Introductie Psychobiologie blok 1
Boeken:
o Fundamentals of Human neuropsychology
o Principles of cognitive neuroscience
Canvas -> zelfstudiemodules, discussie forum, powerpoint slides
Practica mee:
o Labjas
o Kolb&Wishaw boek
o Laptop
,Hoofdstuk 1 – 7 september 2022
Aristoteles (384-322 BC): mentalisme
Vóór Christus was de geest veel belangrijker. Men gaf dus een grotere rol aan het hart. Het hart is de
drijvende kracht achter onze fysieke acties. De hersenen zorgden ervoor dat het hart afkoelde.
o Mentalisme -> het brein van een person is verantwoordelijk voor bepaald gedrag
Descartes (1596-1650): dualisme
Ons lichaam is een machine, maar de geest beslist welke
bewegingen we maken (dualisme). De geest
communiceert met ons lichaam via de pijnappelklier
(pineal gland, in midden hersenen). Descartes dacht dit
omdat de pineal gland het dichtste bij het
ventrikkelsysteem ligt, waarvan hij dacht dat de vloeistof
ervan het lichaam aanstuurde.
Hierbij onstaat het ‘mind-body problem’ -> volgens Descartes is een persoon alleen in staat tot
bewustzijn en rationaliteit door het brein, maar hoe kan dit nonmateriele brein dan bewegingen in
het lichaam produceren? Het problem:
o De wet van behoud van materie en energie wordt geschonden: het brein zou zelf energie
moeten verbruiken, maar ook nieuwe energie naar het lichaam (materiele deel) moeten
toevoeren. Dualisten kunnen dit verschijnsel niet verklaren.
o Sommige dualisten vermijden dit probleem door te zeggen dat:
o Het brein en het lichaam werken in parallel, zonder interactie met elkaar
o Het lichaam kan het brein beïnvloeden, maar het brein niet het lichaam
Darwin: materialisme
Rationeel gedrag kan worden verklaard door de werking van het zenuwstelsel. Hierbij hoeft er niet
worden verwezen naar een zogeheten niet-materieel brein.
Zenuwstelsel:
Central
o Ruggenmerg
o Brein
Perifeer
o Autonoom (onbewust)
o Sympatisch (actie)
o Parasympatisch (rust)
, o Somatisch/animale (bewust) -> voorkeur voor somatisch
o Sensorisch (afferent)
o Motorisch (efferent)
Het brein (CZ)
Gyri -> kronkels van het brein, winding
Sulci -> gleuf van het brein, groeve
o Fissura -> een diepe sulcus
o Longitudinal fissure -> grote groeve tussen
hersenen
Corpus callosum verbind de twee hemisferen
o Deze kan doorgesneden worden om epilepsie te
‘voorkomen’: hierdoor spreidt het maar over 1
hersenhelft.
o De helften communiceren dan niet meer
met elkaar
o Spraak zit links
o Alles wat in je rechter visuele veld zit,
komt links binnen
o Spraak heeft toegang tot wat links
binnenkomt
o Lateralisatie van hersenhelften
4 kwabben
Frontaalkwab (voorkant)
o Redeneren
o Plannen
o Inhibitie -> prefrontale cortex
o Zelfregulatie
o Beoordelen/inschatten
o Problemen oplossen
o Bewegen -> achterste deel frontale cortex
o Spraak
, Pariëtaal kwab (boven/midden)
o Verwerken zintuiglijke prikkel
o Tast, pijn, druk, temperatuur
o Lichaamshouding
o Manipuleren objecten
o Ruimtelijk vermogen
Temporaalkwab (onder/midden/zijkant)
o Horen
o Taal begrip
o Visuele herkenning
o Emotie -> dieper gelegen
o Geheugen
Occipitaalkwab (achteraan)
o Zien
o Object herkenning
Broca’s en Wernicke’s area
o Spraak is gelokaliseerd in Broca’s area
o Bij schade is er geen spraak maar wel
begrip
o Taalbegrip is gelokaliseerd in Wernicke’s area
o Bij schade is er geen begrip maar wel
spraak
o Als er schade is in de verbinding tussen de twee
gebieden, is er wel spraak maar kan er niet
worden herhaald wat eer gehoord is
Hersenonderdelen
o Cerebrum/grote hersenen -> cognitieve functies (leren, plannen, waarnemen)
o Cerebellum/kleine hersenen -> motoriek (coördinatie en balans)
o Hersenstam -> regulatoire functies (eten, drinken, ademhalen)
o Ruggenmerg -> communicatie tussen lichaam en brein
Boeken:
o Fundamentals of Human neuropsychology
o Principles of cognitive neuroscience
Canvas -> zelfstudiemodules, discussie forum, powerpoint slides
Practica mee:
o Labjas
o Kolb&Wishaw boek
o Laptop
,Hoofdstuk 1 – 7 september 2022
Aristoteles (384-322 BC): mentalisme
Vóór Christus was de geest veel belangrijker. Men gaf dus een grotere rol aan het hart. Het hart is de
drijvende kracht achter onze fysieke acties. De hersenen zorgden ervoor dat het hart afkoelde.
o Mentalisme -> het brein van een person is verantwoordelijk voor bepaald gedrag
Descartes (1596-1650): dualisme
Ons lichaam is een machine, maar de geest beslist welke
bewegingen we maken (dualisme). De geest
communiceert met ons lichaam via de pijnappelklier
(pineal gland, in midden hersenen). Descartes dacht dit
omdat de pineal gland het dichtste bij het
ventrikkelsysteem ligt, waarvan hij dacht dat de vloeistof
ervan het lichaam aanstuurde.
Hierbij onstaat het ‘mind-body problem’ -> volgens Descartes is een persoon alleen in staat tot
bewustzijn en rationaliteit door het brein, maar hoe kan dit nonmateriele brein dan bewegingen in
het lichaam produceren? Het problem:
o De wet van behoud van materie en energie wordt geschonden: het brein zou zelf energie
moeten verbruiken, maar ook nieuwe energie naar het lichaam (materiele deel) moeten
toevoeren. Dualisten kunnen dit verschijnsel niet verklaren.
o Sommige dualisten vermijden dit probleem door te zeggen dat:
o Het brein en het lichaam werken in parallel, zonder interactie met elkaar
o Het lichaam kan het brein beïnvloeden, maar het brein niet het lichaam
Darwin: materialisme
Rationeel gedrag kan worden verklaard door de werking van het zenuwstelsel. Hierbij hoeft er niet
worden verwezen naar een zogeheten niet-materieel brein.
Zenuwstelsel:
Central
o Ruggenmerg
o Brein
Perifeer
o Autonoom (onbewust)
o Sympatisch (actie)
o Parasympatisch (rust)
, o Somatisch/animale (bewust) -> voorkeur voor somatisch
o Sensorisch (afferent)
o Motorisch (efferent)
Het brein (CZ)
Gyri -> kronkels van het brein, winding
Sulci -> gleuf van het brein, groeve
o Fissura -> een diepe sulcus
o Longitudinal fissure -> grote groeve tussen
hersenen
Corpus callosum verbind de twee hemisferen
o Deze kan doorgesneden worden om epilepsie te
‘voorkomen’: hierdoor spreidt het maar over 1
hersenhelft.
o De helften communiceren dan niet meer
met elkaar
o Spraak zit links
o Alles wat in je rechter visuele veld zit,
komt links binnen
o Spraak heeft toegang tot wat links
binnenkomt
o Lateralisatie van hersenhelften
4 kwabben
Frontaalkwab (voorkant)
o Redeneren
o Plannen
o Inhibitie -> prefrontale cortex
o Zelfregulatie
o Beoordelen/inschatten
o Problemen oplossen
o Bewegen -> achterste deel frontale cortex
o Spraak
, Pariëtaal kwab (boven/midden)
o Verwerken zintuiglijke prikkel
o Tast, pijn, druk, temperatuur
o Lichaamshouding
o Manipuleren objecten
o Ruimtelijk vermogen
Temporaalkwab (onder/midden/zijkant)
o Horen
o Taal begrip
o Visuele herkenning
o Emotie -> dieper gelegen
o Geheugen
Occipitaalkwab (achteraan)
o Zien
o Object herkenning
Broca’s en Wernicke’s area
o Spraak is gelokaliseerd in Broca’s area
o Bij schade is er geen spraak maar wel
begrip
o Taalbegrip is gelokaliseerd in Wernicke’s area
o Bij schade is er geen begrip maar wel
spraak
o Als er schade is in de verbinding tussen de twee
gebieden, is er wel spraak maar kan er niet
worden herhaald wat eer gehoord is
Hersenonderdelen
o Cerebrum/grote hersenen -> cognitieve functies (leren, plannen, waarnemen)
o Cerebellum/kleine hersenen -> motoriek (coördinatie en balans)
o Hersenstam -> regulatoire functies (eten, drinken, ademhalen)
o Ruggenmerg -> communicatie tussen lichaam en brein
