Samenvatting Rechtstaat Maatschappijleer

MAATSCHAPPIJLEER; RECHTSSTAAT




MAATSCHAPPIJLEER

, KENMERKEN VAN EEN RECHTSSTAAT;

- Legaliteitsbeginsel
→ Elk handelen van de overheid moet een basis hebben
in de wet
→ Je kan pas gestraft worden als je een overtreding
begaat die ook in de wet staat
- Grondrechten
→ Hierin staan de rechten en plichten van de overheid
en burger.
- Onafhankelijke rechtspraak
→ de rechter is onafhankelijk en onpartijdig
- Scheiding der machten (Trias politica)
→ Wetgevende macht (1e macht)
→ Uitvoerende macht (2e macht)
→ Rechterlijke macht (3e macht)


KLASSIEKE EN SOCIALE GRONDWETTEN


Klassiek liberale grondwetten Sociale grondwetten

Een passieve overheid Een actieve overheid

Wanneer de overheid niks hoeft te doen Wanneer de overheid actieve
behalve handhaven ondernemingen moet nemen

voorbeelden: voorbeelden:
- Vrijheid van meningsuiting - Recht op gezondheidszorg
- Vrijheid van godsdienst - Recht op huisvesting
- Vrijheid van vereniging - Recht op werk
- Onaantastbaarheid van het lichaam - Recht op onderwijs



GEDRAG DAT BIJ DE WET VERBODEN IS

1. Misdrijven (inbreken, verkrachting, moord)
- ernstige strafbare feiten, vrijspraak mogelijk.
2. Overtredingen (wildplassen)
- minder ernstige strafbare feiten, geen vrijheidsstraf mogelijk.
3. Ultimum-remedium-principe
- Straffen is geen doel op zich




MAATSCHAPPIJLEER