Inhoud
Hoofdstuk 1 – Introductie en ontwikkeling ................................................. 2
Hoofdstuk 2 – Risico’s nader beschouwd .................................................... 3
Hoofdstuk 3 – Risicomanagement, wat is dat? ............................................ 4
Hoofdstuk 4 – Het risicomanagementproces .............................................. 6
Hoofdstuk 5 – Risico-identificatie ................................................................ 8
Samenvatting Risicomanagement H1 t/m H9 Hoofdstuk 6 – Risico-evaluatie ................................................................... 11
Hoofdstuk 7 – Het risico-behandelingsbeleid ............................................ 12
Hoofdstuk 8 – Het risico aan banden gelegd ............................................. 13
Hoofdstuk 9 – Het voorkomen van schade en verliezen ........................... 15
Bedrijfseconomie, FEM, Hanzehogeschool
Jaar 4 Blok 4.3
© S. Haga
, Hoofdstuk 1 – Introductie en ontwikkeling
Maatschappij: sterke behoefte aan veiligheid en zekerheid, zo veel
mogelijk risico’s beperken en elimineren
Vroeger: ging het met name om risico’s die verzekerd konden
worden (brand, fraude, ongevallen, aansprakelijkheid)
Nu: meer gericht op niet verzekerbare risico’s; strategische-,
financiële– en marktrisico’s (ERM)
Primaire levensbehoeften: omgaan met risico’s die primaire
levensbehoefte bedreigen, hierdoor kennis en ervaring om maatregelen
te nemen
Calamiteitenkarakter: door het gebruik van ingewikkelde systemen om
risico’s te beheersen ontstaan weer nieuw risico’s
Risico: de mogelijkheid van een gebeurtenis die een negatief effect heeft
op de waarde van een organisatie of op de doelstellingen daarvan.
Risico = kans x gevolg Sarbanes Oxley-wet: Amerikaanse wet die als doel heeft transparantie
van organisaties te bevorderen (regels financiële controle en bewaking
Doel risicomanagement: gericht op bescherming van de realisatie van de
integriteit ondernemingen) (basis voor ERM en corporate governance)
doelstellingen en het voortbestaan van een onderneming (continuïteit)
Aanleidingen tot toepassing risicomanagement:
Algemene vorm risicomanagement omvat:
- Basel: maatregelen solvabiliteit banken (kapitaaleisen),
- strategische risico’s
kredietwaardigheid bedrijven
- commerciële risico’s
- Verzekerbaarheid: risico’s verzekeren tegen voorspelbare
- organisatorische risico’s (dynamische risico’s)
kostenfactoren
- verzekerbare-/ of statische risico’s (brand)
Enterprise Risk Management (ERM)’ondernemingsrisicomanagement):
Gedrag: mensen gedragen zich niet altijd risicomijdend en doordacht
beheersing van alle risico’s van een organisatie (holistic risk management)
Maslow: behoefte aan zekerheid is belangrijkste behoefte van de mens
strategische-, financiële-, en marktrisico’s
Ervaringskader: mensen bekijken een risico vanuit eerdere ervaringen en
Traditionele risk management: richt zich op verzekerbare risico’s
schatten de kans daarom vaak lager in
COSO: Committee of Sponsoring Organizations of the Treadway
Wet- en regelgeving: zorgt voor noodzaak risicomanagement (bijv.
Commision; heeft gezorgd voor raamwerk risicomanagment
arbeidswetgeving/corporate governance/IFRS/Basel-akkoorden)
2
Hoofdstuk 1 – Introductie en ontwikkeling ................................................. 2
Hoofdstuk 2 – Risico’s nader beschouwd .................................................... 3
Hoofdstuk 3 – Risicomanagement, wat is dat? ............................................ 4
Hoofdstuk 4 – Het risicomanagementproces .............................................. 6
Hoofdstuk 5 – Risico-identificatie ................................................................ 8
Samenvatting Risicomanagement H1 t/m H9 Hoofdstuk 6 – Risico-evaluatie ................................................................... 11
Hoofdstuk 7 – Het risico-behandelingsbeleid ............................................ 12
Hoofdstuk 8 – Het risico aan banden gelegd ............................................. 13
Hoofdstuk 9 – Het voorkomen van schade en verliezen ........................... 15
Bedrijfseconomie, FEM, Hanzehogeschool
Jaar 4 Blok 4.3
© S. Haga
, Hoofdstuk 1 – Introductie en ontwikkeling
Maatschappij: sterke behoefte aan veiligheid en zekerheid, zo veel
mogelijk risico’s beperken en elimineren
Vroeger: ging het met name om risico’s die verzekerd konden
worden (brand, fraude, ongevallen, aansprakelijkheid)
Nu: meer gericht op niet verzekerbare risico’s; strategische-,
financiële– en marktrisico’s (ERM)
Primaire levensbehoeften: omgaan met risico’s die primaire
levensbehoefte bedreigen, hierdoor kennis en ervaring om maatregelen
te nemen
Calamiteitenkarakter: door het gebruik van ingewikkelde systemen om
risico’s te beheersen ontstaan weer nieuw risico’s
Risico: de mogelijkheid van een gebeurtenis die een negatief effect heeft
op de waarde van een organisatie of op de doelstellingen daarvan.
Risico = kans x gevolg Sarbanes Oxley-wet: Amerikaanse wet die als doel heeft transparantie
van organisaties te bevorderen (regels financiële controle en bewaking
Doel risicomanagement: gericht op bescherming van de realisatie van de
integriteit ondernemingen) (basis voor ERM en corporate governance)
doelstellingen en het voortbestaan van een onderneming (continuïteit)
Aanleidingen tot toepassing risicomanagement:
Algemene vorm risicomanagement omvat:
- Basel: maatregelen solvabiliteit banken (kapitaaleisen),
- strategische risico’s
kredietwaardigheid bedrijven
- commerciële risico’s
- Verzekerbaarheid: risico’s verzekeren tegen voorspelbare
- organisatorische risico’s (dynamische risico’s)
kostenfactoren
- verzekerbare-/ of statische risico’s (brand)
Enterprise Risk Management (ERM)’ondernemingsrisicomanagement):
Gedrag: mensen gedragen zich niet altijd risicomijdend en doordacht
beheersing van alle risico’s van een organisatie (holistic risk management)
Maslow: behoefte aan zekerheid is belangrijkste behoefte van de mens
strategische-, financiële-, en marktrisico’s
Ervaringskader: mensen bekijken een risico vanuit eerdere ervaringen en
Traditionele risk management: richt zich op verzekerbare risico’s
schatten de kans daarom vaak lager in
COSO: Committee of Sponsoring Organizations of the Treadway
Wet- en regelgeving: zorgt voor noodzaak risicomanagement (bijv.
Commision; heeft gezorgd voor raamwerk risicomanagment
arbeidswetgeving/corporate governance/IFRS/Basel-akkoorden)
2
