Goederenrecht
Bronvermelding
Titel : Goederenrecht
Druk : 5
Auteur : H.J. Snijders en E.B. Rank-Berenschot
Uitgever : Kluwer
ISBN (boek) : 9789013085235
Aantal hoofdstukken (boek) : 9
Aantal pagina’s (boek) : 704
De inhoud van dit uittreksel is met de grootste zorg samengesteld. Incidentele onjuistheden kunnen niettemin voorkomen. Je
dient niet aan te nemen dat de informatie die Students Only B.V. biedt foutloos is, hoewel Students Only B.V. dat wel nastreeft.
Dit uittreksel is voor persoonlijk gebruik en is bedoeld als wegwijzer bij het originele boek. Wij raden aan altijd het bijbehorende
studieboek te kopen en dit uittreksel als naslagwerk erbij te houden. In dit uittreksel staan diverse verwijzingen naar het studieboek
op basis waarvan dit uittreksel is gemaakt.
Dit uittreksel is een uitgave van Students Only B.V. Copyright © 2012 StudentsOnly B.V. Alle rechten voorbehouden. De uitgever
van het studieboek is op generlei wijze betrokken bij het vervaardigen van dit uittreksel. Voor vragen kun je je per email wenden
tot .
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Algemene Inleiding 3
Hoofdstuk 2 Bezit, houderschap en bewind 12
Hoofdstuk 3 Eigendom en overig toebehoren 15
Hoofdstuk 4 Originaire wijzen van verkrijging 21
Hoofdstuk 5 Overdracht 24
Hoofdstuk 6 Beperkte rechten in het algemeen 29
Hoofdstuk 7 Zekerheidsrechten 31
Hoofdstuk 8 Beperkte genotsrechten 38
Hoofdstuk 9 Beslag, verhaal en voorrang 41
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden.
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
,Hoofdstuk 1 Algemene Inleiding
1.1 Omschrijving en plaatsbepaling
Chrematisten zijn die mensen die in de Staat het voornemen hebben goederen te behouden en
verkrijgen. Goederen kunnen onderverdeeld worden in vermogensrechten en zaken. Zaken zijn
stoffelijke vermogensobjecten.
Binnen het goederenrecht is het middelpunt de verbinding tussen het individu en een goed. Het is
steeds een bepaalde entiteit die eigenaar ergens van is, bepaalde goederen koopt, verkoopt, verhuurt
etc. Samen met het verbintenissenrecht valt het goederenrecht onder het vermogensrecht. Het
vermogensrecht is weer onderdeel van het privaatrecht dat bestaat uit het:
• Personen- en familierecht
• Erfrecht
• Rechtspersonenrecht
• Vermogensrecht
De privaatrechtelijke vermogensrechten die subjecten kunnen hebben, worden verdeeld in:
• Relatieve rechten
• Absolute rechten
Relatieve rechten zijn rechten, waarbij de rechthebbende personen door deze rechten aanspraak
maken met betrekking tot een of meer bepaalde individuen.
Absolute rechten, waarbij de rechthebbende persoon door deze rechten aanspraak ontvangt met
betrekking tot iedereen.
Dit zijn de drie centrale vragen van het goederenrecht:
1. Welke rechtsposities zijn er t.o.v. de goederen?
2. Hoe kan men van rechtspositie wisselen?
3. Wat houden de rechtsposities in?
1.2 Kenbronnen
1.2.1 Burgerlijk Wetboek
In de boeken drie en vijf van het Burgerlijk Wetboek is het goederenrecht gecodificeerd. In het
derde boek worden de meeste algemene bepalingen gevonden.
Schakelbepalingen zijn bepalingen die een verklaring geven voor een complex aan regels die op
eenzelfde manier worden gehanteerd buiten het gebied waarop zij direct betrekking hebben.
Het overgangsrecht beantwoordt de dikwijls voorkomende vraag of het nieuwe of het oude recht
gehanteerd dient te worden bij anterieure feiten en rechtssituaties. Wegwerprecht is een andere
naam voor dit recht, die werd gegeven door de regering. Een term die veel in het overgangsrecht
voorkomt is ‘niet gelden’, hetgeen de betekenis heeft dat er geen werking is voor anterieure
omstandigheden en feiten. Ook voor ‘niet gelden’ is nog een andere term, namelijk ‘eerbiedigende
werking’, omdat men dan eerbied heeft voor de toepassing van het oude recht.
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 3
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
,Dit zijn de vier basissoorten overgangsrecht:
1. Onmiddellijke werking
2. Eerbiedigende werking
3. Uitgestelde werking
4. Terugwerkende kracht
1.2.2 Overige kenbronnen
Zaken zijn stoffelijke objecten die voor menselijke beheersing vatbaar zijn.
1.3 Terminologie
1.3.1 Introductie
Vermogensrechten zijn rechten die tezamen of afzonderlijk overdraagbaar zijn met een ander
recht, of zijn bemachtigd in ruil voor stoffelijk voordeel in financieel-economische zin, ofwel ervoor
zorgen dat de rechthebbende financieel-economisch voordeel ontvangt.
1.3.2 Zaken en vermogensrechten, lichamelijke en onlichamelijke goederen
Persoonlijkheidsrechten zijn rechten die strikt zijn gebonden aan een individu.
Wilsrechten zijn de bevoegdheden die iemand heeft om subjectieve rechten eenzijdig in het leven
te roepen.
In het spraakgebruik betekent het eigendomsrecht de zaak waar het eigendom betrekking op heeft.
1.3.3 Bestanddelen en vruchten
De bestanddelen van een zaak zijn de onzelfstandige onderdelen op basis van een hechte materiële
band of een hechte ideële band. Van een voldoende materiële hechte band is sprake wanneer er
substantiële schade ontstaat aan de hoofdzaak of het bestanddeel op het moment dat afscheiding
plaatsvindt. Beplantingen zijn bijvoorbeeld bestanddeel van de grond als deze hiermee verenigd
zijn. In artikel 5:3 staat nog geschreven over het eigendomsrecht dat iemand die het eigendomsrecht
heeft van een zaak ook eigenaar is van de bestanddelen bij die zaak.
Op één van de volgende wijzen kan de hoedanigheid van een bestanddeel worden doorbroken:
• Door vestiging van opstalrecht
• Door afscheiding
• Door mandeligheid
Vruchten zijn de opbrengsten die goederen hebben geproduceerd, terwijl zij hun substantie
behouden.
Dit zijn de twee soorten vruchten:
1. Natuurlijke vruchten
2. Burgerlijke vruchten
Het verschil tussen beide soorten vruchten is dat burgerlijke vruchten vermogensrechten zijn en
natuurlijke vruchten zaken. Het dividend op aandelen, de rente van een vordering uit geldlening
of de huuropbrengst van een woning zijn enkele voorbeelden van burgerlijke vruchten. Ook
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 4
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
, lijfrentetermijnen zijn vruchten volgens de wetgever, hoewel een deel van de termijnen bestaat uit
de restitutie van belegd kapitaal.
1.3.4 Roerende versus onroerende zaken
De nog niet gewonnen delfstoffen, de grond, gebouwen en werken die duurzaam met de grond zijn
verenigd benevens hun bestanddelen en met de grond verenigde beplantingen zijn alle onroerende
goederen volgens art. 3.3 lid 1. Over het algemeen valt dus te zeggen dat het bij onroerend goed
gaat om de grond en de bestanddelen die daarbij horen. Dus ook de beplantingen zijn onroerend
goed, zolang zij zijn verenigd met de grond, waarbij het niet uitmaakt of de planten wortel hebben
geschoten en ook niet of die vereniging met de grond duurzaam is. In het geval van gebouwen is
het volgens art. 3:3 wel benodigd dat zij duurzaam met de grond zijn verenigd. Een ander voorbeeld
van een onroerend goed is een openbaar telecomkabelnet dat zich op of in de grond bevindt en
netwerkaansluitingen en kabels en hun bestanddelen omvat. Er is alleen geen sprake van eigendom
van deze kabels van de eigenaar van de grond volgens art. 5.6 van de Telecommunicatiewet.
Voornamelijk voor goederenrechtelijke vraagstukken is het verschil tussen onroerende en roerende
zaken van belang. Dit is zowel in directe als in indirecte zin het geval. Directe betekenis is te vinden
in titel 5.2-5 en indirecte betekenis in bijvoorbeeld het verschil tussen niet-registergoederen en
registergoederen.
1.3.5 Afhankelijke rechten en nevenrechten
Een afhankelijk recht is een recht dat afhankelijk is van een ander recht op zo'n manier dat het
geen waarde heeft zonder dat andere recht.
Nevenrechten zijn rechten die geen vermogensrechten hoeven te zijn en zijn verbonden aan een
vordering.
De erfdienstbaarheid en de mandeligheid zijn voorbeelden van rechten die wel afhankelijke rechten
zijn, maar geen nevenrechten, omdat hier geen verbinding is met een vordering. Het keuzerecht bij
een alternatieve verbintenis, de voorrechten en de bevoegdheid om executoriale titels ten uitvoer
te leggen (rechterlijke uitspraken), zijn daarentegen voorbeelden van rechten die wel nevenrechten
zijn, maar geen afhankelijke rechten.
Het keuzerecht wordt bij een alternatieve verbintenis ook wel een wilsrecht genoemd.
Een retentierecht is het recht om de verplichting tot afgifte van een zaak op te schorten.
Dit zijn voorbeelden van zaken die zowel nevenrechten als afhankelijke rechten zijn:
• Borgtocht
• Pand
• Hypotheek
1.3.6 Volledige en beperkte rechten
Volledige rechten zijn het toebehoren van vermogensrechten en het eigendom van zaken.
Een beperkt recht is daarentegen van een moederrecht afgeleid die is bezwaard met beperkt recht.
Dit moederrecht is een meer omvattend recht tegenover een ander recht. Dit andere recht wordt
dan het dochterrecht genoemd.
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 5
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
Bronvermelding
Titel : Goederenrecht
Druk : 5
Auteur : H.J. Snijders en E.B. Rank-Berenschot
Uitgever : Kluwer
ISBN (boek) : 9789013085235
Aantal hoofdstukken (boek) : 9
Aantal pagina’s (boek) : 704
De inhoud van dit uittreksel is met de grootste zorg samengesteld. Incidentele onjuistheden kunnen niettemin voorkomen. Je
dient niet aan te nemen dat de informatie die Students Only B.V. biedt foutloos is, hoewel Students Only B.V. dat wel nastreeft.
Dit uittreksel is voor persoonlijk gebruik en is bedoeld als wegwijzer bij het originele boek. Wij raden aan altijd het bijbehorende
studieboek te kopen en dit uittreksel als naslagwerk erbij te houden. In dit uittreksel staan diverse verwijzingen naar het studieboek
op basis waarvan dit uittreksel is gemaakt.
Dit uittreksel is een uitgave van Students Only B.V. Copyright © 2012 StudentsOnly B.V. Alle rechten voorbehouden. De uitgever
van het studieboek is op generlei wijze betrokken bij het vervaardigen van dit uittreksel. Voor vragen kun je je per email wenden
tot .
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Algemene Inleiding 3
Hoofdstuk 2 Bezit, houderschap en bewind 12
Hoofdstuk 3 Eigendom en overig toebehoren 15
Hoofdstuk 4 Originaire wijzen van verkrijging 21
Hoofdstuk 5 Overdracht 24
Hoofdstuk 6 Beperkte rechten in het algemeen 29
Hoofdstuk 7 Zekerheidsrechten 31
Hoofdstuk 8 Beperkte genotsrechten 38
Hoofdstuk 9 Beslag, verhaal en voorrang 41
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden.
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
,Hoofdstuk 1 Algemene Inleiding
1.1 Omschrijving en plaatsbepaling
Chrematisten zijn die mensen die in de Staat het voornemen hebben goederen te behouden en
verkrijgen. Goederen kunnen onderverdeeld worden in vermogensrechten en zaken. Zaken zijn
stoffelijke vermogensobjecten.
Binnen het goederenrecht is het middelpunt de verbinding tussen het individu en een goed. Het is
steeds een bepaalde entiteit die eigenaar ergens van is, bepaalde goederen koopt, verkoopt, verhuurt
etc. Samen met het verbintenissenrecht valt het goederenrecht onder het vermogensrecht. Het
vermogensrecht is weer onderdeel van het privaatrecht dat bestaat uit het:
• Personen- en familierecht
• Erfrecht
• Rechtspersonenrecht
• Vermogensrecht
De privaatrechtelijke vermogensrechten die subjecten kunnen hebben, worden verdeeld in:
• Relatieve rechten
• Absolute rechten
Relatieve rechten zijn rechten, waarbij de rechthebbende personen door deze rechten aanspraak
maken met betrekking tot een of meer bepaalde individuen.
Absolute rechten, waarbij de rechthebbende persoon door deze rechten aanspraak ontvangt met
betrekking tot iedereen.
Dit zijn de drie centrale vragen van het goederenrecht:
1. Welke rechtsposities zijn er t.o.v. de goederen?
2. Hoe kan men van rechtspositie wisselen?
3. Wat houden de rechtsposities in?
1.2 Kenbronnen
1.2.1 Burgerlijk Wetboek
In de boeken drie en vijf van het Burgerlijk Wetboek is het goederenrecht gecodificeerd. In het
derde boek worden de meeste algemene bepalingen gevonden.
Schakelbepalingen zijn bepalingen die een verklaring geven voor een complex aan regels die op
eenzelfde manier worden gehanteerd buiten het gebied waarop zij direct betrekking hebben.
Het overgangsrecht beantwoordt de dikwijls voorkomende vraag of het nieuwe of het oude recht
gehanteerd dient te worden bij anterieure feiten en rechtssituaties. Wegwerprecht is een andere
naam voor dit recht, die werd gegeven door de regering. Een term die veel in het overgangsrecht
voorkomt is ‘niet gelden’, hetgeen de betekenis heeft dat er geen werking is voor anterieure
omstandigheden en feiten. Ook voor ‘niet gelden’ is nog een andere term, namelijk ‘eerbiedigende
werking’, omdat men dan eerbied heeft voor de toepassing van het oude recht.
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 3
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
,Dit zijn de vier basissoorten overgangsrecht:
1. Onmiddellijke werking
2. Eerbiedigende werking
3. Uitgestelde werking
4. Terugwerkende kracht
1.2.2 Overige kenbronnen
Zaken zijn stoffelijke objecten die voor menselijke beheersing vatbaar zijn.
1.3 Terminologie
1.3.1 Introductie
Vermogensrechten zijn rechten die tezamen of afzonderlijk overdraagbaar zijn met een ander
recht, of zijn bemachtigd in ruil voor stoffelijk voordeel in financieel-economische zin, ofwel ervoor
zorgen dat de rechthebbende financieel-economisch voordeel ontvangt.
1.3.2 Zaken en vermogensrechten, lichamelijke en onlichamelijke goederen
Persoonlijkheidsrechten zijn rechten die strikt zijn gebonden aan een individu.
Wilsrechten zijn de bevoegdheden die iemand heeft om subjectieve rechten eenzijdig in het leven
te roepen.
In het spraakgebruik betekent het eigendomsrecht de zaak waar het eigendom betrekking op heeft.
1.3.3 Bestanddelen en vruchten
De bestanddelen van een zaak zijn de onzelfstandige onderdelen op basis van een hechte materiële
band of een hechte ideële band. Van een voldoende materiële hechte band is sprake wanneer er
substantiële schade ontstaat aan de hoofdzaak of het bestanddeel op het moment dat afscheiding
plaatsvindt. Beplantingen zijn bijvoorbeeld bestanddeel van de grond als deze hiermee verenigd
zijn. In artikel 5:3 staat nog geschreven over het eigendomsrecht dat iemand die het eigendomsrecht
heeft van een zaak ook eigenaar is van de bestanddelen bij die zaak.
Op één van de volgende wijzen kan de hoedanigheid van een bestanddeel worden doorbroken:
• Door vestiging van opstalrecht
• Door afscheiding
• Door mandeligheid
Vruchten zijn de opbrengsten die goederen hebben geproduceerd, terwijl zij hun substantie
behouden.
Dit zijn de twee soorten vruchten:
1. Natuurlijke vruchten
2. Burgerlijke vruchten
Het verschil tussen beide soorten vruchten is dat burgerlijke vruchten vermogensrechten zijn en
natuurlijke vruchten zaken. Het dividend op aandelen, de rente van een vordering uit geldlening
of de huuropbrengst van een woning zijn enkele voorbeelden van burgerlijke vruchten. Ook
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 4
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
, lijfrentetermijnen zijn vruchten volgens de wetgever, hoewel een deel van de termijnen bestaat uit
de restitutie van belegd kapitaal.
1.3.4 Roerende versus onroerende zaken
De nog niet gewonnen delfstoffen, de grond, gebouwen en werken die duurzaam met de grond zijn
verenigd benevens hun bestanddelen en met de grond verenigde beplantingen zijn alle onroerende
goederen volgens art. 3.3 lid 1. Over het algemeen valt dus te zeggen dat het bij onroerend goed
gaat om de grond en de bestanddelen die daarbij horen. Dus ook de beplantingen zijn onroerend
goed, zolang zij zijn verenigd met de grond, waarbij het niet uitmaakt of de planten wortel hebben
geschoten en ook niet of die vereniging met de grond duurzaam is. In het geval van gebouwen is
het volgens art. 3:3 wel benodigd dat zij duurzaam met de grond zijn verenigd. Een ander voorbeeld
van een onroerend goed is een openbaar telecomkabelnet dat zich op of in de grond bevindt en
netwerkaansluitingen en kabels en hun bestanddelen omvat. Er is alleen geen sprake van eigendom
van deze kabels van de eigenaar van de grond volgens art. 5.6 van de Telecommunicatiewet.
Voornamelijk voor goederenrechtelijke vraagstukken is het verschil tussen onroerende en roerende
zaken van belang. Dit is zowel in directe als in indirecte zin het geval. Directe betekenis is te vinden
in titel 5.2-5 en indirecte betekenis in bijvoorbeeld het verschil tussen niet-registergoederen en
registergoederen.
1.3.5 Afhankelijke rechten en nevenrechten
Een afhankelijk recht is een recht dat afhankelijk is van een ander recht op zo'n manier dat het
geen waarde heeft zonder dat andere recht.
Nevenrechten zijn rechten die geen vermogensrechten hoeven te zijn en zijn verbonden aan een
vordering.
De erfdienstbaarheid en de mandeligheid zijn voorbeelden van rechten die wel afhankelijke rechten
zijn, maar geen nevenrechten, omdat hier geen verbinding is met een vordering. Het keuzerecht bij
een alternatieve verbintenis, de voorrechten en de bevoegdheid om executoriale titels ten uitvoer
te leggen (rechterlijke uitspraken), zijn daarentegen voorbeelden van rechten die wel nevenrechten
zijn, maar geen afhankelijke rechten.
Het keuzerecht wordt bij een alternatieve verbintenis ook wel een wilsrecht genoemd.
Een retentierecht is het recht om de verplichting tot afgifte van een zaak op te schorten.
Dit zijn voorbeelden van zaken die zowel nevenrechten als afhankelijke rechten zijn:
• Borgtocht
• Pand
• Hypotheek
1.3.6 Volledige en beperkte rechten
Volledige rechten zijn het toebehoren van vermogensrechten en het eigendom van zaken.
Een beperkt recht is daarentegen van een moederrecht afgeleid die is bezwaard met beperkt recht.
Dit moederrecht is een meer omvattend recht tegenover een ander recht. Dit andere recht wordt
dan het dochterrecht genoemd.
© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 5
Bron : Goederenrecht – H.J. Snijders e.a.
