arnold Sameroff, 2010)
De hoop van de grondleggers van de algemene systeemtheorie (vgl. von Bertalanffy, 1968)
was dat wetenschappers een top-downstrategie zouden gebruiken om empirische gegevens te
interpreteren vanuit een complexiteitsperspectief (Sameroff, 1983). Dit streven werd niet
gerealiseerd omdat elke wetenschap heeft geprobeerd theoretisch zo simplistisch mogelijk te
zijn en weerstand te bieden aan de ondergang van deterministische modellen totdat ze
overweldigd werden door de complexiteit van empirische gegevens.
Een ruwe geschiedenis van de Nature versus Nurture vraag
In de praktijk komt de nature-nurture-vraag in het spel
wanneer een kind een probleem heeft en de vraag zich
voordoet: ''Wie is verantwoordelijk?'' Hebben nature en
nurture een deterministische wisselwerking, zodat de
verhoudingen die aan beiden kunnen worden
toegeschreven, kunnen worden ontleed of werken ze
probabilistisch samen zodat de bijdrage van elk slechts
een abstractie kan zijn van de activiteit van dynamische
systemen?
Het blijft een feit dat na elke vooruitgang het grootste
deel van de variantie in ontwikkelingsresultaten op de
lange termijn nog steeds onverklaard is.
Niet-lineaire ontwikkelingsmodellen
The dialectical perspective on nature and nurture is that they mutually constitute each other.
There is a unity of opposites in that development will not occur without both, and there is an
interpenetration of opposites in that one’s nature changes one’s nurture and conversely one’s
nurture changes one’s nature, as captured in current transactional models. Moreover, and most
salient, without the one, the other would not exist. Species and their environments evolved
together in a coactive and transactional relationship.
Het dialectische perspectief op nature en nurture is dat ze elkaar wederzijds vormen. Iemands
aard, verandert de opvoeding van diegene en omgekeerd veranderd iemands opvoeding de
aard van die persoon, zoals dit ook is vastgelegd in huidige transactionele modellen. Zonder
de één kan de ander niet bestaan.
De dubbele ontwikkelingshelix
Het dynamische dialectische
samenspel tussen de
tegenstellingen kan het beste
worden vastgelegd als een beeld
van een helix die de
ontwikkelingsaspecten van
veranderingen in de tijd
weergeeft.
,Differentiatie en hiërarchische integratie
De progressie van nature en nurture-concepties kan worden samengevat in een dubbele helix
die hun afwisselende differentiatie en integratie in de loop van de tijd vastlegt.
Wat belangrijk is in deze discussie is om te beseffen dat er een cyclus is tussen natuur- en
opvoedingsverklaringen van ontwikkeling die een ontwikkelingstraject hebben.
Een uniforme ontwikkelingstheorie
De hedendaagse ontwikkelingswetenschap vereist ten minste vier modellen om menselijke
groei te begrijpen:
1. Het persoonlijk veranderingsmodel is nodig om de ontwikkeling van competenties
vanaf de kindertijd te begrijpen.
2. Het contextuele model is nodig om de verschillende bronnen van ervaring af te
bakenen die de individuele ontwikkeling versterken of beperken.
3. Het reguleringsmodel voegt een dynamisch systeemperspectief toe aan de relatie
tussen persoon en context. Tijdens de vroege ontwikkeling verschuift de menselijke
regulatie van het voornamelijk biologische naar het psychologische en sociale.
4. Het representatieve model waarin een individu hier en nu ervaringen in de wereld
krijgt, krijgt een tijdloos bestaan in gedachten.
Het combineren van deze vier modellen biedt een alomvattend beeld
van de meerdere delen, gehelen en hun verbindende processen die de
menselijke ontwikkeling omvatten.
Persoonlijk veranderingsmodel
Persoonlijke verandering zien als een stapsgewijs proces kan een
beschrijvende of theoretische betekenis hebben. Beschrijvende stadia
zijn parafrasen voor leeftijd en geven een beschrijving van
gemiddelde prestaties. Het theoretische gebruik van een stadium
houdt in dat er een periode van stabiliteit van functioneren is, gevolgd
door een overgang naar een structureel andere periode van stabiliteit
waarvan wordt aangenomen dat deze meer omvattend cognitief en
sociaal functioneren weerspiegelt.
Het kind of individu is geen eenheid en elk model van de persoon
moet ook het complex van psychologische en onderliggende
biologische veranderingen bevatten.
Contextueel model
Bronfenbrenner heeft deze ideeën omgezet in een uitgebreid
raamwerk met voorspellingen over hoe omgevingen het kind
beïnvloeden, maar ook hoe ze elkaar beïnvloeden. Zijn
principes dat het gezin, de school en de gemeenschap allemaal
met elkaar verweven zijn bij het verklaren van de vooruitgang
van een bepaald kind, wordt nu universeel erkend.
Hedendaagse sociale modellen gaan uit van een
levensloopperspectief dat de onderling verbonden
levenstrajecten van niet alleen het kind maar ook andere
gezinsleden omvat.
,Een alternatieve methode om de negatieve of positieve kwaliteit van de ervaring van een kind
te dimensioneren is het gebruik van meerdere of cumulatieve risico- of stimulerende
factorscores.
Sameroff (1999) stelde voor dat in plaats van beschermende factoren, er beter gesproken kan
worden over bevorderende factoren. Een bevorderende factor zou een positief effect hebben
bij zowel hoog- als laagrisico-populaties. Terwijl een beschermende factor alleen de
ontwikkeling van risicokinderen bevordert.
Reguleringsmodel
Geeft een weerspiegeling van de systeemoriëntatie van de moderne
wetenschap.
Zelfregulering vindt vooral plaats in een sociale omgeving die
actief bezig is met het reguleren van anderen. Op biologisch niveau
is de zelfregulerende activiteit van genen nauw verbonden met de
regulerende activiteit van anderen van het omringende
celcytoplasma.
Deze kwestie van de ontwikkelingsuitbreiding van zelfregulering
naar regulering van anderen, wordt vastgelegd door het ijshoorntje-
in-een-blik-model van ontwikkeling. De balans tussen
zelfregulering en regulering van anderen verschuift naarmate het
kind steeds meer verantwoordelijkheid voor zijn of haar eigen welzijn op zich kan nemen.
De cognitie van kinderen is voor een groot deel gebaseerd op interpretaties van anderen en is
dus niet afgeleid uit directe ervaringen met de omgeving.
Transactionele Regulatie
In het transactionele model is de ontwikkeling van het kind een product van de continue
dynamische interacties van het kind en de ervaring die zijn of haar sociale omgeving biedt.
Naarmate kinderen een beter begrip van de wereld vormen, wordt de wereld ook complexer
en beweegt hen in de richting van volwassen denken.
Representatief model
Representaties zijn coderingen van ervaringen. Ze zijn een min of meer uitgewerkte interne
samenvatting van de buitenwereld.
De orde of wanorde in de representatie van een gezin of samenleving van zichzelf beïnvloedt
het adaptieve functioneren van zijn leden.
Het verenigen van de ontwikkelingstheorie
Structurele formulering
Het zelf is samengesteld uit een
reeks op elkaar inwerkende
psychologische en biologische
processen: het bio-psychologisch
zelfsysteem. Dit zelfregulerende
systeem staat in wisselwerking
met het regulatiesysteem van
anderen dat de vele op elkaar
inwerkende omgevingen van de
sociale ecologie
vertegenwoordigt.
, Procesformulering
De procesformulering voegt de dimensie
van persoonlijke verandering in de tijd toe
aan het bio-psychosociale model, dat kan
worden gezien als een groeimodel,
waarbij de bio-psychologische aspecten
kwantitatief toenemen in de tijd, maar er
geen verandering is in de onderlinge
relaties zoals in het kegelbeeld of een
ontwikkelingsmodel.
In figuur 7 staan er pijlen getekend van
het zelf naar de ander die de vooruitgang
van het kind weerspiegelen, maar er
kunnen ook sterke invloeden zijn van de
ander op het zelf. Bijvoorbeeld door de
eis van de samenleving dat het kind het
kind het grootste deel van de dag op school doorbrengt in plaats van thuis. De puberteit is een
biologische prestatie van het kind, maar de adolescentie is een sociaal aangewezen fase tussen
kindertijd en volwassenheid.
Week 2
Editorial: Executive Function and Education (Huizinga, Baeyens &
Burack, 2018)
Executieve functie is een overkoepelende term voor verschillende cognitieve processen die
centraal staan in doelgericht gedrag, gedachten en emoties. Deze processen zijn vooral
belangrijk in nieuwe of veeleisende situaties, die een snelle en flexibele aanpassing van het
gedrag aan de veranderende eisen van de omgeving vereisen. De ontwikkeling van de
executieve functie is afhankelijk van de rijping van geassocieerde hersengebieden en van
stimulatie in de sociale context van het kind, vooral thuis en op school.
De executieve functies zijn cruciaal voor academische prestaties. Het verband is al duidelijk
op voorschoolse leeftijd, wanneer de executieve functies opkomende wiskunde- en
leesvaardigheden voorspellen. Daarnaast zijn later in de ontwikkeling werkgeheugen, inhibitie
en cognitieve flexibiliteit allemaal voorspellers van (beperkingen in) rekenen, lezen en spellen
in het basis- en voortgezet onderwijs. De voorspellende waarde van de executieve functies
voor academische prestaties lijkt robuust te zijn voor het controleren van sociaaleconomische
A Unified Theory of Development: A Dialectic Integration of Nature
and Nurture (Arnold Sameroff, 2010)
De hoop van de grondleggers van de algemene systeemtheorie (vgl. von Bertalanffy, 1968)
was dat wetenschappers een top-downstrategie zouden gebruiken om empirische gegevens te
interpreteren vanuit een complexiteitsperspectief (Sameroff, 1983). Dit streven werd niet
gerealiseerd omdat elke wetenschap heeft geprobeerd theoretisch zo simplistisch mogelijk te
zijn en weerstand te bieden aan de ondergang van deterministische modellen totdat ze
overweldigd werden door de complexiteit van empirische gegevens.
Een ruwe geschiedenis van de Nature versus Nurture vraag
In de praktijk komt de nature-nurture-vraag in het spel
wanneer een kind een probleem heeft en de vraag zich
voordoet: ''Wie is verantwoordelijk?'' Hebben nature en
nurture een deterministische wisselwerking, zodat de
verhoudingen die aan beiden kunnen worden
toegeschreven, kunnen worden ontleed of werken ze
probabilistisch samen zodat de bijdrage van elk slechts
een abstractie kan zijn van de activiteit van dynamische
systemen?
Het blijft een feit dat na elke vooruitgang het grootste
deel van de variantie in ontwikkelingsresultaten op de
lange termijn nog steeds onverklaard is.
Niet-lineaire ontwikkelingsmodellen
The dialectical perspective on nature and nurture is that they mutually constitute each other.
There is a unity of opposites in that development will not occur without both, and there is an
interpenetration of opposites in that one’s nature changes one’s nurture and conversely one’s
nurture changes one’s nature, as captured in current transactional models. Moreover, and most
salient, without the one, the other would not exist. Species and their environments evolved
together in a coactive and transactional relationship.
Het dialectische perspectief op nature en nurture is dat ze elkaar wederzijds vormen. Iemands
aard, verandert de opvoeding van diegene en omgekeerd veranderd iemands opvoeding de
aard van die persoon, zoals dit ook is vastgelegd in huidige transactionele modellen. Zonder
de één kan de ander niet bestaan.
De dubbele ontwikkelingshelix
Het dynamische dialectische
samenspel tussen de
tegenstellingen kan het beste
worden vastgelegd als een beeld
van een helix die de
ontwikkelingsaspecten van
veranderingen in de tijd
weergeeft.
,Differentiatie en hiërarchische integratie
De progressie van nature en nurture-concepties kan worden samengevat in een dubbele helix
die hun afwisselende differentiatie en integratie in de loop van de tijd vastlegt.
Wat belangrijk is in deze discussie is om te beseffen dat er een cyclus is tussen natuur- en
opvoedingsverklaringen van ontwikkeling die een ontwikkelingstraject hebben.
Een uniforme ontwikkelingstheorie
De hedendaagse ontwikkelingswetenschap vereist ten minste vier modellen om menselijke
groei te begrijpen:
1. Het persoonlijk veranderingsmodel is nodig om de ontwikkeling van competenties
vanaf de kindertijd te begrijpen.
2. Het contextuele model is nodig om de verschillende bronnen van ervaring af te
bakenen die de individuele ontwikkeling versterken of beperken.
3. Het reguleringsmodel voegt een dynamisch systeemperspectief toe aan de relatie
tussen persoon en context. Tijdens de vroege ontwikkeling verschuift de menselijke
regulatie van het voornamelijk biologische naar het psychologische en sociale.
4. Het representatieve model waarin een individu hier en nu ervaringen in de wereld
krijgt, krijgt een tijdloos bestaan in gedachten.
Het combineren van deze vier modellen biedt een alomvattend beeld
van de meerdere delen, gehelen en hun verbindende processen die de
menselijke ontwikkeling omvatten.
Persoonlijk veranderingsmodel
Persoonlijke verandering zien als een stapsgewijs proces kan een
beschrijvende of theoretische betekenis hebben. Beschrijvende stadia
zijn parafrasen voor leeftijd en geven een beschrijving van
gemiddelde prestaties. Het theoretische gebruik van een stadium
houdt in dat er een periode van stabiliteit van functioneren is, gevolgd
door een overgang naar een structureel andere periode van stabiliteit
waarvan wordt aangenomen dat deze meer omvattend cognitief en
sociaal functioneren weerspiegelt.
Het kind of individu is geen eenheid en elk model van de persoon
moet ook het complex van psychologische en onderliggende
biologische veranderingen bevatten.
Contextueel model
Bronfenbrenner heeft deze ideeën omgezet in een uitgebreid
raamwerk met voorspellingen over hoe omgevingen het kind
beïnvloeden, maar ook hoe ze elkaar beïnvloeden. Zijn
principes dat het gezin, de school en de gemeenschap allemaal
met elkaar verweven zijn bij het verklaren van de vooruitgang
van een bepaald kind, wordt nu universeel erkend.
Hedendaagse sociale modellen gaan uit van een
levensloopperspectief dat de onderling verbonden
levenstrajecten van niet alleen het kind maar ook andere
gezinsleden omvat.
,Een alternatieve methode om de negatieve of positieve kwaliteit van de ervaring van een kind
te dimensioneren is het gebruik van meerdere of cumulatieve risico- of stimulerende
factorscores.
Sameroff (1999) stelde voor dat in plaats van beschermende factoren, er beter gesproken kan
worden over bevorderende factoren. Een bevorderende factor zou een positief effect hebben
bij zowel hoog- als laagrisico-populaties. Terwijl een beschermende factor alleen de
ontwikkeling van risicokinderen bevordert.
Reguleringsmodel
Geeft een weerspiegeling van de systeemoriëntatie van de moderne
wetenschap.
Zelfregulering vindt vooral plaats in een sociale omgeving die
actief bezig is met het reguleren van anderen. Op biologisch niveau
is de zelfregulerende activiteit van genen nauw verbonden met de
regulerende activiteit van anderen van het omringende
celcytoplasma.
Deze kwestie van de ontwikkelingsuitbreiding van zelfregulering
naar regulering van anderen, wordt vastgelegd door het ijshoorntje-
in-een-blik-model van ontwikkeling. De balans tussen
zelfregulering en regulering van anderen verschuift naarmate het
kind steeds meer verantwoordelijkheid voor zijn of haar eigen welzijn op zich kan nemen.
De cognitie van kinderen is voor een groot deel gebaseerd op interpretaties van anderen en is
dus niet afgeleid uit directe ervaringen met de omgeving.
Transactionele Regulatie
In het transactionele model is de ontwikkeling van het kind een product van de continue
dynamische interacties van het kind en de ervaring die zijn of haar sociale omgeving biedt.
Naarmate kinderen een beter begrip van de wereld vormen, wordt de wereld ook complexer
en beweegt hen in de richting van volwassen denken.
Representatief model
Representaties zijn coderingen van ervaringen. Ze zijn een min of meer uitgewerkte interne
samenvatting van de buitenwereld.
De orde of wanorde in de representatie van een gezin of samenleving van zichzelf beïnvloedt
het adaptieve functioneren van zijn leden.
Het verenigen van de ontwikkelingstheorie
Structurele formulering
Het zelf is samengesteld uit een
reeks op elkaar inwerkende
psychologische en biologische
processen: het bio-psychologisch
zelfsysteem. Dit zelfregulerende
systeem staat in wisselwerking
met het regulatiesysteem van
anderen dat de vele op elkaar
inwerkende omgevingen van de
sociale ecologie
vertegenwoordigt.
, Procesformulering
De procesformulering voegt de dimensie
van persoonlijke verandering in de tijd toe
aan het bio-psychosociale model, dat kan
worden gezien als een groeimodel,
waarbij de bio-psychologische aspecten
kwantitatief toenemen in de tijd, maar er
geen verandering is in de onderlinge
relaties zoals in het kegelbeeld of een
ontwikkelingsmodel.
In figuur 7 staan er pijlen getekend van
het zelf naar de ander die de vooruitgang
van het kind weerspiegelen, maar er
kunnen ook sterke invloeden zijn van de
ander op het zelf. Bijvoorbeeld door de
eis van de samenleving dat het kind het
kind het grootste deel van de dag op school doorbrengt in plaats van thuis. De puberteit is een
biologische prestatie van het kind, maar de adolescentie is een sociaal aangewezen fase tussen
kindertijd en volwassenheid.
Week 2
Editorial: Executive Function and Education (Huizinga, Baeyens &
Burack, 2018)
Executieve functie is een overkoepelende term voor verschillende cognitieve processen die
centraal staan in doelgericht gedrag, gedachten en emoties. Deze processen zijn vooral
belangrijk in nieuwe of veeleisende situaties, die een snelle en flexibele aanpassing van het
gedrag aan de veranderende eisen van de omgeving vereisen. De ontwikkeling van de
executieve functie is afhankelijk van de rijping van geassocieerde hersengebieden en van
stimulatie in de sociale context van het kind, vooral thuis en op school.
De executieve functies zijn cruciaal voor academische prestaties. Het verband is al duidelijk
op voorschoolse leeftijd, wanneer de executieve functies opkomende wiskunde- en
leesvaardigheden voorspellen. Daarnaast zijn later in de ontwikkeling werkgeheugen, inhibitie
en cognitieve flexibiliteit allemaal voorspellers van (beperkingen in) rekenen, lezen en spellen
in het basis- en voortgezet onderwijs. De voorspellende waarde van de executieve functies
voor academische prestaties lijkt robuust te zijn voor het controleren van sociaaleconomische
