Samenvatting Boekhouden voor het hbo deel 2
Theorie en opgaven HAN-editie
Inhoudsopgave samenvattingen Boekhouden voor het hbo
Hoofdstuk 14 Fiscale jaarrekening..........................................................................................2
14.1 Administratieplicht........................................................................................................2
14.2 Belastingen algemeen.................................................................................................2
14.3 De aangifte vennootschapsbelasting...........................................................................3
14.4 Fiscale faciliteiten in de vennootschapsbelasting.........................................................5
Hoofdstuk 15 Belastingen en tijdelijke verschillen...................................................................7
15.1 Tijdelijke verschillen.....................................................................................................7
15.2 Ontstaan van tijdelijke verschillen................................................................................8
15.3 Belastbare en verrekenbare tijdelijke verschillen.........................................................9
15.4 Verliesverrekening.....................................................................................................10
Hoofdstuk 16 Deelnemingen.................................................................................................11
16.1 Kapitaalbelangen en deelnemingen...........................................................................11
16.2 Waardering tegen verkrijgingsprijs.............................................................................13
16.3 Waardering tegen actuele waarde.............................................................................13
16.4 Waardering volgens vermogensmutatiemethode.......................................................13
16.5 Goodwill..................................................................................................................... 14
16.6 Wettelijke reserve deelnemingen...............................................................................15
16.7 Intercompany-transacties...........................................................................................15
16.8 Intercompany-transacties: waardering tegen verkrijgingsprijs of actuele waarde.......16
16.9 Intercompany-transacties: waardering volgens vermogensmutatiemethode..............16
Hoofdstuk 17 Geconsolideerde jaarrekening.........................................................................18
17.1 Wat is consolideren?..................................................................................................18
17.2 Techniek van het consolideren..................................................................................18
17.3 Consolidatie op het tijdstip van verkrijging.................................................................20
17.4 Consolidatie na het jaar van verkrijging.....................................................................20
17.5 Onderlinge verhoudingen nader bekeken..................................................................20
1
,Hoofdstuk 14 Fiscale jaarrekening
14.1 Administratieplicht
Administratieplicht:
- Administratie voeren van de werkzaamheden, het bedrijf of beroep en alles wat tot de
administratie behoort bewaren, zodat altijd de rechten en verplichtingen kunnen
worden vastgesteld.
- Jaarlijks binnen 6 maanden na afloop van het boekjaar (dus voor 1 juli) een balans en
winst-en-verliesrekening samenstellen.
- Gedurende 7 jaar de boeken, bescheiden en andere gegevensdragers bewaren.
- Bestanden op gegevensdragers bewaren gedurende 7 jaar en deze bestanden weer
leesbaar kunnen maken binnen een redelijke termijn.
Bovenstaande is de administratieplicht volgens het BW. Fiscaal is dit niet voldoende.
Omschrijving fiscaal is als volgt:
- Plicht heeft betrekking op natuurlijke personen die een beroep of bedrijf uitoefenen;
- Of op rechtspersonen die verplicht zijn naar de aard van de werkzaamheden, bedrijf
of beroep een administratie te voeren;
- Behorende boeken, bescheiden en gegevensdragers op zodanige wijze te bewaren
dat te allen tijde de rechten en verplichtingen kunnen worden vastgesteld;
- De gegevens voor de heffing van de belasting moeten duidelijk blijken. (deze
staat bij BW er niet bij)
14.2 Belastingen algemeen
Winstaangifte = aangifte IB waarin winst uit onderneming als inkomen wordt aangegeven.
Bedrijfseconomische winst, commerciële winst of vennootschappelijke winst = winst die
wordt vastgesteld en verdeeld volgens ‘normen die in het maatschappelijk verkeer als
aanvaardbaar worden beschouwd.
Fiscale winst = winst die wordt vastgesteld door goed koopmansgebruik met inachtneming
van een bestendige gedragslijn.
Er kunnen verschillen ontstaan tussen bedrijfseconomische en fiscale winst door fiscale
faciliteiten (zoals fiscale reserves, investeringsregelingen en willekeurige afschrijving).
Voor aangifte vpb moeten de volgende fiscale jaarstukken worden opgesteld (oftewel voor
de fiscale jaarrekening):
- Fiscale vermogensopstelling (fiscale balans);
- Fiscale winstberekening (fiscale winst-en-verliesrekening);
- Fiscale vermogensvergelijking (berekening belastbaar bedrag).
AFWIJKINGEN TUSSEN FISCALE EN BEDRIJFSECONOMISCHE WINST
De belangrijkste verschillen:
- Waardering van activa Fiscaal is dit gebaseerd op nominale waarden en
historische kosten (nominalistisch stelsel). Vervangingswaardestelsel en soortgelijke
stelsel zijn fiscaal niet toegestaan (substantialistische stelsels).
- Afschrijvingssystematiek Fiscaal is de regel dat MVA ten hoogste 20% per jaar
mag worden afgeschreven en van goodwill ten hoogste 10%.
2
, - Willekeurige afschrijving Fiscaal mag er door de onderneming zelf worden bepaald
hoe en wanneer ze bepaalde VA afschrijft. Milieubedrijfsmiddelen en andere
aangewezen bedrijfsmiddelen komen hiervoor in aanmerking.
- Voorziening dubieuze debiteuren Bedrijfseconomisch wordt het berekend d.m.v.
de dynamische methode (=percentage v/d omzet of van verkopen op rekening).
Fiscaal is dynamische methode niet toegestaan en wordt de statische methode
gebruikt (=vermoedelijk oninbare posten moeten individueel worden aangewezen).
- Tantièmes Bedrijfseconomisch opnemen bij winstverdeling. Fiscaal opnemen als
kosten.
- Voorzieningen Bedrijfseconomisch rekenen tot vreemd vermogen. Fiscaal rekenen
tot fiscale reserves (behoren tot fiscaal EV).
- Vrijgestelde winstbestanddelen bosbouwvrijstelling, deelnemingsvrijstelling en
kwijtscheldingswinst (onder bepaalde voorwaarden).
- Investeringsregeling Fiscaal investeringsaftrek en eventueel investeringsaftrek.
- Rente Fiscaal niet aftrekbaar.
TIJDELIJKE EN PERMANENTE VERSCHILLEN
Permanente verschillen verschillen tussen belastbare winst (fiscaal) en winst voor
belasting (bedrijfseconomisch) verlopen na verloop van tijd niet glad.
Tijdelijke verschillen verschillen tussen belastbare winst (fiscaal) en winst voor belasting
(bedrijfseconomisch) verlopen na verloop van tijd wel glad.
Belastinglatenties bij tijdelijke verschillen ontstaan er verschillen in berekening van de
verschuldigde belastingen volgens bedrijfseconomische en fiscale maatstaven.
14.3 De aangifte vennootschapsbelasting
Onderdelen aangifteformulier vpb:
1. Aangifte vpb;
2. Opgaaf waarin een aantal vragen moeten worden beantwoord;
3. Fiscale vermogensopstelling en fiscale winstberekening;
4. Specificaties zoals investeringsaftrek/desinvesteringsbijtelling,
dochtermaatschappijen en aandeelhouders.
FISCALE VERMOGENSOPSTELLING
Fiscale vermogensopstelling = fiscale balans
EV heet hier fiscaal ondernemingsvermogen. De rest is hetzelfde als op de
bedrijfseconomische balans.
Voorziening groot onderhoud fiscaal niet tot voorzieningen rekenen, maar tot fiscale reserves
(en dus tot het fiscale ondernemingsvermogen).
Alle MVA wordt samengepakt onder 1 post: MVA. Als er dus gebouwen en inventaris apart
op de bedrijfseconomische balans staan dan moeten die samen onder MVA op fiscale
balans komen te staan. Hetzelfde geldt voor IVA en FVA.
Langlopende en kortlopende schulden worden samengepakt onder 1 post: schulden.
In aangiftebiljet moet specificatie van fiscaal ondernemingsvermogen worden gegeven met
alle posten afzonderlijk die erbij horen.
3
Theorie en opgaven HAN-editie
Inhoudsopgave samenvattingen Boekhouden voor het hbo
Hoofdstuk 14 Fiscale jaarrekening..........................................................................................2
14.1 Administratieplicht........................................................................................................2
14.2 Belastingen algemeen.................................................................................................2
14.3 De aangifte vennootschapsbelasting...........................................................................3
14.4 Fiscale faciliteiten in de vennootschapsbelasting.........................................................5
Hoofdstuk 15 Belastingen en tijdelijke verschillen...................................................................7
15.1 Tijdelijke verschillen.....................................................................................................7
15.2 Ontstaan van tijdelijke verschillen................................................................................8
15.3 Belastbare en verrekenbare tijdelijke verschillen.........................................................9
15.4 Verliesverrekening.....................................................................................................10
Hoofdstuk 16 Deelnemingen.................................................................................................11
16.1 Kapitaalbelangen en deelnemingen...........................................................................11
16.2 Waardering tegen verkrijgingsprijs.............................................................................13
16.3 Waardering tegen actuele waarde.............................................................................13
16.4 Waardering volgens vermogensmutatiemethode.......................................................13
16.5 Goodwill..................................................................................................................... 14
16.6 Wettelijke reserve deelnemingen...............................................................................15
16.7 Intercompany-transacties...........................................................................................15
16.8 Intercompany-transacties: waardering tegen verkrijgingsprijs of actuele waarde.......16
16.9 Intercompany-transacties: waardering volgens vermogensmutatiemethode..............16
Hoofdstuk 17 Geconsolideerde jaarrekening.........................................................................18
17.1 Wat is consolideren?..................................................................................................18
17.2 Techniek van het consolideren..................................................................................18
17.3 Consolidatie op het tijdstip van verkrijging.................................................................20
17.4 Consolidatie na het jaar van verkrijging.....................................................................20
17.5 Onderlinge verhoudingen nader bekeken..................................................................20
1
,Hoofdstuk 14 Fiscale jaarrekening
14.1 Administratieplicht
Administratieplicht:
- Administratie voeren van de werkzaamheden, het bedrijf of beroep en alles wat tot de
administratie behoort bewaren, zodat altijd de rechten en verplichtingen kunnen
worden vastgesteld.
- Jaarlijks binnen 6 maanden na afloop van het boekjaar (dus voor 1 juli) een balans en
winst-en-verliesrekening samenstellen.
- Gedurende 7 jaar de boeken, bescheiden en andere gegevensdragers bewaren.
- Bestanden op gegevensdragers bewaren gedurende 7 jaar en deze bestanden weer
leesbaar kunnen maken binnen een redelijke termijn.
Bovenstaande is de administratieplicht volgens het BW. Fiscaal is dit niet voldoende.
Omschrijving fiscaal is als volgt:
- Plicht heeft betrekking op natuurlijke personen die een beroep of bedrijf uitoefenen;
- Of op rechtspersonen die verplicht zijn naar de aard van de werkzaamheden, bedrijf
of beroep een administratie te voeren;
- Behorende boeken, bescheiden en gegevensdragers op zodanige wijze te bewaren
dat te allen tijde de rechten en verplichtingen kunnen worden vastgesteld;
- De gegevens voor de heffing van de belasting moeten duidelijk blijken. (deze
staat bij BW er niet bij)
14.2 Belastingen algemeen
Winstaangifte = aangifte IB waarin winst uit onderneming als inkomen wordt aangegeven.
Bedrijfseconomische winst, commerciële winst of vennootschappelijke winst = winst die
wordt vastgesteld en verdeeld volgens ‘normen die in het maatschappelijk verkeer als
aanvaardbaar worden beschouwd.
Fiscale winst = winst die wordt vastgesteld door goed koopmansgebruik met inachtneming
van een bestendige gedragslijn.
Er kunnen verschillen ontstaan tussen bedrijfseconomische en fiscale winst door fiscale
faciliteiten (zoals fiscale reserves, investeringsregelingen en willekeurige afschrijving).
Voor aangifte vpb moeten de volgende fiscale jaarstukken worden opgesteld (oftewel voor
de fiscale jaarrekening):
- Fiscale vermogensopstelling (fiscale balans);
- Fiscale winstberekening (fiscale winst-en-verliesrekening);
- Fiscale vermogensvergelijking (berekening belastbaar bedrag).
AFWIJKINGEN TUSSEN FISCALE EN BEDRIJFSECONOMISCHE WINST
De belangrijkste verschillen:
- Waardering van activa Fiscaal is dit gebaseerd op nominale waarden en
historische kosten (nominalistisch stelsel). Vervangingswaardestelsel en soortgelijke
stelsel zijn fiscaal niet toegestaan (substantialistische stelsels).
- Afschrijvingssystematiek Fiscaal is de regel dat MVA ten hoogste 20% per jaar
mag worden afgeschreven en van goodwill ten hoogste 10%.
2
, - Willekeurige afschrijving Fiscaal mag er door de onderneming zelf worden bepaald
hoe en wanneer ze bepaalde VA afschrijft. Milieubedrijfsmiddelen en andere
aangewezen bedrijfsmiddelen komen hiervoor in aanmerking.
- Voorziening dubieuze debiteuren Bedrijfseconomisch wordt het berekend d.m.v.
de dynamische methode (=percentage v/d omzet of van verkopen op rekening).
Fiscaal is dynamische methode niet toegestaan en wordt de statische methode
gebruikt (=vermoedelijk oninbare posten moeten individueel worden aangewezen).
- Tantièmes Bedrijfseconomisch opnemen bij winstverdeling. Fiscaal opnemen als
kosten.
- Voorzieningen Bedrijfseconomisch rekenen tot vreemd vermogen. Fiscaal rekenen
tot fiscale reserves (behoren tot fiscaal EV).
- Vrijgestelde winstbestanddelen bosbouwvrijstelling, deelnemingsvrijstelling en
kwijtscheldingswinst (onder bepaalde voorwaarden).
- Investeringsregeling Fiscaal investeringsaftrek en eventueel investeringsaftrek.
- Rente Fiscaal niet aftrekbaar.
TIJDELIJKE EN PERMANENTE VERSCHILLEN
Permanente verschillen verschillen tussen belastbare winst (fiscaal) en winst voor
belasting (bedrijfseconomisch) verlopen na verloop van tijd niet glad.
Tijdelijke verschillen verschillen tussen belastbare winst (fiscaal) en winst voor belasting
(bedrijfseconomisch) verlopen na verloop van tijd wel glad.
Belastinglatenties bij tijdelijke verschillen ontstaan er verschillen in berekening van de
verschuldigde belastingen volgens bedrijfseconomische en fiscale maatstaven.
14.3 De aangifte vennootschapsbelasting
Onderdelen aangifteformulier vpb:
1. Aangifte vpb;
2. Opgaaf waarin een aantal vragen moeten worden beantwoord;
3. Fiscale vermogensopstelling en fiscale winstberekening;
4. Specificaties zoals investeringsaftrek/desinvesteringsbijtelling,
dochtermaatschappijen en aandeelhouders.
FISCALE VERMOGENSOPSTELLING
Fiscale vermogensopstelling = fiscale balans
EV heet hier fiscaal ondernemingsvermogen. De rest is hetzelfde als op de
bedrijfseconomische balans.
Voorziening groot onderhoud fiscaal niet tot voorzieningen rekenen, maar tot fiscale reserves
(en dus tot het fiscale ondernemingsvermogen).
Alle MVA wordt samengepakt onder 1 post: MVA. Als er dus gebouwen en inventaris apart
op de bedrijfseconomische balans staan dan moeten die samen onder MVA op fiscale
balans komen te staan. Hetzelfde geldt voor IVA en FVA.
Langlopende en kortlopende schulden worden samengepakt onder 1 post: schulden.
In aangiftebiljet moet specificatie van fiscaal ondernemingsvermogen worden gegeven met
alle posten afzonderlijk die erbij horen.
3
