SAMENVATTING
PERSOONLIJKHEIDSLEER
Gehele boek (H3, H4 gedeeltelijk, H5 in schrift H8,9
nog toevoegen)
Liesbeth de Ruiter
Toegepaste psychologie
,H1 psychologie; een palet
Wat is persoonlijkheid?
- Bepaalde eigenschappen:
- Aangeboren
- Ontwikkeld/geleerd
- Redelijk stabiel over de tijd
Wat is psychologie?
- Geen eenduidige definitie
- Overlap met andere wetenschappen (sociologie bv.)
7 theorieën:
- Psychoanalyse
- Behaviorisme
- Humanistische psychologie
- Cognitieve psychologie
- Systeemtheorie
- Omgevingspsychologie
- Biologische psychologie
Kenmerk psychologische stromingen
Geschiedenis:
- Historische ontwikkeling
- Cultuurhistorisch bepaald
- Op elkaar reagerend
- Slingerbeweging
- Gebruik maken van elkaar
- Nadruk op effectiviteit
Mensbeeld
Twee aspecten:
1. Beschrijving van kenmerken van eigenschappen
2. Verwijzing hoe mensen horen te zijn (Beïnvloed door bv. culturele en religieuze invloeden)
3 Mensbeelden
1. Mechanistische mensbeeld
2. Organistisch mensbeeld
3. Personalistische mensbeeld
Mechanistisch mensbeeld
Kenmerken:
- Mensen zijn als mechanieken (mens is als machine, hoe werkt het? Uit elkaar gehaald
kunnen worden en ook weer zo in elkaar gezet kan worden)
- Een mens is een ingewikkeld dier
- Ieder mens en ieder menselijk deeltje is afzonderlijk te bestuderen
- De invloed van de omgeving is niet essentieel
- Oorzaak - gevolg
- Het geheel is gelijk aan de som der delen
, Organistisch mensbeeld
Kenmerken:
- Mensen zijn als organismen, ze groeien en bloeien
- Vergelijkingen met dieren kunnen zinvol zijn
- Geen eenduidige oorzaak – gevolg relatie
- Het geheel is meer dan de som der delen
- Een organisme kun je niet los bestuderen van zijn omgeving
Personalistische mensbeeld
Kenmerken:
- Onderscheid tussen mensen en overige organismen (wij hebben bijv. doelen in ons leven en
dieren niet)
- Menselijk handelen is doelgericht
- Mens is één geheel
- Kennis uit dierexperimenten zegt niets over menselijk gedrag
Algemene systeemtheorie
Dynamisch denken
Metatheorie (= theorie die probeert meerdere theorieën te omvatten)
Uitgangspunten:
1. Hiërarchische niveaus
2. Elke hiërarchie = een systeem
3. Hoe hoger hoe complexer
4. Niveaus zijn niet te herleiden tot niveau hoger in de hiërarchie
5. Donkerblauw vak (psychologie)
Biopsychosociale model
AST samengevoegd
Als ze in balans zijn ervaren mensen psychische gezondheid.
PERSOONLIJKHEIDSLEER
Gehele boek (H3, H4 gedeeltelijk, H5 in schrift H8,9
nog toevoegen)
Liesbeth de Ruiter
Toegepaste psychologie
,H1 psychologie; een palet
Wat is persoonlijkheid?
- Bepaalde eigenschappen:
- Aangeboren
- Ontwikkeld/geleerd
- Redelijk stabiel over de tijd
Wat is psychologie?
- Geen eenduidige definitie
- Overlap met andere wetenschappen (sociologie bv.)
7 theorieën:
- Psychoanalyse
- Behaviorisme
- Humanistische psychologie
- Cognitieve psychologie
- Systeemtheorie
- Omgevingspsychologie
- Biologische psychologie
Kenmerk psychologische stromingen
Geschiedenis:
- Historische ontwikkeling
- Cultuurhistorisch bepaald
- Op elkaar reagerend
- Slingerbeweging
- Gebruik maken van elkaar
- Nadruk op effectiviteit
Mensbeeld
Twee aspecten:
1. Beschrijving van kenmerken van eigenschappen
2. Verwijzing hoe mensen horen te zijn (Beïnvloed door bv. culturele en religieuze invloeden)
3 Mensbeelden
1. Mechanistische mensbeeld
2. Organistisch mensbeeld
3. Personalistische mensbeeld
Mechanistisch mensbeeld
Kenmerken:
- Mensen zijn als mechanieken (mens is als machine, hoe werkt het? Uit elkaar gehaald
kunnen worden en ook weer zo in elkaar gezet kan worden)
- Een mens is een ingewikkeld dier
- Ieder mens en ieder menselijk deeltje is afzonderlijk te bestuderen
- De invloed van de omgeving is niet essentieel
- Oorzaak - gevolg
- Het geheel is gelijk aan de som der delen
, Organistisch mensbeeld
Kenmerken:
- Mensen zijn als organismen, ze groeien en bloeien
- Vergelijkingen met dieren kunnen zinvol zijn
- Geen eenduidige oorzaak – gevolg relatie
- Het geheel is meer dan de som der delen
- Een organisme kun je niet los bestuderen van zijn omgeving
Personalistische mensbeeld
Kenmerken:
- Onderscheid tussen mensen en overige organismen (wij hebben bijv. doelen in ons leven en
dieren niet)
- Menselijk handelen is doelgericht
- Mens is één geheel
- Kennis uit dierexperimenten zegt niets over menselijk gedrag
Algemene systeemtheorie
Dynamisch denken
Metatheorie (= theorie die probeert meerdere theorieën te omvatten)
Uitgangspunten:
1. Hiërarchische niveaus
2. Elke hiërarchie = een systeem
3. Hoe hoger hoe complexer
4. Niveaus zijn niet te herleiden tot niveau hoger in de hiërarchie
5. Donkerblauw vak (psychologie)
Biopsychosociale model
AST samengevoegd
Als ze in balans zijn ervaren mensen psychische gezondheid.
