Interculturele communicatie
Inhoudsopgave
Interculturele communicatie ...................................................................................................1
Weekplanning .........................................................................................................................2
Week 1 ....................................................................................................................................4
Hoorcollege 1 ......................................................................................................................4
Hoorcollege 2 .................................................................................................................... 17
Week 2 .................................................................................................................................. 35
Hoorcollege 3 .................................................................................................................... 35
Hoorcollege 4 .................................................................................................................... 56
Week 3 .................................................................................................................................. 71
Hoorcollege 5 .................................................................................................................... 71
Artikel Kita...................................................................................................................... 81
Hoorcollege 6 .................................................................................................................... 87
Boek Cleas & Gerritsen – Hfk 2; §2.3.3 – 2.6 (pp. 75-123) .................................................. 87
Chhokar, Brodbeck & House over de Globe studie ......................................................... 101
Week 4 ................................................................................................................................ 107
Hoorcollege 7 .................................................................................................................. 107
Han & Shavitt 1994 ....................................................................................................... 108
Hornikx & O’keefe (2009) .............................................................................................. 113
Hornikx et al. (2010)...................................................................................................... 115
Hornikx et al. (2023)...................................................................................................... 119
Hoorcollege 8 .................................................................................................................. 122
Huisman, Joye & Measeele (2012): Representatie van ‘de Ander’ .................................... 129
Week 5 ................................................................................................................................ 132
Hoorcollege 9 .................................................................................................................. 132
Hoorcollege 10 ................................................................................................................ 141
Interculturele Vriendschappen (Gareis et al., 2011) ....................................................... 143
Discrepancies in Perception of Cultural Differences (Thesing, 2021)............................... 147
Week 6 ................................................................................................................................ 149
Hoorcollege week 11........................................................................................................ 149
Smith Pfister en Soliz (2011) ......................................................................................... 151
Sandel (2014) ............................................................................................................... 153
,Weekplanning
WEEK DATUM TIJD ONDERWERP VOORBEREIDING /
OPDRACHTEN
WEEK 1 Dinsdag 8 10:30 Introductie, cultuur Lees de cursushandleiding
april –
12:15
Donderdag 13:30 Cultuur, modellen voor Gerritsen & Claes hfst. 1;
10 april – communicatie
15:15 Opdracht 1: Voorbeeld
interculturele
miscommunicatie
(Brightspace)
WEEK 2 Dinsdag 15 10:30 Cultuurverschillen in verbale Gerritsen & Claes hfst. 3
april – communicatie
12:15
Donderdag 13:30 Culturele waarden (1) Gerritsen & Claes hfst. 2;
17 april –
15:15 Opdracht 2: Vragenlijst
culturele waarden
(Brightspace)
WEEK 3 Dinsdag 22 10:30 Cultuurverschillen in non- Kita (2009) link
april – verbale communicatie
12:15
Donderdag 13:30 Culturele waarden (2) Chhokar, Brodbeck &
24 april – House (2007) hfst. 1 & 2
15:15 (pp 1-30);
Opdracht 3: Reflectie
culturele waarden
(Brightspace)
WEEK 4 Dinsdag 29 – GEEN COLLEGE –
april (meivakantie)
Donderdag – GEEN COLLEGE –
2 mei (meivakantie)
WEEK 5 Dinsdag 6 10:30 Culturele waarden in Hornikx et al. (2010) link;
mei – communicatieonderzoek Opdracht 4
12:15
Donderdag 13:30 Stereotypen Huisman, Joye & Maeseele
8 mei – (2012) link;
15:15
Opdracht 5
WEEK 6 Dinsdag 13 10:30 Omgaan met Gerritsen & Claes hfst. 6;
mei – cultuurverschillen,
12:15 acculturatie
, Opdracht 6: Ervaring in
andere cultuur
(Brightspace)
Donderdag 13:30 Interculturele competentie Spitzberg (2000)
15 mei – (Brightspace)
15:15
WEEK 7 Dinsdag 20 – GEEN COLLEGE –
mei
Donderdag 13:30 Nieuwe media (en Smith Pfister & Soliz
22 mei – acculturatie) (2011) link;
15:15
Sandel (2014) link
WEEK 8 Dinsdag 27 10:30 Overzichtscollege en ruimte –
mei – voor vragen
12:15
Donderdag – GEEN COLLEGE –
29 mei (Hemelvaart)
UITLOOP Dinsdag 3 – GEEN COLLEGE –
juni
Donderdag – GEEN COLLEGE –
5 juni
Tentamens
• Schriftelijk tentamen: Maandag 16 juni, 12:45-14:45, CC1.
• Herkansing schriftelijk tentamen: Maandag 7 juli, 12:45-14:45, E 2.16.
Studiebelasting
De totale studielast bedraagt 140 uur (5 EC) en is als volgt verdeeld:
1. Hoorcolleges: 28 uur (7 weken x 4 uur).
2. Zelfstudie (lezen en opdrachten): 70 uur (7 weken x 10 uur).
3. Geschatte voorbereiding op het tentamen: 42 uur.
Benodigde materialen:
• Gerritsen, M., & Claes, M. (2017). Culturele waarden en communicatie in internationaal
perspectief (4e druk). Bussum: Coutinho.
• Artikelen (zie planning voor specifieke data en links/beschikbaarheid op Brightspace).
, Week 1
Hoorcollege 1
Cultuur
Cultuur omvat de manier waarop groepen mensen hun wereld organiseren, inclusief waarden,
normen, rituelen, en communicatiestijlen. Het kan gezien worden als een gedeelde
betekenisgeving die bepaalt hoe mensen handelingen interpreteren. Cultuur verschilt in
zichtbare praktijken (zoals kleding en rituelen) en onzichtbare waarden (wat men goed of
belangrijk vindt). Het ijsbergmodel illustreert dit verschil: zichtbare aspecten zijn slechts het
topje van de ijsberg, terwijl waarden en normen vaak onder water liggen en miscommunicatie
kunnen veroorzaken.
Communicatie
Communicatie verschilt tussen culturen, zowel verbaal als non-verbaal. Wat bijvoorbeeld als
beleefd of normaal wordt gezien, kan in andere culturen anders geïnterpreteerd worden. Cultuur
beïnvloedt wat er gecommuniceerd wordt en hoe dit gebeurt, zoals de manier van omgaan met
gastvrijheid of het uitnodigen van anderen.
Interculturele communicatie
Interculturele communicatie ontstaat wanneer mensen uit verschillende culturen met elkaar in
contact komen. Miscommunicatie kan optreden doordat verschillende culturen betekenissen
anders interpreteren. In een geglobaliseerde wereld is het essentieel om interculturele
competenties te ontwikkelen, zoals het begrijpen van stereotypes en het effectief omgaan met
andere culturen. Globalisering zorgt voor meer culturele uitwisseling, maar culturele verschillen
zullen waarschijnlijk blijven bestaan.
Wat is cultuur?
Cultuur bestaat uit 2 aspecten, de manier van doen en de manier van denken.
• Een set observeerbare praktijken?
• Een (gedeelde) manier van denken
• Of allebei?
Allebei. Cultuur bestaat uit twee aspecten: de manier van doen (observeerbare praktijken zoals
symbolen, helden en rituelen) en de manier van denken (gedeelde waarden en normen).
Verschillende definities benadrukken beide aspecten. Cultuur is zowel een set van
observeerbare praktijken als een (gedeelde) manier van denken.
Inhoudsopgave
Interculturele communicatie ...................................................................................................1
Weekplanning .........................................................................................................................2
Week 1 ....................................................................................................................................4
Hoorcollege 1 ......................................................................................................................4
Hoorcollege 2 .................................................................................................................... 17
Week 2 .................................................................................................................................. 35
Hoorcollege 3 .................................................................................................................... 35
Hoorcollege 4 .................................................................................................................... 56
Week 3 .................................................................................................................................. 71
Hoorcollege 5 .................................................................................................................... 71
Artikel Kita...................................................................................................................... 81
Hoorcollege 6 .................................................................................................................... 87
Boek Cleas & Gerritsen – Hfk 2; §2.3.3 – 2.6 (pp. 75-123) .................................................. 87
Chhokar, Brodbeck & House over de Globe studie ......................................................... 101
Week 4 ................................................................................................................................ 107
Hoorcollege 7 .................................................................................................................. 107
Han & Shavitt 1994 ....................................................................................................... 108
Hornikx & O’keefe (2009) .............................................................................................. 113
Hornikx et al. (2010)...................................................................................................... 115
Hornikx et al. (2023)...................................................................................................... 119
Hoorcollege 8 .................................................................................................................. 122
Huisman, Joye & Measeele (2012): Representatie van ‘de Ander’ .................................... 129
Week 5 ................................................................................................................................ 132
Hoorcollege 9 .................................................................................................................. 132
Hoorcollege 10 ................................................................................................................ 141
Interculturele Vriendschappen (Gareis et al., 2011) ....................................................... 143
Discrepancies in Perception of Cultural Differences (Thesing, 2021)............................... 147
Week 6 ................................................................................................................................ 149
Hoorcollege week 11........................................................................................................ 149
Smith Pfister en Soliz (2011) ......................................................................................... 151
Sandel (2014) ............................................................................................................... 153
,Weekplanning
WEEK DATUM TIJD ONDERWERP VOORBEREIDING /
OPDRACHTEN
WEEK 1 Dinsdag 8 10:30 Introductie, cultuur Lees de cursushandleiding
april –
12:15
Donderdag 13:30 Cultuur, modellen voor Gerritsen & Claes hfst. 1;
10 april – communicatie
15:15 Opdracht 1: Voorbeeld
interculturele
miscommunicatie
(Brightspace)
WEEK 2 Dinsdag 15 10:30 Cultuurverschillen in verbale Gerritsen & Claes hfst. 3
april – communicatie
12:15
Donderdag 13:30 Culturele waarden (1) Gerritsen & Claes hfst. 2;
17 april –
15:15 Opdracht 2: Vragenlijst
culturele waarden
(Brightspace)
WEEK 3 Dinsdag 22 10:30 Cultuurverschillen in non- Kita (2009) link
april – verbale communicatie
12:15
Donderdag 13:30 Culturele waarden (2) Chhokar, Brodbeck &
24 april – House (2007) hfst. 1 & 2
15:15 (pp 1-30);
Opdracht 3: Reflectie
culturele waarden
(Brightspace)
WEEK 4 Dinsdag 29 – GEEN COLLEGE –
april (meivakantie)
Donderdag – GEEN COLLEGE –
2 mei (meivakantie)
WEEK 5 Dinsdag 6 10:30 Culturele waarden in Hornikx et al. (2010) link;
mei – communicatieonderzoek Opdracht 4
12:15
Donderdag 13:30 Stereotypen Huisman, Joye & Maeseele
8 mei – (2012) link;
15:15
Opdracht 5
WEEK 6 Dinsdag 13 10:30 Omgaan met Gerritsen & Claes hfst. 6;
mei – cultuurverschillen,
12:15 acculturatie
, Opdracht 6: Ervaring in
andere cultuur
(Brightspace)
Donderdag 13:30 Interculturele competentie Spitzberg (2000)
15 mei – (Brightspace)
15:15
WEEK 7 Dinsdag 20 – GEEN COLLEGE –
mei
Donderdag 13:30 Nieuwe media (en Smith Pfister & Soliz
22 mei – acculturatie) (2011) link;
15:15
Sandel (2014) link
WEEK 8 Dinsdag 27 10:30 Overzichtscollege en ruimte –
mei – voor vragen
12:15
Donderdag – GEEN COLLEGE –
29 mei (Hemelvaart)
UITLOOP Dinsdag 3 – GEEN COLLEGE –
juni
Donderdag – GEEN COLLEGE –
5 juni
Tentamens
• Schriftelijk tentamen: Maandag 16 juni, 12:45-14:45, CC1.
• Herkansing schriftelijk tentamen: Maandag 7 juli, 12:45-14:45, E 2.16.
Studiebelasting
De totale studielast bedraagt 140 uur (5 EC) en is als volgt verdeeld:
1. Hoorcolleges: 28 uur (7 weken x 4 uur).
2. Zelfstudie (lezen en opdrachten): 70 uur (7 weken x 10 uur).
3. Geschatte voorbereiding op het tentamen: 42 uur.
Benodigde materialen:
• Gerritsen, M., & Claes, M. (2017). Culturele waarden en communicatie in internationaal
perspectief (4e druk). Bussum: Coutinho.
• Artikelen (zie planning voor specifieke data en links/beschikbaarheid op Brightspace).
, Week 1
Hoorcollege 1
Cultuur
Cultuur omvat de manier waarop groepen mensen hun wereld organiseren, inclusief waarden,
normen, rituelen, en communicatiestijlen. Het kan gezien worden als een gedeelde
betekenisgeving die bepaalt hoe mensen handelingen interpreteren. Cultuur verschilt in
zichtbare praktijken (zoals kleding en rituelen) en onzichtbare waarden (wat men goed of
belangrijk vindt). Het ijsbergmodel illustreert dit verschil: zichtbare aspecten zijn slechts het
topje van de ijsberg, terwijl waarden en normen vaak onder water liggen en miscommunicatie
kunnen veroorzaken.
Communicatie
Communicatie verschilt tussen culturen, zowel verbaal als non-verbaal. Wat bijvoorbeeld als
beleefd of normaal wordt gezien, kan in andere culturen anders geïnterpreteerd worden. Cultuur
beïnvloedt wat er gecommuniceerd wordt en hoe dit gebeurt, zoals de manier van omgaan met
gastvrijheid of het uitnodigen van anderen.
Interculturele communicatie
Interculturele communicatie ontstaat wanneer mensen uit verschillende culturen met elkaar in
contact komen. Miscommunicatie kan optreden doordat verschillende culturen betekenissen
anders interpreteren. In een geglobaliseerde wereld is het essentieel om interculturele
competenties te ontwikkelen, zoals het begrijpen van stereotypes en het effectief omgaan met
andere culturen. Globalisering zorgt voor meer culturele uitwisseling, maar culturele verschillen
zullen waarschijnlijk blijven bestaan.
Wat is cultuur?
Cultuur bestaat uit 2 aspecten, de manier van doen en de manier van denken.
• Een set observeerbare praktijken?
• Een (gedeelde) manier van denken
• Of allebei?
Allebei. Cultuur bestaat uit twee aspecten: de manier van doen (observeerbare praktijken zoals
symbolen, helden en rituelen) en de manier van denken (gedeelde waarden en normen).
Verschillende definities benadrukken beide aspecten. Cultuur is zowel een set van
observeerbare praktijken als een (gedeelde) manier van denken.
