Klinische Neuropsychologie
DEEL 1 INLEIDING IN DE NEUROPYSCHOLOGIE
Hoofdstuk 1
Clinicoanatomische methode: men bestuurde bij patiënten met hersenletsel
de uitvalsverschijnselen op het gebied van bijvoorbeeld taal, geheugen of
waarneming, en na het overlijden werd de plaats van de laesie gerelateerd aan
de aard van de functionele stoornis
Hersenvetrikels holtes in de hersenen
De celtheorie is tot op de dag van vandaag de basis voor de cognitieve
psychologie (denkt in het algemeen niet individu) eerste cel is sensus
communis (verenigde zintuigen), tweede beeld, derde geheugen
Fysiognomie interpretatie van het gelaat
Lichaam res extensa geest res cogitans ( de holtes midden in hoofd
epifyse/ pijnappelklier)
Organologie/kraniologie schedelleer
Door grotere omvang van orgaan, zal schedel er omheen vormen en een knobbel
vertonen als je ergens beter in bent bijvoorbeeld taal of rekenen
Gaat niet om plaats van een laesie, maar om e omvang van de beschadiging
bepaald welke functies uitvielen
Gebied van Broca aan zijkant derde frontaalwinding, niet taal in zijn geheel
maar het mechanisme om woorden uit te spreken niet zomaar klanken
produceren, maar om een sequentie van klanken die past bij een woord
Broca spreken met linkerhersenhelft (zuurstofrijker bloed linkerhersenhelft)
Gebied van Wernicke temporaalkwab, herkennen van woordbeelden
Verbindigsbaan wernicke en broca disconnectie stoornis door laesie
verbindingsbaan
Associationisme geen ruimte voor aangeboren functies, alles wordt aangeleerd
Abstracte attitude goed functioneren van hersenen van belang is om te
kunnen reflecteren op binnenkomende stimuli, in plaats van direct reageren
Drie globale indelingen
Voortdurend interacterende functionele eenheden subcorticale,
posterieure en anterieure hersengebieden
- regulatie waakzaamheid en aandacht
- stoornissen veroorzaakt door letsels in hersenstam, het diencefalon
en de mediale gebieden van de grote hersenen
1
, Drie hiërarchisch geordende niveaus van verwerking primaire (zintuigen
en motoriek), secundaire(verdere verwerking) , tertiaire(overblijvende
gebieden)
- Cognitieve informatieverwerking waarneming, verwerking en
opslag informatie
- Stoornis veroorzaakt letsel achter de centrale fissuur: de posterieure
gebieden van de laterale cortex
Gedrag dat wel of niet gereguleerd word door taalprocessen linker/
rechterhemisfeer (functionele verschil lateraliteit)
- Organisatie van gedrag planning, regulatie en monitoring van
doelgerichte activiteiten
- Stoornissen door letsel in de gebieden voor de centrale fissuur: de
motorische, premotorische en prefrontale cortex
Taalvermogen aangeboren specifieke eigenschap syntaxis van wezenlijk belang
De cognitieve neuropsychologie analyseert systematisch effecten van
hersenbeschadiging op cognitieve functies, vooral door naar de aard van de
fouten te kijken. cognitieve functies is het omzetten van informatie van een
bepaald soort naar een ander soort (klank betekenis)
Distributed idee dat een representatie van een object in het geheugen niet
op een speciefieke plaats is gelokaliseerd, maar in de regel bestaat uit elementen
die wijd verspreid in het netwerk, de hersenen, kunnen liggen.
Emergente eigenschap een eigenschap die optreedt of wordt waargenomen
wanneer men van niveau verandert.
Hoofdstuk 2
Een neuropsycholoog is een scientist-practitioner
Diagnostische cyclus
- Klachtenanalyse anamnese en heteroanamese
- Probleemanalyse testonderzoek
- diagnosestelling eerste twee stappen geïntegreerd om tot een
diagnostiek of conclusie te komen
- indicatiestelling noodzaak van verdere diagnostiek of de mogelijkheden
voor behandeling
Een anamnese is belangrijk of informatie te verzamelen over klachten en het
beloop hiervan. opleiding, werk, medicatiegebruik en relevante
medische voorgeschiedenis standaardlijst met vragen voor
een anamnese volstaat niet (iedereen is anders)
Hetero anamnestische informatie kan worden ingewonnen bij een partner,
kinderen, ouders, maar bijvoorbeeld ook bij buren, vrienden, een huisarts of
eerdere hulpverleners. (bijvoorbeeld bij een patient die wordt verdacht van een
frontotemporale dementie) subjectief
Observaties zijn waarnemingen die tijdens de anamnese , het testonderzoek en
zelfs buiten de onderzoeksruimte verzameld worden
2
DEEL 1 INLEIDING IN DE NEUROPYSCHOLOGIE
Hoofdstuk 1
Clinicoanatomische methode: men bestuurde bij patiënten met hersenletsel
de uitvalsverschijnselen op het gebied van bijvoorbeeld taal, geheugen of
waarneming, en na het overlijden werd de plaats van de laesie gerelateerd aan
de aard van de functionele stoornis
Hersenvetrikels holtes in de hersenen
De celtheorie is tot op de dag van vandaag de basis voor de cognitieve
psychologie (denkt in het algemeen niet individu) eerste cel is sensus
communis (verenigde zintuigen), tweede beeld, derde geheugen
Fysiognomie interpretatie van het gelaat
Lichaam res extensa geest res cogitans ( de holtes midden in hoofd
epifyse/ pijnappelklier)
Organologie/kraniologie schedelleer
Door grotere omvang van orgaan, zal schedel er omheen vormen en een knobbel
vertonen als je ergens beter in bent bijvoorbeeld taal of rekenen
Gaat niet om plaats van een laesie, maar om e omvang van de beschadiging
bepaald welke functies uitvielen
Gebied van Broca aan zijkant derde frontaalwinding, niet taal in zijn geheel
maar het mechanisme om woorden uit te spreken niet zomaar klanken
produceren, maar om een sequentie van klanken die past bij een woord
Broca spreken met linkerhersenhelft (zuurstofrijker bloed linkerhersenhelft)
Gebied van Wernicke temporaalkwab, herkennen van woordbeelden
Verbindigsbaan wernicke en broca disconnectie stoornis door laesie
verbindingsbaan
Associationisme geen ruimte voor aangeboren functies, alles wordt aangeleerd
Abstracte attitude goed functioneren van hersenen van belang is om te
kunnen reflecteren op binnenkomende stimuli, in plaats van direct reageren
Drie globale indelingen
Voortdurend interacterende functionele eenheden subcorticale,
posterieure en anterieure hersengebieden
- regulatie waakzaamheid en aandacht
- stoornissen veroorzaakt door letsels in hersenstam, het diencefalon
en de mediale gebieden van de grote hersenen
1
, Drie hiërarchisch geordende niveaus van verwerking primaire (zintuigen
en motoriek), secundaire(verdere verwerking) , tertiaire(overblijvende
gebieden)
- Cognitieve informatieverwerking waarneming, verwerking en
opslag informatie
- Stoornis veroorzaakt letsel achter de centrale fissuur: de posterieure
gebieden van de laterale cortex
Gedrag dat wel of niet gereguleerd word door taalprocessen linker/
rechterhemisfeer (functionele verschil lateraliteit)
- Organisatie van gedrag planning, regulatie en monitoring van
doelgerichte activiteiten
- Stoornissen door letsel in de gebieden voor de centrale fissuur: de
motorische, premotorische en prefrontale cortex
Taalvermogen aangeboren specifieke eigenschap syntaxis van wezenlijk belang
De cognitieve neuropsychologie analyseert systematisch effecten van
hersenbeschadiging op cognitieve functies, vooral door naar de aard van de
fouten te kijken. cognitieve functies is het omzetten van informatie van een
bepaald soort naar een ander soort (klank betekenis)
Distributed idee dat een representatie van een object in het geheugen niet
op een speciefieke plaats is gelokaliseerd, maar in de regel bestaat uit elementen
die wijd verspreid in het netwerk, de hersenen, kunnen liggen.
Emergente eigenschap een eigenschap die optreedt of wordt waargenomen
wanneer men van niveau verandert.
Hoofdstuk 2
Een neuropsycholoog is een scientist-practitioner
Diagnostische cyclus
- Klachtenanalyse anamnese en heteroanamese
- Probleemanalyse testonderzoek
- diagnosestelling eerste twee stappen geïntegreerd om tot een
diagnostiek of conclusie te komen
- indicatiestelling noodzaak van verdere diagnostiek of de mogelijkheden
voor behandeling
Een anamnese is belangrijk of informatie te verzamelen over klachten en het
beloop hiervan. opleiding, werk, medicatiegebruik en relevante
medische voorgeschiedenis standaardlijst met vragen voor
een anamnese volstaat niet (iedereen is anders)
Hetero anamnestische informatie kan worden ingewonnen bij een partner,
kinderen, ouders, maar bijvoorbeeld ook bij buren, vrienden, een huisarts of
eerdere hulpverleners. (bijvoorbeeld bij een patient die wordt verdacht van een
frontotemporale dementie) subjectief
Observaties zijn waarnemingen die tijdens de anamnese , het testonderzoek en
zelfs buiten de onderzoeksruimte verzameld worden
2
