Fysiologie hoofdstuk 11
Fysiologie Ademhaling
Inleiding
De lichaamscellen hebben energie nodig. Die komt vrij door verbranding van glucose, vetten en
eventueel eiwitten. Daar is zuurstof (O 2) voor nodig. Bij verbranding ontstaat kooldioxide (CO 2).
O 2 en CO 2 bloedgassen of ademgassen
Ademhaling begint fysiologisch gezien bij de aanvoer en opname van O 2 en verloopt via oxidatieve
omzetting van voedingsstoffen in de cellen tot afgifte van CO 2 aan de omgeving.
De hoofdfunctie van de ademhaling is het binnen bepaalde grenzen houden van de O 2- en CO 2-
concentraties in het bloed.
de ademhaling zorgt ervoor dat veranderingen in de O 2- en CO 2-concentraties ongedaan
worden gemaakt. Daarmee draagt de ademhaling ook bij aan het handhaven van het zuur-
base-evenwicht van het interne milieu.
Bij de ademhaling zijn luchtwegen, longen en circulatie betrokken.
11.2 Luchtwegen en longen
De luchtwegen hebben verscheidene functies:
- Ze vormen een buizenstelsel voor transport.
- Tijdens het transport door de luchtwegen wordt de lucht verwarmd, bevochtigd en
gereinigd.
- Stofdeeltjes en bacteriën worden grotendeels verwijderd voordat de lucht de longblaasjes
bereikt
11.2.1 Luchtwegen
Neus-, mond- en keelholte
In de neusholte is het contactoppervlak tussen neusslijmvlies
en ingeademde lucht vergroot door plooien (neusschelpen).
Het neusslijmvlies dat de neusholte bekleedt, bestaat uit
slijmvliescellen en trilhaarcellen.
Het slijmvlies is sterk doorbloed. Dat draagt bij aan het
verwarmen en bevochtigen van de ingeademde lucht.
Boven in de neusholte bevinden zich reuk- en zintuigcellen die
geuren waarnemen. Het waarnemen van geuren draagt bij
aan de smaaksensatie. De ‘smaak’ van voedsel wordt namelijk
grotendeels bepaald door de geur.
Vanwege al deze functies is ademhaling via de neus beter dan
via de mond, maar bij zware inspanning en neusverkoudheid is ademhaling via de mond
nodig.
In de keelholte ( farynx) komen de routes van de ademhaling en spijsvertering samen. Bij de ingang
van het strottenhoofd ( larynx) scheiden de twee wegen zich:
- Lucht gaat verder via de trachea,
- Voedsel komt via slikken in de slokdarm
, De ademhaling stopt even, de stemspleet wordt gesloten en het strotklepje helpt mee het voedsel in
de richting van de slokdarm te transporteren. Zo wordt voorkomen dat voedsel of drank in de
luchtpijp terechtkomt
Stembanden
In het strottenhoofd bevinden zich de stembanden. Ze kunnen door contractie van spiertjes meer of
minder strak gespannen worden. Luchtstroom brengt de stembanden in trilling. De spanning en de
trillingsfrequentie van de stembanden bepalen de hoogte van het stemgeluid.
Trachea
De wand van de trachea is verstevigd met kraakbeenringen. Dat zijn eigenlijk C-vormige
kraakbeenstroken die de trachea openhouden wanneer er tijdens de inademing onderdruk ontstaat.
De opening van de C-vormige ring ligt aan de achterzijde van de trachea. Daar wordt de trachea
afgesloten door glad spierweefsel. Door contractie en relaxatie van dit spierweefsel kan de diameter
van de trachea variëren. Zo wordt de diameter tijdens zware inspanning groter.
Bronchiën
Aan het onderste uiteinde van de trachea vertakt de luchtweg zich in een rechter- en
linkerhoofdbronchus. (vertakken hierna nog ongeveer 20x)
- De rechter vertakt zich vervolgens in drie bronchiën naar de drie rechterlongkwabben;
- De linker in twee bronchiën naar de twee linkerlongkwabben.
Lijkt op een omgekeerde boom bronchiaalboom
Grote bronchiën hebben kraakbeenstukjes, kleine niet. Vanaf de achtste vertakking is de diameter
ongeveer 1 mm. Deze kleinere takken heten bronchioli.
Fysiologie Ademhaling
Inleiding
De lichaamscellen hebben energie nodig. Die komt vrij door verbranding van glucose, vetten en
eventueel eiwitten. Daar is zuurstof (O 2) voor nodig. Bij verbranding ontstaat kooldioxide (CO 2).
O 2 en CO 2 bloedgassen of ademgassen
Ademhaling begint fysiologisch gezien bij de aanvoer en opname van O 2 en verloopt via oxidatieve
omzetting van voedingsstoffen in de cellen tot afgifte van CO 2 aan de omgeving.
De hoofdfunctie van de ademhaling is het binnen bepaalde grenzen houden van de O 2- en CO 2-
concentraties in het bloed.
de ademhaling zorgt ervoor dat veranderingen in de O 2- en CO 2-concentraties ongedaan
worden gemaakt. Daarmee draagt de ademhaling ook bij aan het handhaven van het zuur-
base-evenwicht van het interne milieu.
Bij de ademhaling zijn luchtwegen, longen en circulatie betrokken.
11.2 Luchtwegen en longen
De luchtwegen hebben verscheidene functies:
- Ze vormen een buizenstelsel voor transport.
- Tijdens het transport door de luchtwegen wordt de lucht verwarmd, bevochtigd en
gereinigd.
- Stofdeeltjes en bacteriën worden grotendeels verwijderd voordat de lucht de longblaasjes
bereikt
11.2.1 Luchtwegen
Neus-, mond- en keelholte
In de neusholte is het contactoppervlak tussen neusslijmvlies
en ingeademde lucht vergroot door plooien (neusschelpen).
Het neusslijmvlies dat de neusholte bekleedt, bestaat uit
slijmvliescellen en trilhaarcellen.
Het slijmvlies is sterk doorbloed. Dat draagt bij aan het
verwarmen en bevochtigen van de ingeademde lucht.
Boven in de neusholte bevinden zich reuk- en zintuigcellen die
geuren waarnemen. Het waarnemen van geuren draagt bij
aan de smaaksensatie. De ‘smaak’ van voedsel wordt namelijk
grotendeels bepaald door de geur.
Vanwege al deze functies is ademhaling via de neus beter dan
via de mond, maar bij zware inspanning en neusverkoudheid is ademhaling via de mond
nodig.
In de keelholte ( farynx) komen de routes van de ademhaling en spijsvertering samen. Bij de ingang
van het strottenhoofd ( larynx) scheiden de twee wegen zich:
- Lucht gaat verder via de trachea,
- Voedsel komt via slikken in de slokdarm
, De ademhaling stopt even, de stemspleet wordt gesloten en het strotklepje helpt mee het voedsel in
de richting van de slokdarm te transporteren. Zo wordt voorkomen dat voedsel of drank in de
luchtpijp terechtkomt
Stembanden
In het strottenhoofd bevinden zich de stembanden. Ze kunnen door contractie van spiertjes meer of
minder strak gespannen worden. Luchtstroom brengt de stembanden in trilling. De spanning en de
trillingsfrequentie van de stembanden bepalen de hoogte van het stemgeluid.
Trachea
De wand van de trachea is verstevigd met kraakbeenringen. Dat zijn eigenlijk C-vormige
kraakbeenstroken die de trachea openhouden wanneer er tijdens de inademing onderdruk ontstaat.
De opening van de C-vormige ring ligt aan de achterzijde van de trachea. Daar wordt de trachea
afgesloten door glad spierweefsel. Door contractie en relaxatie van dit spierweefsel kan de diameter
van de trachea variëren. Zo wordt de diameter tijdens zware inspanning groter.
Bronchiën
Aan het onderste uiteinde van de trachea vertakt de luchtweg zich in een rechter- en
linkerhoofdbronchus. (vertakken hierna nog ongeveer 20x)
- De rechter vertakt zich vervolgens in drie bronchiën naar de drie rechterlongkwabben;
- De linker in twee bronchiën naar de twee linkerlongkwabben.
Lijkt op een omgekeerde boom bronchiaalboom
Grote bronchiën hebben kraakbeenstukjes, kleine niet. Vanaf de achtste vertakking is de diameter
ongeveer 1 mm. Deze kleinere takken heten bronchioli.
