Week 1
Wat is een verbintenis?
Vermogensrechtelijke rechtsbetrekking: tussen twee of meer bepaalde personen waarbij de
een tot een bepaalde prestatie is gerechtigd waartoe de ander verplicht is.
Verplichting vorderingsrecht = opeisbaar!
Behalve de natuurlijke verbintenis, art 6:3 BW. Is niet rechtens afdwingbaar.
Kale verplichting: geen verbintenis, = tegenover verplichting van de 1 staat geen
(privaatrechtelijk) vorderingsrecht van de ander.
Hoe ontstaat een verbintenis?
1. Direct uit de wet ((on)rechtmatige daad)
2. Indirect uit de wet (overeenkomst)
3. Stelsel van de wet (rechtspraak)
Totstandkoming van een overeenkomst art 6:217 BW
1. Aanbod
- Wil
- Verklaring
2. Aanvaarding
- Wil
- Verklaring
Rechtshandeling, art 3:33 BW: wil & verklaring (art 3:37 BW)
Maar er kan sprake zijn van discrepantie tussen wil en verklaring
1. De wil en verklaring stemmen niet met elkaar overeen
2. De wil en verklaring stemmen op het moment van sluiten wel overeen maar dat komt
door een geestelijke stoornis
1. Discrepantie wil en verklaring
Wil is niet gelijk aan verklaring: rechtshandeling is nietig
- Inhoud van verklaring berust op verspreking’
- Inhoud wordt onjuist overgebracht
- Inhoud van de verklaring wordt door partijen verschillend opgevat (misverstand)
Arrest: HR Bunde/Erckens + criteria
- Verklaring richt zich op een verkeerd persoon (afdwaling)
Rechtsgevolg: nietige rechtshandeling
Tenzij wederpartij een beroep kan doen op art 3:35 BW = gerechtvaardigd vertrouwen!
2. Discrepantie wil en verklaring
Geestelijke stoornis: art 3:34 BW
- Bestaan geestelijke stoornis
- Verband tussen stoornis en de verklaring
Stoornis belette een redelijke waardering van de belangen of
De verklaring is onder invloed van de stoornis gedaan
(Nadeel dat te voorzien was)
,Rechtsgevolg vernietigbare rechtshandeling
Tenzij de wederpartij een beroep kan doen op art 3:35 BW = gerechtvaardigd vertrouwen!
Wilsvertrouwensleer
Gerechtvaardigd vertrouwen art 3:35 BW
Voorwaarden:
1. Schijn gewekt
2. Subjectief vertrouwen van wederpartij
3. Objectief (gerechtvaardigd) vertrouwen
Bij twijfel of groot nadeel voor de ander: onderzoeksplicht: anders niet te
goeder trouw, art 3:11 BW geen beroep op art 3:35 BW toegestaan.
Soms geen beroep op art 3:35 BW mogelijk
- Niet te goeder trouw art 3:11
Onderzoeksplicht (arrest HR Hajziani)
- Een beroep op 3:35 BW is in strijd met de redelijkheid en billijkheid:
Geestelijke stoornis +
Geen nadeel tegenover ernstige gevolgen (arrest HR Westhoff/Spronssen)
Totstandkoming overeenkomst
Aanbod moet bepaalbaar zijn (art 6:227 BW)
- Essentiele elementen waarbij ook de rol van de acceptant een rol speelt (Hofland-
Hennis arrest)
Onvolledig aanbod = uitnodiging tot het doen van een aanbod
Aanbod kan worden herroepen (art 6:219 BW)
Denk aan verschil met intrekken:
1. Intrekken = art 3:37 lid 5 BW: verklaring trek je in waardoor er geen rechtshandeling
tot stand komt
2. Is er wel een rechtshandeling: dan kijk je of deze herroepen kan worden art 6:219
BW
Vertegenwoordiging en volmacht
Volmacht = de bevoegdheid die een volmachtgever verleent aan een ander – de
gevolmachtigde – om in zijn naam rechtshandelingen te verrichten 3:60 lid 1 BW.
- Gevolmachtigde handelt in naam van zijn principaal (volmachtgever)
- Wanneer handelt de gevolmachtigde in naam van principaal of voor zichzelf:
Kribbebijtersarrest: kijken naar hetgeen partijen jegens elkaar hebben verklaard
en over en weer uit elkaars gedragingen hebben afgeleid en mochten afleiden
Handelen gevolmachtigde:
Binnen de grenzen van volmacht: principaal is gebonden en gevolmachtigde is geen partij bij
overeenkomst art 3:66 lid 1 BW.
Buiten grenzen van volmacht: onbevoegde vertegenwoordiging:
- Er is geen volmacht
- Volmacht is beperkt en gevolmachtigde gaat buiten grens van bevoegdheid
, Vertegenwoordigingsfiguur
A–T–B
A = rechtssubject, de volmachtgever, is ook de vertegenwoordigde en principaal
T = vertegenwoordiger, de gevolmachtigde, tussenpersoon
B (MW-dealer) = wederpartij, de derde
A verleent T een volmacht. A geeft T het recht om te kopen bij B van een zwarte BMW. Maar
hij komt terug met een blauwe dus hij is buiten de grenzen van de volmacht getreden.
2 vormen
1, echte vertegenwoordiging = onmiddellijke vertegenwoordiging rechtsgevolg = A en B
hebben een overeenkomst
2, Middellijke vertegenwoordiging, T noemt de naam van A niet, er ontstaat geen
overeenkomst tussen A en B.
Principaal is niet gebonden… tenzij:
- Principaal zelf schijn heeft gewekt bij de wederpartij dat gevolmachtigde bevoegd
was namens hem rechtshandelingen te verrichten art 3:61 lid 2 BW opgewekt
vertrouwen en toedoen
- Bekrachtiging van onbevoegde rechtshandeling door principaal art 3:69 BW
Onbevoegde vertegenwoordiging
Aansprakelijkheid in geval van onbevoegdheid art 3:70 BW
- Handelende staat in voor volmacht
- Tenzij wederpartij wist of hoorde te weten dat volmacht ontoereikend was
Schadevergoeding: vergoeding positief belang.
Toestand die er bij bevoegdheid geweest zou zijn, dus ook eventueel voordeel.
Week 2
Aantasting van de overeenkomst
1. Discrepantie tussen wil en verklaring
- Wil en verklaring komen niet overeen art 3:33 BW
Verspreking
Vergissing
Misverstand
Onjuist overbrengen
Art 3:33 BW nietig
- Geestelijke stoornis 3:34 BW
Art 3:34 BW vernietigbaar
- Tenzij art 3:35 BW
2. Handelingsonbekwaamheid
- Minderjarigheid art 3:32 lid 2 jo 1:234 BW
rechtshandeling is vernietigbaar tenzij:
Toestemming
Als het met een in het maatschappelijk verkeer gebruikelijke rechtshandeling
betreft
- Onder curatele gestelden art 3:32 lid 2 jo 1:381 BW
Wat is een verbintenis?
Vermogensrechtelijke rechtsbetrekking: tussen twee of meer bepaalde personen waarbij de
een tot een bepaalde prestatie is gerechtigd waartoe de ander verplicht is.
Verplichting vorderingsrecht = opeisbaar!
Behalve de natuurlijke verbintenis, art 6:3 BW. Is niet rechtens afdwingbaar.
Kale verplichting: geen verbintenis, = tegenover verplichting van de 1 staat geen
(privaatrechtelijk) vorderingsrecht van de ander.
Hoe ontstaat een verbintenis?
1. Direct uit de wet ((on)rechtmatige daad)
2. Indirect uit de wet (overeenkomst)
3. Stelsel van de wet (rechtspraak)
Totstandkoming van een overeenkomst art 6:217 BW
1. Aanbod
- Wil
- Verklaring
2. Aanvaarding
- Wil
- Verklaring
Rechtshandeling, art 3:33 BW: wil & verklaring (art 3:37 BW)
Maar er kan sprake zijn van discrepantie tussen wil en verklaring
1. De wil en verklaring stemmen niet met elkaar overeen
2. De wil en verklaring stemmen op het moment van sluiten wel overeen maar dat komt
door een geestelijke stoornis
1. Discrepantie wil en verklaring
Wil is niet gelijk aan verklaring: rechtshandeling is nietig
- Inhoud van verklaring berust op verspreking’
- Inhoud wordt onjuist overgebracht
- Inhoud van de verklaring wordt door partijen verschillend opgevat (misverstand)
Arrest: HR Bunde/Erckens + criteria
- Verklaring richt zich op een verkeerd persoon (afdwaling)
Rechtsgevolg: nietige rechtshandeling
Tenzij wederpartij een beroep kan doen op art 3:35 BW = gerechtvaardigd vertrouwen!
2. Discrepantie wil en verklaring
Geestelijke stoornis: art 3:34 BW
- Bestaan geestelijke stoornis
- Verband tussen stoornis en de verklaring
Stoornis belette een redelijke waardering van de belangen of
De verklaring is onder invloed van de stoornis gedaan
(Nadeel dat te voorzien was)
,Rechtsgevolg vernietigbare rechtshandeling
Tenzij de wederpartij een beroep kan doen op art 3:35 BW = gerechtvaardigd vertrouwen!
Wilsvertrouwensleer
Gerechtvaardigd vertrouwen art 3:35 BW
Voorwaarden:
1. Schijn gewekt
2. Subjectief vertrouwen van wederpartij
3. Objectief (gerechtvaardigd) vertrouwen
Bij twijfel of groot nadeel voor de ander: onderzoeksplicht: anders niet te
goeder trouw, art 3:11 BW geen beroep op art 3:35 BW toegestaan.
Soms geen beroep op art 3:35 BW mogelijk
- Niet te goeder trouw art 3:11
Onderzoeksplicht (arrest HR Hajziani)
- Een beroep op 3:35 BW is in strijd met de redelijkheid en billijkheid:
Geestelijke stoornis +
Geen nadeel tegenover ernstige gevolgen (arrest HR Westhoff/Spronssen)
Totstandkoming overeenkomst
Aanbod moet bepaalbaar zijn (art 6:227 BW)
- Essentiele elementen waarbij ook de rol van de acceptant een rol speelt (Hofland-
Hennis arrest)
Onvolledig aanbod = uitnodiging tot het doen van een aanbod
Aanbod kan worden herroepen (art 6:219 BW)
Denk aan verschil met intrekken:
1. Intrekken = art 3:37 lid 5 BW: verklaring trek je in waardoor er geen rechtshandeling
tot stand komt
2. Is er wel een rechtshandeling: dan kijk je of deze herroepen kan worden art 6:219
BW
Vertegenwoordiging en volmacht
Volmacht = de bevoegdheid die een volmachtgever verleent aan een ander – de
gevolmachtigde – om in zijn naam rechtshandelingen te verrichten 3:60 lid 1 BW.
- Gevolmachtigde handelt in naam van zijn principaal (volmachtgever)
- Wanneer handelt de gevolmachtigde in naam van principaal of voor zichzelf:
Kribbebijtersarrest: kijken naar hetgeen partijen jegens elkaar hebben verklaard
en over en weer uit elkaars gedragingen hebben afgeleid en mochten afleiden
Handelen gevolmachtigde:
Binnen de grenzen van volmacht: principaal is gebonden en gevolmachtigde is geen partij bij
overeenkomst art 3:66 lid 1 BW.
Buiten grenzen van volmacht: onbevoegde vertegenwoordiging:
- Er is geen volmacht
- Volmacht is beperkt en gevolmachtigde gaat buiten grens van bevoegdheid
, Vertegenwoordigingsfiguur
A–T–B
A = rechtssubject, de volmachtgever, is ook de vertegenwoordigde en principaal
T = vertegenwoordiger, de gevolmachtigde, tussenpersoon
B (MW-dealer) = wederpartij, de derde
A verleent T een volmacht. A geeft T het recht om te kopen bij B van een zwarte BMW. Maar
hij komt terug met een blauwe dus hij is buiten de grenzen van de volmacht getreden.
2 vormen
1, echte vertegenwoordiging = onmiddellijke vertegenwoordiging rechtsgevolg = A en B
hebben een overeenkomst
2, Middellijke vertegenwoordiging, T noemt de naam van A niet, er ontstaat geen
overeenkomst tussen A en B.
Principaal is niet gebonden… tenzij:
- Principaal zelf schijn heeft gewekt bij de wederpartij dat gevolmachtigde bevoegd
was namens hem rechtshandelingen te verrichten art 3:61 lid 2 BW opgewekt
vertrouwen en toedoen
- Bekrachtiging van onbevoegde rechtshandeling door principaal art 3:69 BW
Onbevoegde vertegenwoordiging
Aansprakelijkheid in geval van onbevoegdheid art 3:70 BW
- Handelende staat in voor volmacht
- Tenzij wederpartij wist of hoorde te weten dat volmacht ontoereikend was
Schadevergoeding: vergoeding positief belang.
Toestand die er bij bevoegdheid geweest zou zijn, dus ook eventueel voordeel.
Week 2
Aantasting van de overeenkomst
1. Discrepantie tussen wil en verklaring
- Wil en verklaring komen niet overeen art 3:33 BW
Verspreking
Vergissing
Misverstand
Onjuist overbrengen
Art 3:33 BW nietig
- Geestelijke stoornis 3:34 BW
Art 3:34 BW vernietigbaar
- Tenzij art 3:35 BW
2. Handelingsonbekwaamheid
- Minderjarigheid art 3:32 lid 2 jo 1:234 BW
rechtshandeling is vernietigbaar tenzij:
Toestemming
Als het met een in het maatschappelijk verkeer gebruikelijke rechtshandeling
betreft
- Onder curatele gestelden art 3:32 lid 2 jo 1:381 BW
