mbo bestuursrecht samenvatting

1

Bestuursrecht samenvattingen

H1
Samenvatting




recht




publiekrecht privaatrecht




bestuursrech
strafrecht staatsrecht
t


Het recht bestaat uit 5 rechtsgebieden:
1. Burgerlijk recht
2. Strafrecht
3. Staatsrecht
4. Internationaal recht
5. Bestuursrecht

Je hebt natuurlijke personen en rechtspersonen.

Bestuursrecht: de overheid in actie.
Het bestuursrecht beschrijft hoe de overheid haar bestuurstaak moet uitoefenen.
Besturen is zorgen voor een goede gang van zaken in ons land. Hoe de overheid dat moet
doen en aan welke regels ze daarbij gebonden is, staat in het bestuursrecht.

H2 inleiding bestuursrecht
Samenvatting

Inleiding
Het openbaar bestuur is voor de goede gang van zaken en is actief op verschillende
overheidsniveaus:
- Gemeentebestuur (het college van burgemeester en wethouders (B&W))
- Een provinciaal bestuur (gedeputeerde staten)
- Een landsbestuur (de regering)

,2



Het bestuursrecht geeft regels voor de bestuurstaak van de overheid.
Het bestuursrecht geeft de regels voor het uitoefenen van de bevoegdheden.
Het staatsrecht beschrijft de bevoegdheden van de verschillende overheidsorganen.

Inhoud van de bestuurstaak
Een bestuur en landsbestuur behartigt het algemeen belang; belang dat we als samenleving
gemeenschappelijk hebben.
Een bestuur van een bedrijf of een vereniging behartigen de particuliere belangen van het
eigen bedrijf of de eigen vereniging.

Wat wel en niet tot het algemeen belang hoort en hoe zwaar de overheid in elke
bestuurstaak moeten investeren, mag het bestuur niet zomaar zelf uitmaken. Dat bepaalt de
politiek. Dat gebeurt in wetten zoals:
- Wet milieubeheer (WMB).
- De participatiewet
- De zorgverzekeringswet
- Wetgeving over de studiefinanciering.
Bestuur is gebonden aan de wetten, ze mogen het niet zelf bepalen hoeveel bijv. een
student studiefinanciering krijgt.

Feitelijke handelingen en besluiten
Besturen bestaat uit feitelijke handelingen en besluiten

Feitelijke handelingen
Handelingen die voor iedereen zichtbaar is.
Het bestuursorgaan verricht deze feitelijke handelingen soms zelf, en soms geeft de
opdracht voor het uitvoeren ervan.
- Bijv. blussen van brand of het aanleggen van wegen.

Besluiten
Bestuursorganen nemen vaak besluiten

Groei van de bestuurstaak
De bestuurszaak in de afgelopen eeuw enorm gegroeid omdat de overheid geleidelijk aan op
nagenoeg alle terreinen actief werd. De laatste 30 jaar probeert de overheid haar
bemoeienis enigszins terug te brengen.: van een verzorgingsstaat naar
participatiesamenleving.
Verzorgingsstaat wil zeggen dat de overheid de taak heeft om de burger op verschillende
terreinen een bestaansminimum te beiden als hij daar zelf niet voor kan zorgen.

Participatiesamenleving wil zeggen dat er is meer nadruk op eigen verantwoordelijk van de
burgers. Concreet betekent dit dat er strengere eisen gelden om in aanmerking te komen
voor een uitkering, en dat een uitkeringsgerechtigde voortdurend wordt aangemoedigd om
een baan te vinden, zodat hij weer zelf zijn geld kan verdienen.

,3

Algemeen en bijzonder bestuur




bestuursrecht




algemeen bijzonder
bestuursrecht bestuursrecht



geldt voor
geldt voor alle
specifieke
bestuurstaken
bestuurstaken


In het algemeen bestuursrecht vind je de regels die gelden voor alle verschillende
bestuurstaken van de overheid. Het zijn regels die (in principe) altijd gelden.

Het bijzonder bestuursrecht richt zich op de inhoud van de verschillende bestuurstaken.

Bronnen van het bestuursrecht
De vindplaatsen van het bestuursrecht

Rechtsbronnen van het bestuursrecht:
- Internationale verdragen en Europees recht
- Grondwet
- Algemene wet bestuursrecht en bijzondere wetten
- Provinciale en gemeentelijke verordeningen
- Jurisprudentie
- Gewoonte

H3 kernbegrippen in het bestuursrecht
Bestuursrecht, samenvatting

Bestuursorgaan
Het bestuursorgaan voert een deel van de bestuurstaak van de overheid uit.
Art 1:1 Awb geeft 2 omschrijvingen van een bestuursorgaan:
1. Een orgaan van een rechtspersoon dat krachtens publiekrecht is ingesteld.
2. Een andere persoon of ander college met enig openbaar gezag bekleed.

, 4

1, Een orgaan van een rechtspersoon dat krachtens publiekrecht is ingesteld.
Eerst kijken wat een rechtspersoon is:
Een rechtspersoon is een instelling of onderneming die eigen leidt in het recht.
Er zijn 2 soorten rechtspersonen:
1. Privaatrechtelijke rechtspersonen: die worden opgericht door mensen of
organisatie.
2. Publiekrechtelijke rechtspersonen: deze worden niet door mensen opgericht maar
door in het leven geroepen. De wet roept een publiekrechtelijke rechtspersoon in het
leven om een deel van de overheidstaak uit te voeren.




rechtspersonen




publiekrechtelijke
privaatrechtelijke
rechtspersonen (=
rechtspersonen
openbaar lichaam)




opgericht door op grond van de wet
mensen/organisatie ontstaan




Publiekrechtelijke rechtspersonen = openbare lichaam.
De gemeente, de rijk en de provincie is een openbaar lichaam

Openbaar lichaam bestaat uit bestuursorganen
De gemeente, de provincie en het rijk kan zelf niet handelen en ook geen besluiten nemen.
Dat moeten de organen van de gemeente, de provincie of het rijk doen.
Organen zijn onderdelen van het openbare lichaam.
Met de organen bedoelen we in feite de personen of instanties die namens de
rechtspersoon handelen.
De organen van de gemeente zijn de burgemeester, het college van B&W en de
gemeenteraad: zij treden namens de gemeente op.

De organen van de provincie zijn de commissaris van de koning, gedupeerde staten en
provinciale staten.

De organen van het rijk zijn onder andere de minister en de regering.