H11: Voeding en vertering
§11.1 Je voeding
De ADH is de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voeding die een persoon nodig
heeft. Volwassenen hebben 10.000 kJ energie nodig per dag. De BMI is je Body
Mass Index. DNA beïnvloedt je omvang, er zijn bijvoorbeeld allelen die verbinden
met de hersenen die het hongergevoel beïnvloeden. Te veel zout kan leiden tot een
hogere bloeddruk, wat kan leiden tot hart- en vaatziekten. Te weinig ijzerzout kan
leiden tot te weinig hemoglobine, waardoor lichaam te weinig zuurstof vervoert. Te
weinig vitamine A kan leiden tot nachtblindheid. Met de Schijf van Vijf kan je alle
benodigde voedingsstoffen binnen krijgen en je BMI verlagen. Voedingsmiddelen
bevatten de volgende voedingsstoffen:
- Koolhydraten: brandstof (leveren energie in vorm van ATP), bouwstof en
glycogeen is reservestof.
- Vetten: brandstof, bouwstof voor membranen en hormonen en reservestof.
- Eiwitten: bouwstof, brandstof.
- Water: bouwstof, transportmiddel, oplosmiddel en warmtebuffer.
- Mineralen: bouwstof en spelen een rol bij verschillende processen in je
lichaam. Spoorelementen zijn mineralen waar je weinig van nodig hebt.
- Vitaminen: regelstoffen, beschermende stoffen, kleine hoeveelheden
nodig.
Voedingsvezels (koolhydraten) kun je niet verteren, ze stimuleren darmperistaltiek
(samentrekken spieren van darmkanaal) en nemen water op. E-nummers zijn
additieven: stoffen die zijn toegevoegd om voedingsmiddelen aantrekkelijker of
langer houdbaar te maken. De ADI is de aanvaardbare dagelijkse inname per dag
per kg voor additieven. Als mensen met een voedselallergie het product waar ze
allergisch voor zijn eten, dan komt de stof histamine vrij, waardoor slijmvliezen
opzetten en bloedvaten verwijden.
§11.2 Verteringsstelsel
Voedsel wat je eet wordt in elk orgaan verteerd. In je maag-darmkanaal gaat het
voedsel door middel van darmperistaltiek naar beneden (door lengtespieren en
kringspieren). Dit is de vertering in je lichaam:
- Mond: mechanische verkleining door kauwen.
- Speekselklieren: speeksel (verteringssap) bevat enzym, amylase
(chemische vertering), slijm en eiwitten.
- Slokdarm: strotklepje sluit luchtpijp en huig sluit neusholte.
- Maag: spieren kneden voedsel brokken en mengen met maagsap
(zoutzuur (verteerd eiwitten), pepsinogeen (inactief pro-enzym, zorgt dat
peptase eiwitten afbreekt) en slijm) vanuit maagsapklieren in maagwand.
§11.1 Je voeding
De ADH is de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voeding die een persoon nodig
heeft. Volwassenen hebben 10.000 kJ energie nodig per dag. De BMI is je Body
Mass Index. DNA beïnvloedt je omvang, er zijn bijvoorbeeld allelen die verbinden
met de hersenen die het hongergevoel beïnvloeden. Te veel zout kan leiden tot een
hogere bloeddruk, wat kan leiden tot hart- en vaatziekten. Te weinig ijzerzout kan
leiden tot te weinig hemoglobine, waardoor lichaam te weinig zuurstof vervoert. Te
weinig vitamine A kan leiden tot nachtblindheid. Met de Schijf van Vijf kan je alle
benodigde voedingsstoffen binnen krijgen en je BMI verlagen. Voedingsmiddelen
bevatten de volgende voedingsstoffen:
- Koolhydraten: brandstof (leveren energie in vorm van ATP), bouwstof en
glycogeen is reservestof.
- Vetten: brandstof, bouwstof voor membranen en hormonen en reservestof.
- Eiwitten: bouwstof, brandstof.
- Water: bouwstof, transportmiddel, oplosmiddel en warmtebuffer.
- Mineralen: bouwstof en spelen een rol bij verschillende processen in je
lichaam. Spoorelementen zijn mineralen waar je weinig van nodig hebt.
- Vitaminen: regelstoffen, beschermende stoffen, kleine hoeveelheden
nodig.
Voedingsvezels (koolhydraten) kun je niet verteren, ze stimuleren darmperistaltiek
(samentrekken spieren van darmkanaal) en nemen water op. E-nummers zijn
additieven: stoffen die zijn toegevoegd om voedingsmiddelen aantrekkelijker of
langer houdbaar te maken. De ADI is de aanvaardbare dagelijkse inname per dag
per kg voor additieven. Als mensen met een voedselallergie het product waar ze
allergisch voor zijn eten, dan komt de stof histamine vrij, waardoor slijmvliezen
opzetten en bloedvaten verwijden.
§11.2 Verteringsstelsel
Voedsel wat je eet wordt in elk orgaan verteerd. In je maag-darmkanaal gaat het
voedsel door middel van darmperistaltiek naar beneden (door lengtespieren en
kringspieren). Dit is de vertering in je lichaam:
- Mond: mechanische verkleining door kauwen.
- Speekselklieren: speeksel (verteringssap) bevat enzym, amylase
(chemische vertering), slijm en eiwitten.
- Slokdarm: strotklepje sluit luchtpijp en huig sluit neusholte.
- Maag: spieren kneden voedsel brokken en mengen met maagsap
(zoutzuur (verteerd eiwitten), pepsinogeen (inactief pro-enzym, zorgt dat
peptase eiwitten afbreekt) en slijm) vanuit maagsapklieren in maagwand.