Kennisclip
Inquisitoir
- de staat is verantwoordelijk voor bewijsvinding en hier is dus sprake
van een actieve rechter (zo kan hij getuigen oproepen, zitting
schorsen).
- Rechter die opzoek gaat naar de materiele waarheid: zoektocht naar
wat er daadwerkelijk is gebeurd en niet wat partijen beweren.
- Niet ten koste van alles! Denken aan rechtsbescherming en geen
eindeloos proces
- Aspecten die wijzen op accusatoir (gezien we een gematigd stelsel
kennen)acceptatie van formele waarheid zoals de strafbeschikking
of transactie.
- Er wordt een zekere foutmarge geaccepteerd door rechters, zolang
de rechter maar overtuigd is van schuld van verdachte. Papier bewijs
(verklaringen via een PV, dossier)
- Voorzitter of rechter zelf kunnen vragen stellen aan de getuigen
- Voorbereidend onderzoek vindt nog veelal achter gesloten deuren
plaats
Accusatoir
- partijen zijn voornamelijk verantwoordelijk voor bewijsverzameling,
staat voorziet in een processtructuur en onafhankelijke rechter maar
deze is geen actieve rechter die opzoek gaat naar bewijs.
- Op zoek naar formele waarheid: door equality of arms komt de
waarheid wel boven of partijen spreken af wat de waarheid is.
- Mondeling bewijs staat centraal (getuigen, verdachte, slachtoffers
ter zitting ter overstaan van Jury)
- Verdediging en OM mag getuigen aanbrengen en elkaars getuigen
ondervragen (cross-examination)
- Vaak jurystelsels (bewijstoelating is hier wat strenger, jury is meer in
staat zich te laten beïnvloeden door bijvoorbeeld filmmateriaal)
- Ook voorbereidend onderzoek is openbaar
a) Er wordt vaak van gezegd dat het gematigd inquisitoir van
aard is. Maar waar blijkt dat uit en wat betekent dat
eigenlijk?
streven naar materiele waarheid (voorbeeld: bewijsminima;
enkele bekentenis van verdachte volstaat niet voor overtuiging)
actieve rechters (ondervragen getuigen, deskundige ter zitting,
kunnen extra onderzoekshandelingen bevelen)
, geen jury systeem en burgers hebben weinig inbreng in ons
systeem, bij ons heeft het OM het monopolie
magistratelijke rol OvJ: de OvJ is niet de tegenpartij van verdachte
dus hij moet ook ontlastend bewijs aan het licht brengen. OvJ is
verantwoordelijk voor het vinden van de materiele waarheid. Art
12. Sv procedure om OvJ tot vervolging aan te zetten.
accusatoir kenmerk: erkenning van de verdachte als procespartij
(vb. zwijgrecht, rechtsbijstand, ondervragingsrecht dus verdachte
is niet langer enkel voorwerp )
tijdens opsporing meer inquisitoir (die heb je maar te dulden) en
tijdens zitting meer accusatoir. Tweesporenproces
b) Sommige elementen van andere strafstelsels zijn afwezig in
het Nederlandse strafproces, in het bijzonder de jury.
Waarom is dat eigenlijk zo en kan of moet het niet anders?
De jury is een element dat voornamelijk gebruikt wordt bij accusatoir
stelsels en niet binnen een inquisitoir stelsel, als dat van Nederland
past. Dit heeft onder andere te maken met de bewijsvoering en de
materiele waarheid. Bewijstoelating is wat strenger bij een accusatoir
stelsel omdat een jury meer in staat is zich te laten beïnvloeden door
bijvoorbeeld filmmateriaal/foto’s en daardoor slechter in staat het
rationele te scheiden van het irrationele. Een jury hoeft ook enkel de
uitslag van hun overleg prijs te geven (schuldig/onschuldig) maar dit
hoeft niet nader gemotiveerd te worden.
c) Wat is de rol van het strafrecht in de huidige samenleving?
Lost het alles op of moet er bescheidener over worden
geoordeeld?
Strafrecht verschuift steeds meer naar voren i.p.v.. Het strafrecht als
ultimum remedium. Dit wordt gebruikt als middel voor preventie.
Strafrecht wordt in de huidige samenleving gezien als het
middel om criminaliteit te bestrijden (speciale en generale
preventie), orde te scheppen en genoegdoening te geven aan
slachtoffers van strafbare feiten. Het strafrecht lost echter niet alles op,
en kan – wegens gebrek aan capaciteit – ook niet alles oplossen.
Is hoger straffen altijd beter? Langste straffen worden in VS gegeven en
de criminaliteitscijfers zijn daar niet bepaald laag.
d) Aan de hand waarvan kan hierop een antwoord worden
geformuleerd?
Het proberen te verwerven van effectiviteit in bepaalde straffen en dat
wordt vaak gedaan op basis van onderzoek. Dit staat vaak haaks op