Samenvatting - Biologie - hoofdstuk 1 : inleiding in de biologie - VWO 4 - Biologie voor jou

ORGANISMEN LEVENSCYCLUS VAN ORGANISMEN
 Organismen zijn levende wezens zoals planten,  De levensloop start direct na het ontstaan van het
dieren, schimmels en bacteriën organisme
 Stofwisseling = alle chemische reacties in een  Individuen behoren tot dezelfde soort als zij zich
organisme onderling kunnen voortplanten én vruchtbare
 Enzymen spelen bij stofwisseling een nakomelingen kunnen voortbrengen
belangrijke rol  De levenscyclus eindigt alleen als een soort
 Katalyseren = versnellen van chemische uitsterft
reacties van stofwisselingsprocessen




WAT IS BIOLOGIE?
ORGANISATIENIVEAUS IN DE BIOLOGIE
 Organismen zijn georganiseerd in biologische eenheden, van klein naar groot :
 Molecuul = bouwstenen van stoffen (bijv. DNA)
 Cel
 Orgaan = deel van een organisme met een specifieke bouw en functie
 Organisme
 Populatie = groep individuen van dezelfde soort die in een bepaald gebied leeft en zich onderling voortplant
 Ecosysteem = plek waar populaties leven met bepaalde eigenschappen
 Biosfeer / systeem aarde = het geheel aan ecosystemen bij elkaar

 Emergente eigenschap = eigenschap die op een hoger organisatieniveau ontstaat en er op een lager
organisatieniveau nog niet is

, ORGAANSTELSELS MET ORGANEN
 Orgaanstelsel = aantal organen dat samen een bepaalde functie uitoefent


WEEFSELS
 Weefsel = groep cellen met dezelfde vorm en functie
 Dekweefsel (epitheel) = weefsel dat inwendige en uitwendige lichaamsoppervlakten bekleedt en beschermt
 Zenuwweefsel = in organen van je zenuwstelsel : hersenen, ruggenmerg en zenuwen
 Spierweefsel = langgerekte cellen die kunnen samentrekken
 Bindweefsel = geeft steun en vorm aan het organisme en aan afzonderlijke organen. Het verbindt de lichaamsdelen
onderling en vult ruimten tussen organen op




ORGANEN, WEEFSELS EN
TUSSENCELSTOF
CELLEN
 Tussencelstof = stof die tussen de cellen liggen en kunnen bijvoorbeeld als versteviging dienen



VORM EN FUNCTIE
 Bij organismen is er een verband tussen de vorm en de functie van de biologische eenheden waaruit ze zijn opgebouwd