Cassis rechtvaardiging
>>> NIET ALS ER SPRAKE IS VAN DIRECTE DISCRIMINATIE <<<
>>> NIET ALS ER SPRAKE IS VAN HARMONISATIE <<<
>>> NIET ALS ER SPRAKE IS VAN EEN SCHENDING VAN FUNDAMENTELE RECHTEN <<<
Vrij verkeer van goederen:
- Is er sprake van een goed?
o Geld waardeerbaar voorwerp vatbaar handelstransacties
o Tastbare fysieke eigenschappen
- Is er sprake van een grensoverschrijdend effect?
- Is er sprake van verticale werking
o Schmidberger – de staat moet actief optreden om vrij verkeer van goederen te waarborgen
- Is er sprake van een beperking?
o Tarifaire beperking (artikel 30 en 110 VWEU) = GELD
§ Artikel 30 VWEU – heffing van gelijke werking Outukumpu
§ Artikel 110 VWEU – binnenlandse belastingen
• Eerste alinea (gelijksoortige goederen) = Humblot
• Tweede alinea (concurrerende goederen) = Commissie VK
NB. EEN TARIFAIRE BEPERKING KAN NOOIT WORDEN GERECHTVAARDIGD!!!
o Non-tarifaire beperking (artikel 34 VWEU) – maatregel van gelijke werking
§ Dassonville: alle handelingen die de handel tussen lidstaten beperken >>> belemmeringentoets
§ Cassis de Dijon: alle producteisen, want beginsel van wederzijdse erkenning
§ Krantz: niet te indirecte regels
§ Keck en Mithouard: introductie van verkoopmodaliteiten, bepaalde verkoopmodaliteiten zijn geen
MGW (r.o. 16). Als iets een verkoopmodaliteit is, is het een uitzondering en mag het wel!!
• Van toepassing op alle marktdeelnemers
• En werkt niet discriminerend
- Direct discriminerend
- Indirect discriminerend (Gourmet International: algeheel alcoholreclameverbod)
§ Italiaanse aanhangwagens: gebruiksverboden vallen onder MGW >>> markttoetredingstoets
§ Scotch Whisky Association: regels over verkoopprijzen
- Kan de beperking worden gerechtvaardigd?
o Op grond van het verdrag zelf?
o Op grond van een dwingende reden van algemeen belang = Cassis rechtvaardiging
o ALTIJD >>> EVENREDIGHEIDSTOETS
§ Geschikt – bereikt het zijn doel?
§ Noodzakelijk – minder ingrijpend alternatief?
§ Evenredigheid stricto sensu – belangenafweging?
Als je een casus krijgt dus duidelijk onderscheid maken:
- Is het een tarifaire beperking of een non-tarifaire beperking?
o Tip: er staat iets van belast in de zin? Dan is het een tarifaire beperking.
o Tip: er zal duidelijk in de casus staan als het een artikel 30 VWEU beperking is en er een belasting moest worden
betaald om überhaupt de grens over te gaan.
o Let op: een tarifaire beperking kan nooit worden gerechtvaardigd!!
- Als het een non-tarifaire beperking is:
o Als er sprake is van een producteis (Cassis de Dijon) à MGW is verboden!
o Als er sprake is van een verkoopmodaliteit (Keck) kijken of het wel of niet discriminerend is!
§ Als het discriminerend is, dan is het alsnog een MGW en dus verboden.
§ Als het niet discriminerend is, dan is het een verkoopmodaliteit en toegestaan want uitzondering!
• Dan loopt iets dus al stuk bij Keck.
- Als er sprake is van een directe discriminatie kan de Cassis rechtvaardiging niet meer gebruikt worden!
, Vrij verkeer van diensten
- Is er sprake van een dienst?
o Niet stoffelijke prestatie (in tegenstelling tot goederen)
o Gewoonlijk tegen vergoeding (maakt niet uit van wie!)
o Tijdelijke duur (in tegenstelling tot vestiging) (Gebhard)
- Is er sprake van een grensoverschrijdend element?
o Dienstverlener gaat de grens over (Van Binsbergen)
o Dienstontvanger gaat de grens over (Luisi en Carbone)
o Dienst gaat de grens over (Alpine Investments)
- Is er sprake van rechtstreekse werking?
o Verticaal; en
o Beperkt horizontaal (Laval, Walrave en Koch)
§ Private partijen
§ Op collectieve wijze o.g.v.
§ Eigen rechtsbevoegdheid
§ Diensten reguleren
- Is er sprake van een beperking?
o Directe discriminatie (artikel 61 VWEU)
o Indirecte discriminatie (van Binsbergen)
§ Mobistar: te indirecte beperkingen (kostenverhogende maatregelen zijn te indirect)
o Zonder onderscheid (Säger)
Carpenter: ook maatregelen uit eigen land
NB. GEEN KECK (Alpine Investments
- Kan de beperking worden gerechtvaardigd?
o Op grond van het verdrag (artikel 62 jo. 51 en 52 VWEU)
§ ERT: geen schending fundamentele rechten
o Op grond van een dwingende reden van algemeen belang = Cassis rechtvaardiging
§ Cassis-rechtvaardiging (blijkt uit van Binsbergen)
o ALTIJD >>> EVENREDIGHEIDSTOETS!!
§ Geschikt – bereikt het zijn doel?
§ Noodzakelijk – minder ingrijpend alternatief?
§ Evenredigheid stricto sensu – belangenafweging?
Vrij verkeer van vestiging
- Is er sprake van vestigen? (Gebhard en Jany)
o Duurzaam werk verrichten
o Zonder hiërarchische relatie
o Voor eigen economisch risico met directe betaling
- Is er sprake van een grensoverschrijdend element?
- Is er sprake van rechtstreekse werking?
o Verticaal; en
o Beperkt horizontaal (Viking Lane)
§ Private partijen
§ Op collectieve wijze o.g.v.
§ Eigen rechtsbevoegdheid
§ Diensten reguleren
- Is er sprake van een beperking?
o Directe discriminatie
o Indirecte discriminatie (Vlassopoulou – rekening houden met bekwaamheden individu)
o Overige belemmeringen (Centros)
- Kan de beperking worden gerechtvaardigd?
o Op grond van het verdrag (artikel 62 jo. 51 en 52 VWEU)
o Op grond van dwingende reden van algemeen belang = Cassis rechtvaardiging
o ALTIJD >>> EVENREDIGHEIDSTOETS!!
§ Geschikt – bereikt het zijn doel?
§ Noodzakelijk – minder ingrijpend alternatief?
§ Evenredigheid stricto sensu – belangenafweging?
>>> NIET ALS ER SPRAKE IS VAN DIRECTE DISCRIMINATIE <<<
>>> NIET ALS ER SPRAKE IS VAN HARMONISATIE <<<
>>> NIET ALS ER SPRAKE IS VAN EEN SCHENDING VAN FUNDAMENTELE RECHTEN <<<
Vrij verkeer van goederen:
- Is er sprake van een goed?
o Geld waardeerbaar voorwerp vatbaar handelstransacties
o Tastbare fysieke eigenschappen
- Is er sprake van een grensoverschrijdend effect?
- Is er sprake van verticale werking
o Schmidberger – de staat moet actief optreden om vrij verkeer van goederen te waarborgen
- Is er sprake van een beperking?
o Tarifaire beperking (artikel 30 en 110 VWEU) = GELD
§ Artikel 30 VWEU – heffing van gelijke werking Outukumpu
§ Artikel 110 VWEU – binnenlandse belastingen
• Eerste alinea (gelijksoortige goederen) = Humblot
• Tweede alinea (concurrerende goederen) = Commissie VK
NB. EEN TARIFAIRE BEPERKING KAN NOOIT WORDEN GERECHTVAARDIGD!!!
o Non-tarifaire beperking (artikel 34 VWEU) – maatregel van gelijke werking
§ Dassonville: alle handelingen die de handel tussen lidstaten beperken >>> belemmeringentoets
§ Cassis de Dijon: alle producteisen, want beginsel van wederzijdse erkenning
§ Krantz: niet te indirecte regels
§ Keck en Mithouard: introductie van verkoopmodaliteiten, bepaalde verkoopmodaliteiten zijn geen
MGW (r.o. 16). Als iets een verkoopmodaliteit is, is het een uitzondering en mag het wel!!
• Van toepassing op alle marktdeelnemers
• En werkt niet discriminerend
- Direct discriminerend
- Indirect discriminerend (Gourmet International: algeheel alcoholreclameverbod)
§ Italiaanse aanhangwagens: gebruiksverboden vallen onder MGW >>> markttoetredingstoets
§ Scotch Whisky Association: regels over verkoopprijzen
- Kan de beperking worden gerechtvaardigd?
o Op grond van het verdrag zelf?
o Op grond van een dwingende reden van algemeen belang = Cassis rechtvaardiging
o ALTIJD >>> EVENREDIGHEIDSTOETS
§ Geschikt – bereikt het zijn doel?
§ Noodzakelijk – minder ingrijpend alternatief?
§ Evenredigheid stricto sensu – belangenafweging?
Als je een casus krijgt dus duidelijk onderscheid maken:
- Is het een tarifaire beperking of een non-tarifaire beperking?
o Tip: er staat iets van belast in de zin? Dan is het een tarifaire beperking.
o Tip: er zal duidelijk in de casus staan als het een artikel 30 VWEU beperking is en er een belasting moest worden
betaald om überhaupt de grens over te gaan.
o Let op: een tarifaire beperking kan nooit worden gerechtvaardigd!!
- Als het een non-tarifaire beperking is:
o Als er sprake is van een producteis (Cassis de Dijon) à MGW is verboden!
o Als er sprake is van een verkoopmodaliteit (Keck) kijken of het wel of niet discriminerend is!
§ Als het discriminerend is, dan is het alsnog een MGW en dus verboden.
§ Als het niet discriminerend is, dan is het een verkoopmodaliteit en toegestaan want uitzondering!
• Dan loopt iets dus al stuk bij Keck.
- Als er sprake is van een directe discriminatie kan de Cassis rechtvaardiging niet meer gebruikt worden!
, Vrij verkeer van diensten
- Is er sprake van een dienst?
o Niet stoffelijke prestatie (in tegenstelling tot goederen)
o Gewoonlijk tegen vergoeding (maakt niet uit van wie!)
o Tijdelijke duur (in tegenstelling tot vestiging) (Gebhard)
- Is er sprake van een grensoverschrijdend element?
o Dienstverlener gaat de grens over (Van Binsbergen)
o Dienstontvanger gaat de grens over (Luisi en Carbone)
o Dienst gaat de grens over (Alpine Investments)
- Is er sprake van rechtstreekse werking?
o Verticaal; en
o Beperkt horizontaal (Laval, Walrave en Koch)
§ Private partijen
§ Op collectieve wijze o.g.v.
§ Eigen rechtsbevoegdheid
§ Diensten reguleren
- Is er sprake van een beperking?
o Directe discriminatie (artikel 61 VWEU)
o Indirecte discriminatie (van Binsbergen)
§ Mobistar: te indirecte beperkingen (kostenverhogende maatregelen zijn te indirect)
o Zonder onderscheid (Säger)
Carpenter: ook maatregelen uit eigen land
NB. GEEN KECK (Alpine Investments
- Kan de beperking worden gerechtvaardigd?
o Op grond van het verdrag (artikel 62 jo. 51 en 52 VWEU)
§ ERT: geen schending fundamentele rechten
o Op grond van een dwingende reden van algemeen belang = Cassis rechtvaardiging
§ Cassis-rechtvaardiging (blijkt uit van Binsbergen)
o ALTIJD >>> EVENREDIGHEIDSTOETS!!
§ Geschikt – bereikt het zijn doel?
§ Noodzakelijk – minder ingrijpend alternatief?
§ Evenredigheid stricto sensu – belangenafweging?
Vrij verkeer van vestiging
- Is er sprake van vestigen? (Gebhard en Jany)
o Duurzaam werk verrichten
o Zonder hiërarchische relatie
o Voor eigen economisch risico met directe betaling
- Is er sprake van een grensoverschrijdend element?
- Is er sprake van rechtstreekse werking?
o Verticaal; en
o Beperkt horizontaal (Viking Lane)
§ Private partijen
§ Op collectieve wijze o.g.v.
§ Eigen rechtsbevoegdheid
§ Diensten reguleren
- Is er sprake van een beperking?
o Directe discriminatie
o Indirecte discriminatie (Vlassopoulou – rekening houden met bekwaamheden individu)
o Overige belemmeringen (Centros)
- Kan de beperking worden gerechtvaardigd?
o Op grond van het verdrag (artikel 62 jo. 51 en 52 VWEU)
o Op grond van dwingende reden van algemeen belang = Cassis rechtvaardiging
o ALTIJD >>> EVENREDIGHEIDSTOETS!!
§ Geschikt – bereikt het zijn doel?
§ Noodzakelijk – minder ingrijpend alternatief?
§ Evenredigheid stricto sensu – belangenafweging?
