2019
Geschiedenis
KENMERKENDE ASPECTEN – HAVO 5
Enrico Leonardo Bosters
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 9: De wereld in de tijd van wereldoorlogen................................................................... 2
KA37: Het voeren van twee wereldoorlogen ............................................................................... 2
KA38: De crisis van het wereldkapitalisme ................................................................................. 5
KA39: Het in praktijk brengen van totalitaire ideologieën communisme en fascisme/nationaal
socialisme..................................................................................................................................... 7
KA40: De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van
massaorganisatie ......................................................................................................................... 9
KA41: Vormen van verzet tegen West-Europese imperialisme .................................................. 9
KA 42: Verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door massavernietigingswapens en
de betrokkenheid van de burgerbevolking bij oorlogvoering .................................................. 10
KA43: Racisme en discriminatie die leidden tot genocide, in het bijzonder op de joden ....... 11
KA44: De Duitse bezetting van Nederland ................................................................................ 12
Hoofdstuk 10: de tijd van televisie en computer .......................................................................... 14
KA45: De dekolonisatie maakte een eind aan de westerse hegemonie in de wereld.............. 14
KA46: De verdeling van de wereld in twee ideologische blokken in de greep van een
wapenwedloop en de daaruit voortvloeiende dreiging van een atoomoorlog ........................ 16
KA47: De toenemende westerse welvaart die vanaf de jaren zestig van de 20e eeuw
aanleiding gaf tot ingrijpende sociaal-culturele veranderingsprocessen ............................... 19
KA48: De eenwording van Europa............................................................................................. 20
KA49: De ontwikkeling van pluriforme en multiculturele samenlevingen ............................... 21
1 Enrico Leonardo Bosters
, Hoofdstuk 9: De wereld in de tijd van wereldoorlogen
KA37: Het voeren van twee wereldoorlogen
• Geef drie oorzaken van de eerste wereldoorlog en leg deze volledig uit
(1) Sterk Nationalisme: Landen voelde zich heel sterk, machtig en
belangrijk, waardoor het eigenland beter werd gevonden dan andere
landen.
(2) Militairisme: oorlogen werden gezien als het perfecte middel
om het landsbelang te dienen. Maar door deze verheerlijking van
wapens & oorlog waren mensen uit op oorlog.
(3) Spanning op de Balkan: De Balkan landen wilde onafhankelijkheid (van
het Ottomaanse rijk) en bij Servië gaan horen, maar komt onder
Oostenrijk-Hongarije te vallen. Hier zijn veel mensen het mee oneens
àspanning
• Leg uit waarom bondgenootschappen ontstonden en hoe zij bij hebben
gedragen aan het ontstaan van de eerste wereldoorlog
Þ Er ontstonden 2 machtsblokken die elkaar tegen werkte:
Groot-Brittannië + Rusland + Frankrijk tegen Duitsland + Oostenrijk-
Hongarije.
Þ Landen gingen ervan uit dat ze toch niet zouden worden aangevallen,
want dan had dat land oorlog met veel landen
Þ Hierdoor werd oorlog meer uitgelokt én wordt de oorlog die ontstaat
direct een grote oorlog met veel landen.
• Leg uit wat het Von Schlieffenplan was en waarom de Duitse legerleiding dit
plan wilde gebruiken
Þ Het originele Von Schlieffenplan was om Frankrijk via Nederland en
België binnen te vallen, omdat de grens tussen Frankrijk en Duitsland
goed zou zijn verdedigd. Het noorden (van FR) zal minder goed zijn
verdedigd à makkelijker te winnen.
Þ Het Von Schlieffenplan werd aangepast, waardoor Nederland niet
zou worden aangevallen, en de Duitse troepen alleen via België de
Franse grens over zouden steken.
Þ Want Nederland was belangrijk voor handel + een mogelijk land om
vredesbesprekingen te houden.
2 Enrico Leonardo Bosters
Geschiedenis
KENMERKENDE ASPECTEN – HAVO 5
Enrico Leonardo Bosters
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 9: De wereld in de tijd van wereldoorlogen................................................................... 2
KA37: Het voeren van twee wereldoorlogen ............................................................................... 2
KA38: De crisis van het wereldkapitalisme ................................................................................. 5
KA39: Het in praktijk brengen van totalitaire ideologieën communisme en fascisme/nationaal
socialisme..................................................................................................................................... 7
KA40: De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van
massaorganisatie ......................................................................................................................... 9
KA41: Vormen van verzet tegen West-Europese imperialisme .................................................. 9
KA 42: Verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door massavernietigingswapens en
de betrokkenheid van de burgerbevolking bij oorlogvoering .................................................. 10
KA43: Racisme en discriminatie die leidden tot genocide, in het bijzonder op de joden ....... 11
KA44: De Duitse bezetting van Nederland ................................................................................ 12
Hoofdstuk 10: de tijd van televisie en computer .......................................................................... 14
KA45: De dekolonisatie maakte een eind aan de westerse hegemonie in de wereld.............. 14
KA46: De verdeling van de wereld in twee ideologische blokken in de greep van een
wapenwedloop en de daaruit voortvloeiende dreiging van een atoomoorlog ........................ 16
KA47: De toenemende westerse welvaart die vanaf de jaren zestig van de 20e eeuw
aanleiding gaf tot ingrijpende sociaal-culturele veranderingsprocessen ............................... 19
KA48: De eenwording van Europa............................................................................................. 20
KA49: De ontwikkeling van pluriforme en multiculturele samenlevingen ............................... 21
1 Enrico Leonardo Bosters
, Hoofdstuk 9: De wereld in de tijd van wereldoorlogen
KA37: Het voeren van twee wereldoorlogen
• Geef drie oorzaken van de eerste wereldoorlog en leg deze volledig uit
(1) Sterk Nationalisme: Landen voelde zich heel sterk, machtig en
belangrijk, waardoor het eigenland beter werd gevonden dan andere
landen.
(2) Militairisme: oorlogen werden gezien als het perfecte middel
om het landsbelang te dienen. Maar door deze verheerlijking van
wapens & oorlog waren mensen uit op oorlog.
(3) Spanning op de Balkan: De Balkan landen wilde onafhankelijkheid (van
het Ottomaanse rijk) en bij Servië gaan horen, maar komt onder
Oostenrijk-Hongarije te vallen. Hier zijn veel mensen het mee oneens
àspanning
• Leg uit waarom bondgenootschappen ontstonden en hoe zij bij hebben
gedragen aan het ontstaan van de eerste wereldoorlog
Þ Er ontstonden 2 machtsblokken die elkaar tegen werkte:
Groot-Brittannië + Rusland + Frankrijk tegen Duitsland + Oostenrijk-
Hongarije.
Þ Landen gingen ervan uit dat ze toch niet zouden worden aangevallen,
want dan had dat land oorlog met veel landen
Þ Hierdoor werd oorlog meer uitgelokt én wordt de oorlog die ontstaat
direct een grote oorlog met veel landen.
• Leg uit wat het Von Schlieffenplan was en waarom de Duitse legerleiding dit
plan wilde gebruiken
Þ Het originele Von Schlieffenplan was om Frankrijk via Nederland en
België binnen te vallen, omdat de grens tussen Frankrijk en Duitsland
goed zou zijn verdedigd. Het noorden (van FR) zal minder goed zijn
verdedigd à makkelijker te winnen.
Þ Het Von Schlieffenplan werd aangepast, waardoor Nederland niet
zou worden aangevallen, en de Duitse troepen alleen via België de
Franse grens over zouden steken.
Þ Want Nederland was belangrijk voor handel + een mogelijk land om
vredesbesprekingen te houden.
2 Enrico Leonardo Bosters
