Samenvatting Burgerlijk procesrecht
Hoofdstuk 1, kennismaking en ontwikkelingen
Bronnen
• Wetten in formele zin
o Art. 107 Grondwet Wetboek van Rechtsvordering (Rv)
Boek 1 t/m 4
o Wet op de Rechterlijk Organisatie
o NB: ook andere WIFZ
• Internationale verdragen en Europese regelingen, IPR
• Ongeschreven recht
Materieel en formeel burgerlijk recht
Materieel burgerlijk recht omvat inhoudelijke rechten en plichten: rechtsregels om situaties,
rechtsverhoudingen en handelingen juridisch te definiëren en te kwalificeren. Welke rechten en
plichten Lucas en FuturePhones hebben, zijn aspecten van materieel recht. Op grond van het
materiële mag Lucas verwachten dat zijn nieuwe smartphone langer dan twee weken deugdelijk zal
functioneren. Lucas heeft daarom het recht om herstel of vervanging van de smartphone te
vorderen.
Formeel burgerlijk recht geeft antwoord op de vraag volgens welke procedureregels deze rechten en
plichten kunnen worden geëffectueerd. Met andere woorden: hoe kunnen de materiële rechtsregels
worden afgedwongen bij de rechter? Aan welke (spel)regels moeten de betrokken partijen zich
houden?
Functies burgerlijke procesrecht
- Handhaven en beïnvloeden van materiële burgerlijke rechten en plichten;
Het burgerlijke procesrecht verschaft een persoon bepaalde middelen om zijn burgerlijke
rechten en plichten te handhaven en te beïnvloeden. Het bevat vormschriften en
procedureregels waarmee in een civiele procedure door een persoon diens materiële plichten
kunnen worden geëffectueerd (vb. rechter veroordeeld tegenpartij door levering van de
overige 3 deuren), vastgesteld (rechter stelt vast welke rechten de nabestaande heeft ten
aanzien van de woning), tot stand gebracht (Vader weigert kind te erkennen, op verzoek van
de moeder stelt de rechter het juridische vaderschap vast. Hiermee worden allerlei rechten en
plichten in het leven geroepen), gewijzigd (vernietiging van de koopovereenkomst) en
beëindigd (rechter beëindigd de huurovereenkomst. Hiermee worden de rechten en de
plichten van verhuurder en huurder beëindigd).
- Het voorkomen van een gerechtelijke procedure;
De middelen die het burgerlijk procesrecht biedt, zoals het instellen van een vordering,
kunnen een preventieve werking hebben. Onder dreiging van een gerechtelijke procedure zijn
burgers vaak bereid om (alsnog) vrijwillig hun plichten te vervullen.
- Het voorkomen van eigenrichting.
Doordat het burgerlijke procesrecht middelen tot handhaving van de civiele rechtsorde ter
beschikking stelt, wordt eigenrichting zoveel mogelijk voorkomen.
Algemene uitgangspunten
Doel en instrument
Leidraad voor de rechter, anderzijds dienen ze voor de procespartijen als waarborg voor een
eerlijk proces.
Kenmerken/beginselen, art. 19 e.v. Rv
Hoofdstuk 1, kennismaking en ontwikkelingen
Bronnen
• Wetten in formele zin
o Art. 107 Grondwet Wetboek van Rechtsvordering (Rv)
Boek 1 t/m 4
o Wet op de Rechterlijk Organisatie
o NB: ook andere WIFZ
• Internationale verdragen en Europese regelingen, IPR
• Ongeschreven recht
Materieel en formeel burgerlijk recht
Materieel burgerlijk recht omvat inhoudelijke rechten en plichten: rechtsregels om situaties,
rechtsverhoudingen en handelingen juridisch te definiëren en te kwalificeren. Welke rechten en
plichten Lucas en FuturePhones hebben, zijn aspecten van materieel recht. Op grond van het
materiële mag Lucas verwachten dat zijn nieuwe smartphone langer dan twee weken deugdelijk zal
functioneren. Lucas heeft daarom het recht om herstel of vervanging van de smartphone te
vorderen.
Formeel burgerlijk recht geeft antwoord op de vraag volgens welke procedureregels deze rechten en
plichten kunnen worden geëffectueerd. Met andere woorden: hoe kunnen de materiële rechtsregels
worden afgedwongen bij de rechter? Aan welke (spel)regels moeten de betrokken partijen zich
houden?
Functies burgerlijke procesrecht
- Handhaven en beïnvloeden van materiële burgerlijke rechten en plichten;
Het burgerlijke procesrecht verschaft een persoon bepaalde middelen om zijn burgerlijke
rechten en plichten te handhaven en te beïnvloeden. Het bevat vormschriften en
procedureregels waarmee in een civiele procedure door een persoon diens materiële plichten
kunnen worden geëffectueerd (vb. rechter veroordeeld tegenpartij door levering van de
overige 3 deuren), vastgesteld (rechter stelt vast welke rechten de nabestaande heeft ten
aanzien van de woning), tot stand gebracht (Vader weigert kind te erkennen, op verzoek van
de moeder stelt de rechter het juridische vaderschap vast. Hiermee worden allerlei rechten en
plichten in het leven geroepen), gewijzigd (vernietiging van de koopovereenkomst) en
beëindigd (rechter beëindigd de huurovereenkomst. Hiermee worden de rechten en de
plichten van verhuurder en huurder beëindigd).
- Het voorkomen van een gerechtelijke procedure;
De middelen die het burgerlijk procesrecht biedt, zoals het instellen van een vordering,
kunnen een preventieve werking hebben. Onder dreiging van een gerechtelijke procedure zijn
burgers vaak bereid om (alsnog) vrijwillig hun plichten te vervullen.
- Het voorkomen van eigenrichting.
Doordat het burgerlijke procesrecht middelen tot handhaving van de civiele rechtsorde ter
beschikking stelt, wordt eigenrichting zoveel mogelijk voorkomen.
Algemene uitgangspunten
Doel en instrument
Leidraad voor de rechter, anderzijds dienen ze voor de procespartijen als waarborg voor een
eerlijk proces.
Kenmerken/beginselen, art. 19 e.v. Rv
