Hoofdstuk 1: Naar evidence based verandermanagement
De ontwikkeling van Evidence Based Verandermanagement (EBV), wordt gedreven
door de noodzaak om het vak van de verandermanager te professionaliseren. De
professional kan d.m.v. EBV aantonen dan zijn aanpak onderbouwd is door theorie
en praktijk.
1.1 Vakmanschap is meesterschap
Je hebt naast EBV ook EBP. Dit staat voor Evidence Based Practices. Hier is het
handelen van de beroepsbeoefenaar gebaseerd op de best beschikbare informatie
over doelmatigheid en doeltreffendheid van de handeling. Er zijn 3 belangrijke
informatiebronnen die EBP kunnen voeden:
1. Informatie uit wetenschappelijk onderzoek
2. Ervaringen en inzichten van de beroepsbeoefenaars zelf
3. Informatie van de gebruikers/patiënten/cliënten
Meerdere bronnen zijn nodig omdat geen enkele bron op zichzelf voldoende bewijs
levert. De 3 genoemde informatiebronnen dienen bij EBP in combinatie met elkaar te
worden gebruikt. De relatie tussen managementvaardigheden en methoden enerzijds
en prestaties en resultaten van managers anderzijds is vaag. Hier zijn 5 oorzaken
van:
1. Er is te veel bewijs
2. Er is te weinig goed bewijs
3. Het bewijs past niet
4. U wordt misleid
5. U wilt misleid worden
1.2 Veranderen volgens de planned-change traditie
Een procesmatige kijk op veranderprocessen is noodzakelijk om alle relevante slaag-
en faalfactoren in kaart te brengen. Uitdagingen voor de verandermanager kunnen
immer op verschillende momenten voordoen:
De start
Wanneer de plannen om te veranderen worden ontvouwen
Tijden de invoering
Wanneer de plannen werkelijkheid worden
Kurt Lewin beschreef het proces van organisatieverandering in drie elementaire
stappen:
1. Unfreeze
2. Move
3. Refreeze
,Het gedachtegoed van Chin & Benne is onderscheid in drie strategieën:
1. Rationeel-empirische veranderstrategie
a. Ervan uit gaan dat medewerkers overtuigd raken van nut, noodzaak en
meerwaarde van veranderingen door de juiste argumenten aan te
dragen.
2. Normatief-reëdicatieve veranderstrategie
a. Hier worden de normen en waarden van de medewerkers aangegrepen
met als doel om deze in de gewenste richting te beïnvloeden.
3. Machts-dwang veranderstrategie
a. Dit is een noodoplossing als de andere strategieën niet werken. hier
worden veranderingen gerealiseerd d.m.v. druk of macht.
John Kotter kwam met een model van 8 stappen voor een succesvolle
organisatieverandering:
1. Vestigen van de urgentie
2. Vormen van de leidende coalitie
3. Ontwikkelen van de visie en de strategie
4. Communiceren van de visie en de strategie
5. Creeren van draagvalk onder de medewerkers en in de organisatie
6. Genereren van korte termijn successen
7. Niet verslappen, stug doorgaan
8. De verandering laten beklijven in houding en gedrag
Op Nederlands gebied zijn het Cozijnsen en Vrakking die een veranderproces
hebben beschreven:
1. Diagnose stellen
2. Visie en strategie-ontwikkeling
3. Het ontwerpen van de nieuwe organisatie
4. Succesvol implementeren
5. Evalueren en continueren
1.3 Brug tussen theorie en praktijk
Als jaarlijkse duizenden mensen betrokken zijn bij veranderprojecten en er voor
miljarden veranderd respectievelijk gereorganiseerd wordt, is EBV geen overbodige
luxe. Een succesvol verandermanagement is een continu proces van diagnosticeren,
begeleiden, sturen en evalueren. Dit wordt gedaan met meerdere inzichten zoals:
Psychologie
Sociologie
Economie
Filosofie
, Voor EBV met rendement zal tussen deze factoren en verandersucces een relatie
aangetoond moeten worden. de complexiteit van deze opgave kan worden
verduidelijkt door enkele bekende begrippen uit de onderzoeksmethodologie kort aan
te halen:
Validiteit
Betrouwbaarheid
Generaliseerbaarheid
Representativiteit
Placebo-effect
Hawthorne-effect
Sociale wenselijkheid
Interactie
1.4 Een multilevel benadering van Evidence Based Verandermanagement
In alle fasen van een veranderproces is een positieve bijdrage van managers en
medewerkersnoodzakelijk om vooruitgang te kunnen boeken. Evidence Based
Verandermanagement is het professioneel aansturen van veranderingen in
organisaties, op basis van (sociaal) wetenschappelijk inzicht in het complex van
factoren dat ten grondslag ligt aan de weerstand of veranderbereidheid van de
betrokkenen.