Samenvatting literatuur GNK
Week 1
Psychiatrie voor verpleegkundigen Stolk
H1: algemene inleiding in de psychiatrie
Psychiater is afgeleid van grieks; psyche (geest), iatros (arts). Psychiatrie is dat
deel van de geneeskunde dat zich bezighoudt met stoornissen van voornl
psychische aard. Psychiatrische ziekten noemen we ziekten waarbij zich voornl
psychische klachten en verschijnselen voordoen.
Psychiatrische stoornissen gaan vaak met lichamelijke klachten en verschijnselen
gepaard.
Psychiatrische ziekten en/of stoornissen worden zo genoemd omdat het om
ongewenste, onaangename toestanden gaan, belemmeren het normale
functioneren en de persoon in kwestie kiest er niet zelf voor en is niet bij machte
er zelf iets aan te doen.
Veel psychiatrische stoornissen hebben niets met traumatische ervaringen te
maken.
Psychogeen – Veroorzaakt door psychische factoren
Multi conditioneel – lichamelijke en geestelijke factoren
Vorm en inhoud
Vorm – Hoe iemand iets zegt, waarom, hoe het komt
Inhoud – Wat de persoon zegt, waarover en waarvan
In de psychiatrie is de vorm belangrijker dan de inhoud
4 categorieën
Organische stoornis
o berust op een lichamelijke stoornis
Psychose
o blijkt uit psychotische klachten en verschijnselen
Neurose
o uit zich in neurotische klachten en verschijnselen
Persoonlijkheidsstoornis
o blijt uit afwijkend gedrag
Organische stoornis
Psychiatrische ziektebeelden die optreden tgv een lichamelijke ziekte wat
uiteindelijk ook lijdt tot een stoornis in de hersenfunctie.
- stoornis van cerebrale functie door interne ziekten
o bv encefalitis, meningitis
o Minder helder van bewustzijn, delirium
- Intoxicatie
o Vergiftiging van buitenaf
Drugs
- Neurologische aandoeningen
o Patient ouder dan 40 jaar altijd lichamelijke oorzaak; psychiatrische
ziektebeelden die geen lichamelijke oorzaak hebben bijna altijd voor
het eerst tot uiting komen in de jeugd of bij jonge volwassenen.
Psychosen
, - Wanen en hallucinaties
- Psychotische symptomen zijn vaak een teken van ziekte
- Belangrijkste psychotische stoornis is schizofrenie
Neurosen
- Wanneer iets erger is dan ‘normaal’
- Geen objectieve grens die aangeeft wat normaal is en wat neurotisch is.
- Neurotische mensen strijden tegen zichzelf, lopen zichzelf in de weg.
- Voornl angst- en dwangstoornissen
- Meestal neurotisch op een klein terrein
Persoonlijkheidsstoornissen
- Wanneer iemands eigenschappen tot gevolg hebben dat hij zich niet
zonder problemen in het leven kan handhaven of anderen erdoor schade
ondervinden
Conatieve stoornissen en ontwikkelingsstoornissen
- Verslavingen
- Drangstoornissen (bv seksuele afwijkende voorkeuren)
- Ontwikkelingsstoornissen zijn aangeboren bijzonderheden in de
ontwikkeling van de hersenen (bv ADHD en autisme)
Psychiatrie voor verpleegkundigen, H1 tot 1.2 Clijsen
Historisch perspectief
Oudheid en middeleeuwen
‘gek’, melancholie (letterlijk zwarte gal) ernstige depressie.
Bezetenheid door de duivel, ‘behekst’, deze werden verbrand.
Eind 14e eeuw in ‘dolhuizen’ ondergebracht, samen met anderen die uit de
maatschappij verstoten werden zoals daklozen, armen, lichamelijk zieken,
landlopers en delinquenten
18e eeuw
Brede beweging op gang die de krakzinnige als lijder aan een ziekte en als
patiënt zag en ook zodanig wilde behandelen. Werden gedreven door humanitaire
motieven. Patiënten heropvoeden; lijkt dus wat op psychotherapie.
Philippe Pinel; voorman van beweging die de krankzinnigen scheidde, tijdens de
Franse revolutie, van de delinquenten en andere onmaatschappelijke. Heeft het
tijdperk van de moderne psychiatrie ingeluid.
19e en begin 20e eeuw
‘inrichtingspsychiatrie’, gingen steeds meer artsen aan het werk, werden echte
psychiatrische ziekenhuizen waar men streefde naar behandeling. Ontstond een
behoefte om wetenschappelijk inzicht te krijgen in de aard van de ziekten, om zo
tot een rationele therapie te komen.
Griesinger: ‘Geestesziekten zijn hersenziekten’
Ze gebruikten hersenen van dode mensen om dat te onderzoeken. Hierdoor
werden een aantal neurologische ziekten ontdekt, zoals MS, tumoren en
vaataandoeningen. Ook vonden ze neurologische oorzaken van
gedragsstoornissen, bv de door syfilis veroorzaakte dementia paralytica. Destijds
een veelvoorkomende gedragsstoornis.
Ook werden infectieziekten en ziekten door tekort aan vitaminen ontdekt.
Men ontdekte dat er voor sommige ziekten heel specifieke oorzaken bestonden
dus ook heel specifieke therapie: Monocausaal.
Week 1
Psychiatrie voor verpleegkundigen Stolk
H1: algemene inleiding in de psychiatrie
Psychiater is afgeleid van grieks; psyche (geest), iatros (arts). Psychiatrie is dat
deel van de geneeskunde dat zich bezighoudt met stoornissen van voornl
psychische aard. Psychiatrische ziekten noemen we ziekten waarbij zich voornl
psychische klachten en verschijnselen voordoen.
Psychiatrische stoornissen gaan vaak met lichamelijke klachten en verschijnselen
gepaard.
Psychiatrische ziekten en/of stoornissen worden zo genoemd omdat het om
ongewenste, onaangename toestanden gaan, belemmeren het normale
functioneren en de persoon in kwestie kiest er niet zelf voor en is niet bij machte
er zelf iets aan te doen.
Veel psychiatrische stoornissen hebben niets met traumatische ervaringen te
maken.
Psychogeen – Veroorzaakt door psychische factoren
Multi conditioneel – lichamelijke en geestelijke factoren
Vorm en inhoud
Vorm – Hoe iemand iets zegt, waarom, hoe het komt
Inhoud – Wat de persoon zegt, waarover en waarvan
In de psychiatrie is de vorm belangrijker dan de inhoud
4 categorieën
Organische stoornis
o berust op een lichamelijke stoornis
Psychose
o blijkt uit psychotische klachten en verschijnselen
Neurose
o uit zich in neurotische klachten en verschijnselen
Persoonlijkheidsstoornis
o blijt uit afwijkend gedrag
Organische stoornis
Psychiatrische ziektebeelden die optreden tgv een lichamelijke ziekte wat
uiteindelijk ook lijdt tot een stoornis in de hersenfunctie.
- stoornis van cerebrale functie door interne ziekten
o bv encefalitis, meningitis
o Minder helder van bewustzijn, delirium
- Intoxicatie
o Vergiftiging van buitenaf
Drugs
- Neurologische aandoeningen
o Patient ouder dan 40 jaar altijd lichamelijke oorzaak; psychiatrische
ziektebeelden die geen lichamelijke oorzaak hebben bijna altijd voor
het eerst tot uiting komen in de jeugd of bij jonge volwassenen.
Psychosen
, - Wanen en hallucinaties
- Psychotische symptomen zijn vaak een teken van ziekte
- Belangrijkste psychotische stoornis is schizofrenie
Neurosen
- Wanneer iets erger is dan ‘normaal’
- Geen objectieve grens die aangeeft wat normaal is en wat neurotisch is.
- Neurotische mensen strijden tegen zichzelf, lopen zichzelf in de weg.
- Voornl angst- en dwangstoornissen
- Meestal neurotisch op een klein terrein
Persoonlijkheidsstoornissen
- Wanneer iemands eigenschappen tot gevolg hebben dat hij zich niet
zonder problemen in het leven kan handhaven of anderen erdoor schade
ondervinden
Conatieve stoornissen en ontwikkelingsstoornissen
- Verslavingen
- Drangstoornissen (bv seksuele afwijkende voorkeuren)
- Ontwikkelingsstoornissen zijn aangeboren bijzonderheden in de
ontwikkeling van de hersenen (bv ADHD en autisme)
Psychiatrie voor verpleegkundigen, H1 tot 1.2 Clijsen
Historisch perspectief
Oudheid en middeleeuwen
‘gek’, melancholie (letterlijk zwarte gal) ernstige depressie.
Bezetenheid door de duivel, ‘behekst’, deze werden verbrand.
Eind 14e eeuw in ‘dolhuizen’ ondergebracht, samen met anderen die uit de
maatschappij verstoten werden zoals daklozen, armen, lichamelijk zieken,
landlopers en delinquenten
18e eeuw
Brede beweging op gang die de krakzinnige als lijder aan een ziekte en als
patiënt zag en ook zodanig wilde behandelen. Werden gedreven door humanitaire
motieven. Patiënten heropvoeden; lijkt dus wat op psychotherapie.
Philippe Pinel; voorman van beweging die de krankzinnigen scheidde, tijdens de
Franse revolutie, van de delinquenten en andere onmaatschappelijke. Heeft het
tijdperk van de moderne psychiatrie ingeluid.
19e en begin 20e eeuw
‘inrichtingspsychiatrie’, gingen steeds meer artsen aan het werk, werden echte
psychiatrische ziekenhuizen waar men streefde naar behandeling. Ontstond een
behoefte om wetenschappelijk inzicht te krijgen in de aard van de ziekten, om zo
tot een rationele therapie te komen.
Griesinger: ‘Geestesziekten zijn hersenziekten’
Ze gebruikten hersenen van dode mensen om dat te onderzoeken. Hierdoor
werden een aantal neurologische ziekten ontdekt, zoals MS, tumoren en
vaataandoeningen. Ook vonden ze neurologische oorzaken van
gedragsstoornissen, bv de door syfilis veroorzaakte dementia paralytica. Destijds
een veelvoorkomende gedragsstoornis.
Ook werden infectieziekten en ziekten door tekort aan vitaminen ontdekt.
Men ontdekte dat er voor sommige ziekten heel specifieke oorzaken bestonden
dus ook heel specifieke therapie: Monocausaal.
