080: WETTELIJKE VOORSCHRIFTEN
BENOEMING VAN DE COMMISSARI S
De AVA (algemene vergadering van de aandeelhouders) benoemt de commissaris
De benoeming gebeurt op voorstel van het bestuursorgaan
Steeds voor een periode van drie jaar (waarborgen onafhankelijkheid) + hernieuwbaar
In een organisatie van openbaar belang mag de benoeming niet meer dan 9 jaar duren (3
opeenvolgende mandaten)
Wanneer er verschillende commissarissen zijn benoemd vormen zij een college
Zij kunnen de controle op de vennootschap vrij onder elkaar verdelen
(ter info)
- AVA: bijeenkomst waarin de aandeelhouders van het bedrijf samenkomen om belangrijke
beslissingen te nemen, zoals het kiezen van bestuurders, het goedkeuren van financiële
verslagen, het goedkeuren van dividenduitkeringen en het bespreken van strategische
zaken. De AVA biedt aandeelhouders de mogelijkheid om invloed uit te oefenen op het beleid
en de richting van het bedrijf.
- AC (audit comité): de belangrijkste taken van het auditcomité omvatten het beoordelen van
financiële overzichten, het beoordelen van de interne controleprocedures, het benoemen
van de externe auditor, en het zorgen voor naleving van wet- en regelgeving met betrekking
tot financiële verslaglegging
- OR (ondernemingsraad): De leden van de ondernemingsraad worden gekozen door de
werknemers en hebben als taak om met de werkgever te overleggen over zaken als
arbeidsvoorwaarden, werkomstandigheden, reorganisaties, en andere kwesties die invloed
hebben op de werknemers. De ondernemingsraad heeft als doel om de inspraak en
betrokkenheid van werknemers in besluitvormingsprocessen te bevorderen en ervoor te
zorgen dat hun belangen worden vertegenwoordigd.
Indien een AC: bestuursorgaan maakt een benoemingsvoorstel over aan de AVA op advies/voorstel
van AC + dit advies/voorstel wordt ter informatie aan de OR meegedeeld
Indien een OR: voorgestelde commissaris dient eerst te worden aanvaard door de leden van de OR
(met dubbele meerderheid: alle leden + WN-vertegenwoordigers)
Indien OR niet akkoord (geen dubbele meerderheid), kan het bestuursorgaan een andere
commissaris voordragen
Indien OR wordt ingesteld terwijl al een commissaris in functie is, dan kan de OR pas
meebeslissen over de benoeming bij de eerstvolgende benoeming (dus na het verstrijken
van het mandaat van de huidige commissaris)
Bij bepaalde ondernemingen is voorafgaandelijk ook de instemming van de FSMA of NBB vereist (vb.
banken, verzekeringsinstellingen, pensioenfondsen) → statuut van ‘erkende’ commissarissen
Weetjes:
De bekendmaking in de Bijlagen bij het BS (Belgisch Staatsblad) van de benoeming van een
commissaris behoort tot de bevoegdheid van het bestuursorgaan van de vennootschap.
Indien dit niet gebeurt, blijft het mandaat wel geldig.
De benoeming tot commissaris van een persoon die niet ingeschreven is in het openbaar
register van het IBR is nietig. De nietigheid van deze benoeming wordt uitgesproken door de
voorzitter van de ondernemingsrechtbank zetelend zoals in kortgeding
De commissaris moet controleren of de vennootschap voldoet aan de bepalingen mbt UBO
register (= Ultimate Beneficial Owner)
1
, VASTE VERTEGENWOORDIGER
Een bedrijfsrevisorenkantoor is verplicht een vaste vertegenwoordiger te benoemen
Deze vertegenwoordiger is burgerrechtelijk, strafrechtelijk en tuchtrechtelijk aansprakelijk
alsof hij zelf de betrokken opdracht in eigen naam en voor eigen rekening zou volbrengen.
Het kantoor mag zijn vertegenwoordiger niet ontslaan zonder tegelijk een opvolger te
benoemen.
De openbaarmaking van de naam van deze vertegenwoordiger is niet enkel vereist bij de
aanstelling door de AVA, doch ook telkens er een wijziging optreedt in de loop van het
mandaat. Dit laat toe vast te stellen welke bedrijfsrevisor-natuurlijke persoon
verantwoordelijk is voor de uitvoering van de opdracht.
WIE MOET EEN COMMISSARIS BENOEMEN?
o Grote vennootschappen (art. 15 W. Venn.) (9mil omzet; 4,5mil BT; 50wn)
(Micro is 700k omzet, 350k balanstotaal, 10 wn)
In kleine vennootschappen hebben alle aandeelhouders individueel de onderzoeks- en
controlebevoegdheid van een commissaris (zie examen 100)
Kleine vennootschappen kunnen wel altijd kiezen om vrijwillig een commissaris te
benoemen (en toch nog jaarrekening volgens verkort schema neerleggen); benoeming
geldt dan ook voor een periode van 3 jaar
o Genoteerde vennootschappen (groot of klein)
o In sommige gevallen dient een VZW ook een commissaris aan te stellen (zogenaamde ‘zeer
grote’ VZW)
!!!VOF’s, gewone commanditaire vennootschappen, coöperatieve vennootschappen met onbeperkte
aansprakelijkheid, ESV’s en landbouwvennootschappen moeten GEEN commissaris benoemen
WAT ALS GEEN COMMISSARIS WORDT AANGESTELD?
Dan benoemt de voorzitter van de ondernemingsrechtbank voor de vennootschappen, de
voorzitter van de rechtbank van eerste aanleg voor de verenigingen, zitting houdend zoals in kort
geding, bij verzoekschrift van ieder belanghebbende, een bedrijfsrevisor wiens bezoldiging hij
vaststelt en die met de taak van commissaris wordt belast totdat op wettige wijze in zijn benoeming
is voorzien. Zodanige benoeming zal evenwel slechts gevolg hebben na de eerste jaarvergadering
die op de benoeming van de bedrijfsrevisor door de voorzitter volgt. (dus aanstelling van een
commissaris door rechtbank tot effectief eentje is aangesteld)
ONDERNEMINGSRAAD
De bedrijfsrevisor mag alle vergaderingen van de OR bijwonen
MAAR hij moet ze bijwonen wanneer de meerderheid van de werknemersafgevaardigden erom
vraagt of wanneer het bestuursorgaan dit vraagt
Er wordt ten zeerste aanbevolen dat de bedrijfsrevisor de voltallige vergadering van de OR zou
bijwonen waarop de jaarlijkse informatie wordt besproken, ook al werd hij daartoe niet formeel
uitgenodigd.
Wat de overige vergaderingen van de OR betreft, en met name de vergaderingen waarop de
driemaandelijkse informatie wordt besproken, moet die aanwezigheid een eerder “uitzonderlijk
karakter” hebben volgens de Hoge Raad voor de Economische Beroepen.
De bedrijfsrevisor kan een voorbereidende vergadering met de werknemersafgevaardigden
bijwonen, onder strikte voorwaarden:
Vooraf voorzitter en secretaris van de OR inlichten;
Iedere situatie vermijden waardoor het vertrouwen van 1 van de partijen in het gedrang
wordt gebracht;
2
BENOEMING VAN DE COMMISSARI S
De AVA (algemene vergadering van de aandeelhouders) benoemt de commissaris
De benoeming gebeurt op voorstel van het bestuursorgaan
Steeds voor een periode van drie jaar (waarborgen onafhankelijkheid) + hernieuwbaar
In een organisatie van openbaar belang mag de benoeming niet meer dan 9 jaar duren (3
opeenvolgende mandaten)
Wanneer er verschillende commissarissen zijn benoemd vormen zij een college
Zij kunnen de controle op de vennootschap vrij onder elkaar verdelen
(ter info)
- AVA: bijeenkomst waarin de aandeelhouders van het bedrijf samenkomen om belangrijke
beslissingen te nemen, zoals het kiezen van bestuurders, het goedkeuren van financiële
verslagen, het goedkeuren van dividenduitkeringen en het bespreken van strategische
zaken. De AVA biedt aandeelhouders de mogelijkheid om invloed uit te oefenen op het beleid
en de richting van het bedrijf.
- AC (audit comité): de belangrijkste taken van het auditcomité omvatten het beoordelen van
financiële overzichten, het beoordelen van de interne controleprocedures, het benoemen
van de externe auditor, en het zorgen voor naleving van wet- en regelgeving met betrekking
tot financiële verslaglegging
- OR (ondernemingsraad): De leden van de ondernemingsraad worden gekozen door de
werknemers en hebben als taak om met de werkgever te overleggen over zaken als
arbeidsvoorwaarden, werkomstandigheden, reorganisaties, en andere kwesties die invloed
hebben op de werknemers. De ondernemingsraad heeft als doel om de inspraak en
betrokkenheid van werknemers in besluitvormingsprocessen te bevorderen en ervoor te
zorgen dat hun belangen worden vertegenwoordigd.
Indien een AC: bestuursorgaan maakt een benoemingsvoorstel over aan de AVA op advies/voorstel
van AC + dit advies/voorstel wordt ter informatie aan de OR meegedeeld
Indien een OR: voorgestelde commissaris dient eerst te worden aanvaard door de leden van de OR
(met dubbele meerderheid: alle leden + WN-vertegenwoordigers)
Indien OR niet akkoord (geen dubbele meerderheid), kan het bestuursorgaan een andere
commissaris voordragen
Indien OR wordt ingesteld terwijl al een commissaris in functie is, dan kan de OR pas
meebeslissen over de benoeming bij de eerstvolgende benoeming (dus na het verstrijken
van het mandaat van de huidige commissaris)
Bij bepaalde ondernemingen is voorafgaandelijk ook de instemming van de FSMA of NBB vereist (vb.
banken, verzekeringsinstellingen, pensioenfondsen) → statuut van ‘erkende’ commissarissen
Weetjes:
De bekendmaking in de Bijlagen bij het BS (Belgisch Staatsblad) van de benoeming van een
commissaris behoort tot de bevoegdheid van het bestuursorgaan van de vennootschap.
Indien dit niet gebeurt, blijft het mandaat wel geldig.
De benoeming tot commissaris van een persoon die niet ingeschreven is in het openbaar
register van het IBR is nietig. De nietigheid van deze benoeming wordt uitgesproken door de
voorzitter van de ondernemingsrechtbank zetelend zoals in kortgeding
De commissaris moet controleren of de vennootschap voldoet aan de bepalingen mbt UBO
register (= Ultimate Beneficial Owner)
1
, VASTE VERTEGENWOORDIGER
Een bedrijfsrevisorenkantoor is verplicht een vaste vertegenwoordiger te benoemen
Deze vertegenwoordiger is burgerrechtelijk, strafrechtelijk en tuchtrechtelijk aansprakelijk
alsof hij zelf de betrokken opdracht in eigen naam en voor eigen rekening zou volbrengen.
Het kantoor mag zijn vertegenwoordiger niet ontslaan zonder tegelijk een opvolger te
benoemen.
De openbaarmaking van de naam van deze vertegenwoordiger is niet enkel vereist bij de
aanstelling door de AVA, doch ook telkens er een wijziging optreedt in de loop van het
mandaat. Dit laat toe vast te stellen welke bedrijfsrevisor-natuurlijke persoon
verantwoordelijk is voor de uitvoering van de opdracht.
WIE MOET EEN COMMISSARIS BENOEMEN?
o Grote vennootschappen (art. 15 W. Venn.) (9mil omzet; 4,5mil BT; 50wn)
(Micro is 700k omzet, 350k balanstotaal, 10 wn)
In kleine vennootschappen hebben alle aandeelhouders individueel de onderzoeks- en
controlebevoegdheid van een commissaris (zie examen 100)
Kleine vennootschappen kunnen wel altijd kiezen om vrijwillig een commissaris te
benoemen (en toch nog jaarrekening volgens verkort schema neerleggen); benoeming
geldt dan ook voor een periode van 3 jaar
o Genoteerde vennootschappen (groot of klein)
o In sommige gevallen dient een VZW ook een commissaris aan te stellen (zogenaamde ‘zeer
grote’ VZW)
!!!VOF’s, gewone commanditaire vennootschappen, coöperatieve vennootschappen met onbeperkte
aansprakelijkheid, ESV’s en landbouwvennootschappen moeten GEEN commissaris benoemen
WAT ALS GEEN COMMISSARIS WORDT AANGESTELD?
Dan benoemt de voorzitter van de ondernemingsrechtbank voor de vennootschappen, de
voorzitter van de rechtbank van eerste aanleg voor de verenigingen, zitting houdend zoals in kort
geding, bij verzoekschrift van ieder belanghebbende, een bedrijfsrevisor wiens bezoldiging hij
vaststelt en die met de taak van commissaris wordt belast totdat op wettige wijze in zijn benoeming
is voorzien. Zodanige benoeming zal evenwel slechts gevolg hebben na de eerste jaarvergadering
die op de benoeming van de bedrijfsrevisor door de voorzitter volgt. (dus aanstelling van een
commissaris door rechtbank tot effectief eentje is aangesteld)
ONDERNEMINGSRAAD
De bedrijfsrevisor mag alle vergaderingen van de OR bijwonen
MAAR hij moet ze bijwonen wanneer de meerderheid van de werknemersafgevaardigden erom
vraagt of wanneer het bestuursorgaan dit vraagt
Er wordt ten zeerste aanbevolen dat de bedrijfsrevisor de voltallige vergadering van de OR zou
bijwonen waarop de jaarlijkse informatie wordt besproken, ook al werd hij daartoe niet formeel
uitgenodigd.
Wat de overige vergaderingen van de OR betreft, en met name de vergaderingen waarop de
driemaandelijkse informatie wordt besproken, moet die aanwezigheid een eerder “uitzonderlijk
karakter” hebben volgens de Hoge Raad voor de Economische Beroepen.
De bedrijfsrevisor kan een voorbereidende vergadering met de werknemersafgevaardigden
bijwonen, onder strikte voorwaarden:
Vooraf voorzitter en secretaris van de OR inlichten;
Iedere situatie vermijden waardoor het vertrouwen van 1 van de partijen in het gedrang
wordt gebracht;
2
