Hoorcollege 1: Geschil en burgerlijk proces
De basisprocedure
- Geschil: bv. een ruzie of een verschillende standpunten
tegenover elkaar.
De meeste geschillen worden buiten de rechter om opgelost,
gelukkig maar.
Buitengerechtelijke geschiloplossing/particuliere geschilbeslechting
- Mediation: vaak persoonlijke geschillen zoals scheidingen
Mediationrichtlijn 2008/52/EG
Implementatiewet 15 november 2012, Stb. 2012, 570
- Bindend advies: vaak zakelijke geschillen -> de uitkomst is
bindend
Art. 7:904 BW
- Arbitrage: 1 of 3 arbiters (bv. jurist) die oordelen over een
geschil
Nadeel: kosten van arbitrage zijn voor de degene met het
geschil
Voordeel: arbitrage kan privé blijven
Art. 1020 e.v. Rv
- Als bij bv. mediation de vaststellingsovereenkomst niet wordt
nagekomen die wordt afgesproken tussen de partijen en de
mediator, dan volgt er alsnog een gerechtelijke procedure.
Hetzelfde geldt voor de anderen.
- Rechter moet toestemming geven tot executie
Minimale eisen van de rechterlijke procedure
,1. Tijd: redelijke termijn
2. Inhoud: goede uitspraak
3. Procedurele rechtsvaardigheid: fair trial
Procedures
- Verzoekschriftprocedure:
Beschikking
- Dagvaardingsprocedure:
Rechtbank: vonnis
Hof, HR: arrest
- Eiser/verzoeker:
Eis (vorderingen)/verzoek gronden (feiten + recht)
- Gedaagde/belanghebbende: verweer
- Uitspraak (rechter) = vonnis/arrest/beschikking
Hoe begin je een procedure?
Aanvang procedure:
- De eiser moet zowel de rechter als de gedaagde inlichten van de
procedure
- Hier zijn verschillende systemen voor om dit te doen
Procesingang: dagvaarding vs. verzoekschrift
- Dagvaarding
Eis
Dagvaarding aan gedaagde - exploot van dagvaarding stelt
belanghebbende op de hoogte van de dagvaarding
Inschrijven dagvaarding (HC2)
Rol en conclusies/akten
Comparitie na antwoord, pleidooi
- Verzoekschrift
Verzoek aan rechter – begint dus bij de rechter
Verzoekschrift aan griffie (die roept belanghebbende op)
Brieven, stukken, producties
Zitting
Dagvaarding
- Art. 111 Rv: ‘dagvaarding geschiedt bij exploot’ – anders geen
geldige dagvaarding
, - Art. 45 lid 1 Rv: ‘Exploten worden door een daartoe bevoegde
deurwaarder gedaan’
- Art. 45 lid 3 sub a Rv: ‘de datum van de betekening’
Artikelen staan bijna allemaal in ‘geheimentaal’
Inhoud dagvaarding (art. 45 en 111 Rv)
- Partijen: art. 45 lid 2 sub b en d
- Omschrijving geschil (eis, ‘gronden’): art. 111 lid 1 sub g
- Welke rechter: Art. 111 lid 2 sub e (bevoegdheid)
- Wanneer dient de zaak: Art. 111 lid 2 sub f (roldatum)
- Overige informatie en gegevens (bv. waarschuwingen en
opmerkingen): art. 45 en 111 Rv
Omschrijving van het geschil
- Art. 23 Rv: ‘De rechter beslist over al hetgeen partijen hebben
gevorderd of verzocht.’
Als je 10 dingen vraagt, moet de rechter op 10 dingen
antwoorden
- Art. 111, aanhef en lid 2 sub d Rv: ‘Naast de gegevens bedoeld in
art. 45 lid 3 vermeld het exploot van dagvaarding de eis en de
gronden daarvan.’
Voorbeeld: Francine heeft een tweedehands iPhone gekocht
van Jip, deze werkt niet, en nu wil Francine €300 van Jip.
Soorten vorderingen
- Betaling geldsom; meest voorkomend
Schadevergoeding of (schade)verplichting
Incl. rente, proceskosten, nakosten…
- Bevel/verbod: iets doen of nalaten (bv. dat iemand jou wat
overdraagt als je iets gekocht hebt)
- Dwangsom? Reactie op niet naleving van bevel/gebod
- Verklaring voor recht: rechter zegt bv. ‘ja u bent eigenaar’, of hij
wijst een schadevergoeding toe
- Constitutief vonnis
- Diversen:
Schadestaatprocedure
Art. 843a Rv
Verbindendverklaring WCAM
Uwv
Gronden
- ‘Gronden’ (art. 111 Rv en 278 Rv)
‘Blote’ feiten (vgl. art. 149 Rv); geen juridische feiten, wel de
daadwerkelijke
Feitelijke grondslag (art. 24 Rv); rechtsfeiten
- Rechtsgronden = rechtsregels (art. 25 Rv): de rechter wordt
geacht het recht te kennen (ius curia novit)
, Feitelijke grondslag:
- Je hebt een aantal ‘blote feiten’ en daar plak je een juridische
kwalificatie op = feitelijke grondslag
HR 24 februari 2012, NJ 2012/143
- Oorspronkelijke grondslagen (Hof, rov. 9)
OD (art. 6:162 BW) -> dit mocht niet in casu, het was hem
namelijk gewoon ‘overkomen’ dat die wet opeens weg was
Art. 5:57 BW (noodweg)
Buurweg
- 4:3 Hof: subsidiair toegewezen
- Welke grondslag? Hof vult aan: ongerechtvaardigde verrijking
HR 24 februari 2012, NJ 2012/143
- Art. 6:212 lid 1 BW: ‘Hij die ongerechtvaardigd is verrijkt ten koste van een ander,
is verplicht, voor zover dit redelijk is, diens schade te vergoeden tot het bedrag
van zijn verrijking.’
Verrijking
Verarming
- Gevolg: schadevergoeding in natura (bv. meewerken aan de
erfdienstbaarheid-verlening); art. 6:103 BW
HR 24 februari 2012, NJ 2012/143
- Klacht in cassatie: feitelijke grondslag is aangevuld
- AG, concl. 3.10 ev.:
‘Voordeel’ is aangegeven in grief (conclusie 3.10 en 3.13)
‘Nadeel’ ook aangegeven (concl. 3.13)