Samenvatting verbintenissenrecht begrepen
Inhoud
H1. Verbintenissenrecht plaatsbepaling.................................................................1
H2. Rechtsfeiten..................................................................................................... 6
H3. Wilsontbreken, nietigheid en vernietigbaarheid...............................................9
H4. Ontstaan van verbintenissen uit een overeenkomst......................................13
H5. Inhoud van verbintenissen uit een overeenkomst..........................................16
H6. Nakoming van verbintenissen........................................................................18
H7. Onrechtmatige daad...................................................................................... 28
H8. Schade........................................................................................................... 33
H9. Andere verbintenissen uit de wet...................................................................37
H10. Recht halen.................................................................................................. 39
H1. Verbintenissenrecht plaatsbepaling
1.1 Inleiding
Een verbintenis: Een juridische relatie tussen 2 of meer partijen, waarbij de ene
partij verplicht is tot een op geld waardeerbare prestatie waarop de andere partij
recht heeft
Verbintenis moet dan ook worden nagekomen anders aansprakelijk voor de
gevolgen.
Verbintenis kan op 2 manieren ontstaan:
1. De rechtshandeling, bijvoorbeeld een overeenkomst (Beide partijen kiezen
ervoor om een verbintenis te laten ontstaan)
2. De wet (ontstaat zonder dat partijen dit gewild hebben)
1.2 verbintenissen uit overeenkomst
Een verbintenis uit de overeenkomst is een afspraak tussen 2 partijen.
1
,Een overeenkomst komt tot stand door een aanbod en aanvaarding. Daaruit moet
blijken dat de wil van beide partijen overeenstemt (wilsovereenstemming). Uit
een overeenkomst komen rechten en plichten, dus verbintenissen.
Tenietgaan van een verbintenis: een verbintenis wordt nagekomen
Prestaties: de verplichtingen van jou en de andere partij
Prestatie: het object van de verbintenis en kan bestaan uit iets doen of een
nalaten
Prestaties om iets doen: kan betaling van geldsom, levering van goed, verrichten
van een dienst of een combi hiervan.
Rechtssubjecten: jij en de andere partij zijn dragers van rechten en plichten. De
personen waartussen de verbintenis is ontstaan.
Schuldeiser / crediteur: partij die recht heeft op de prestatie
Schuldenaar / debiteur: partij die de prestatie moet verrichten
Je kan dus beide zijn tijdens het sluiten van een overeenkomst voor verschillende
verbintenissen
Als jij of de andere partij een verbintenis niet goed nakomt = wanprestatie
Een wan prestatie = Tekortkoming in de nakoming
Het verbintenissenrecht regelt wie er aansprakelijk is voor de schade die volgt
hierdoor.
Arbeidsrecht en huurrecht kun je zien als afsplitsingen van het
verbintenissenrecht
Prestatie leveren door bijv: betalen van geld, levering van een goed, verrichten
van een dienst of het nalaten van iets zoals concurrentiebeding.
1.4 Verbintenissen uit de wet: onrechtmatige daad
Een verbintenis uit de wet ontstaat wanneer partijen geen afspraak met elkaar
hebben gemaakt om een bepaalde verbintenis te laten ontstaan, maar omdat de
wet zo bepaald. Er ontstaat dan ook vaak 1 verbintenis.
Verbintenis uit de wet kan uit onrechtmatigde daad, rechtmatige daad of
verplichtingen alimentatie
Onrechtmatige daad:
Onrechtmatige daad voorbeelden: per ongeluk vaas laten vallen bij kennissen of
per ongeluk met je fiets tegen een auto aan rijden, waardoor er een kras op de
auto ontstaat.
Wanneer iemand een onrechtmatige daad richting jou pleegt waardoor jij schade
lijdt, is hij verplicht deze schade te vergoeden. Dus een handeling of het nalaten
van een handeling die schade toebrengt.
2
,Voor aansprakelijkheid uit een onrechtmatige daad kun je een WA-verzekering
sluiten. Wettelijke aansprakelijkheid.
Verschil:
Voor het ontstaan van een overeenkomst met de bijbehorende verbintenis, zijn er
rechtshandelingen (aanbod en aanvaarding) nodig waaruit wilsovereenstemming
blijkt.
Uit een onrechtmatige daad volgt de verbintenis direct uit de wet volgt, door de
feitelijke handeling zoals de vaas laten vallen.
1.4 Andere verbintenissen uit de wet: rechtmatige daad
Een rechtmatige daad: een handeling die niet in strijd is met het recht, maar wel
een compensatieplicht voor de dader creëert, namelijk:
1. Onverschuldigde betaling: zonder rechtsgrond betaald. In geval van
onverschuldigde betaling ontstaat dus een verbintenis uit de wet zonder
dat partijen dit van tevoren gewild hebben. Dat betekent dat er een plicht
is om het bedrag terug te betalen. Bv: je maakt het verkeerde bedrag over
naar iemand diegene is verplicht het terug te betalen, er was geen
verbintenis om dit bedrag te krijgen
2. Ongerechtvaardigde verrijking: Diegene die ongerechtvaardigd verrijkt ten
koste van een ander, is verplicht de schade te vergoeden tot het bedrag
van zijn verrijking. Bv: je hebt 2 miljoen per ongeluk op je rekening
gekregen en hier komt rente op. De 2 miljoen is onverschuldigd terug
betaald, maar de rente was ook ongerechtvaardigd, dus er ontstaat
verbintenis om dat terug te betalen los van je wil.
Verrijking = Het rijker worden in materiële of immateriële zin.
3. Zaakwaarneming: dat je een belang van iemand anders behartigd zonder
dit van tevoren met iemand te hebben afgesproken, dus zonder
overeenkomst. Bv ruit ingooien van de buren om brand te blussen en dan
de kosten voor die reparatie)
1.5 Verbintenissenrecht onderdeel privaat recht
Verbintenissenrecht: geeft de regels die gelden bij situaties waarin schade
ontstaat en de regels doe gelden wanneer overeenkomst gesloten worden. Kan
verdeeld worden in
1. Overeenkomstenrecht
3
, 2. Overig verbintenissenrecht
Privaatrecht / civiel / burgerlijk recht: verbintenissenrecht valt hieronder.
1.6. Privaat recht: vermogensrecht en personenrecht
Privaatrecht kan worden onderverdeeld in het vermogensrecht en het
personenrecht.
1. Personenrecht: regelt wie er in het privaatrecht drager kan zijn van rechten
en plichten (rechtssubjecten). Is onderverdeeld in personen en familie
recht & rechtspersonenrecht
2. Vermogensrecht: alles wat een natuurlijk of rechtspersonen bezit of op
geld waardeerbaar is = vermogen. Is onderverdeeld in verbintenissen en
goederenrecht.
Voorlopige definitie verbintenis: juridische relatie tussen 2 of meer partijen,
waarbij de ene partij verplicht is tot een op geld waardeerbare prestatie, waar de
andere partij recht op heeft.
Gebruikelijke definitie verbintenis: een vermogensrechtelijke relatie tussen 2 of
meer partijen, waarbij de ene partij verplicht is tot een op geld waardeerbare
prestatie, waar de andere partij recht op heeft.
1.7. Privaat recht en overheid
Privaatrechtrechtelijke handelingen zijn: huren, kopen, arbeidsovereenkomsten
sluiten etc.
Publiekrechtelijke handelingen zijn: uitkeringen / paspoorten / rijbewijzen
verstrekken, gevangenisstraf opleggen etc.
1.8. Privaat recht: wetgeving
Verbintenissenrecht is geregeld in BW
Boek 1: personen en familierecht
Boek 2: rechtspersonen
Boek 3: vermogensrecht in het algemeen
Boek 4 erfrecht
Boek 5: zakelijke rechten
4
Inhoud
H1. Verbintenissenrecht plaatsbepaling.................................................................1
H2. Rechtsfeiten..................................................................................................... 6
H3. Wilsontbreken, nietigheid en vernietigbaarheid...............................................9
H4. Ontstaan van verbintenissen uit een overeenkomst......................................13
H5. Inhoud van verbintenissen uit een overeenkomst..........................................16
H6. Nakoming van verbintenissen........................................................................18
H7. Onrechtmatige daad...................................................................................... 28
H8. Schade........................................................................................................... 33
H9. Andere verbintenissen uit de wet...................................................................37
H10. Recht halen.................................................................................................. 39
H1. Verbintenissenrecht plaatsbepaling
1.1 Inleiding
Een verbintenis: Een juridische relatie tussen 2 of meer partijen, waarbij de ene
partij verplicht is tot een op geld waardeerbare prestatie waarop de andere partij
recht heeft
Verbintenis moet dan ook worden nagekomen anders aansprakelijk voor de
gevolgen.
Verbintenis kan op 2 manieren ontstaan:
1. De rechtshandeling, bijvoorbeeld een overeenkomst (Beide partijen kiezen
ervoor om een verbintenis te laten ontstaan)
2. De wet (ontstaat zonder dat partijen dit gewild hebben)
1.2 verbintenissen uit overeenkomst
Een verbintenis uit de overeenkomst is een afspraak tussen 2 partijen.
1
,Een overeenkomst komt tot stand door een aanbod en aanvaarding. Daaruit moet
blijken dat de wil van beide partijen overeenstemt (wilsovereenstemming). Uit
een overeenkomst komen rechten en plichten, dus verbintenissen.
Tenietgaan van een verbintenis: een verbintenis wordt nagekomen
Prestaties: de verplichtingen van jou en de andere partij
Prestatie: het object van de verbintenis en kan bestaan uit iets doen of een
nalaten
Prestaties om iets doen: kan betaling van geldsom, levering van goed, verrichten
van een dienst of een combi hiervan.
Rechtssubjecten: jij en de andere partij zijn dragers van rechten en plichten. De
personen waartussen de verbintenis is ontstaan.
Schuldeiser / crediteur: partij die recht heeft op de prestatie
Schuldenaar / debiteur: partij die de prestatie moet verrichten
Je kan dus beide zijn tijdens het sluiten van een overeenkomst voor verschillende
verbintenissen
Als jij of de andere partij een verbintenis niet goed nakomt = wanprestatie
Een wan prestatie = Tekortkoming in de nakoming
Het verbintenissenrecht regelt wie er aansprakelijk is voor de schade die volgt
hierdoor.
Arbeidsrecht en huurrecht kun je zien als afsplitsingen van het
verbintenissenrecht
Prestatie leveren door bijv: betalen van geld, levering van een goed, verrichten
van een dienst of het nalaten van iets zoals concurrentiebeding.
1.4 Verbintenissen uit de wet: onrechtmatige daad
Een verbintenis uit de wet ontstaat wanneer partijen geen afspraak met elkaar
hebben gemaakt om een bepaalde verbintenis te laten ontstaan, maar omdat de
wet zo bepaald. Er ontstaat dan ook vaak 1 verbintenis.
Verbintenis uit de wet kan uit onrechtmatigde daad, rechtmatige daad of
verplichtingen alimentatie
Onrechtmatige daad:
Onrechtmatige daad voorbeelden: per ongeluk vaas laten vallen bij kennissen of
per ongeluk met je fiets tegen een auto aan rijden, waardoor er een kras op de
auto ontstaat.
Wanneer iemand een onrechtmatige daad richting jou pleegt waardoor jij schade
lijdt, is hij verplicht deze schade te vergoeden. Dus een handeling of het nalaten
van een handeling die schade toebrengt.
2
,Voor aansprakelijkheid uit een onrechtmatige daad kun je een WA-verzekering
sluiten. Wettelijke aansprakelijkheid.
Verschil:
Voor het ontstaan van een overeenkomst met de bijbehorende verbintenis, zijn er
rechtshandelingen (aanbod en aanvaarding) nodig waaruit wilsovereenstemming
blijkt.
Uit een onrechtmatige daad volgt de verbintenis direct uit de wet volgt, door de
feitelijke handeling zoals de vaas laten vallen.
1.4 Andere verbintenissen uit de wet: rechtmatige daad
Een rechtmatige daad: een handeling die niet in strijd is met het recht, maar wel
een compensatieplicht voor de dader creëert, namelijk:
1. Onverschuldigde betaling: zonder rechtsgrond betaald. In geval van
onverschuldigde betaling ontstaat dus een verbintenis uit de wet zonder
dat partijen dit van tevoren gewild hebben. Dat betekent dat er een plicht
is om het bedrag terug te betalen. Bv: je maakt het verkeerde bedrag over
naar iemand diegene is verplicht het terug te betalen, er was geen
verbintenis om dit bedrag te krijgen
2. Ongerechtvaardigde verrijking: Diegene die ongerechtvaardigd verrijkt ten
koste van een ander, is verplicht de schade te vergoeden tot het bedrag
van zijn verrijking. Bv: je hebt 2 miljoen per ongeluk op je rekening
gekregen en hier komt rente op. De 2 miljoen is onverschuldigd terug
betaald, maar de rente was ook ongerechtvaardigd, dus er ontstaat
verbintenis om dat terug te betalen los van je wil.
Verrijking = Het rijker worden in materiële of immateriële zin.
3. Zaakwaarneming: dat je een belang van iemand anders behartigd zonder
dit van tevoren met iemand te hebben afgesproken, dus zonder
overeenkomst. Bv ruit ingooien van de buren om brand te blussen en dan
de kosten voor die reparatie)
1.5 Verbintenissenrecht onderdeel privaat recht
Verbintenissenrecht: geeft de regels die gelden bij situaties waarin schade
ontstaat en de regels doe gelden wanneer overeenkomst gesloten worden. Kan
verdeeld worden in
1. Overeenkomstenrecht
3
, 2. Overig verbintenissenrecht
Privaatrecht / civiel / burgerlijk recht: verbintenissenrecht valt hieronder.
1.6. Privaat recht: vermogensrecht en personenrecht
Privaatrecht kan worden onderverdeeld in het vermogensrecht en het
personenrecht.
1. Personenrecht: regelt wie er in het privaatrecht drager kan zijn van rechten
en plichten (rechtssubjecten). Is onderverdeeld in personen en familie
recht & rechtspersonenrecht
2. Vermogensrecht: alles wat een natuurlijk of rechtspersonen bezit of op
geld waardeerbaar is = vermogen. Is onderverdeeld in verbintenissen en
goederenrecht.
Voorlopige definitie verbintenis: juridische relatie tussen 2 of meer partijen,
waarbij de ene partij verplicht is tot een op geld waardeerbare prestatie, waar de
andere partij recht op heeft.
Gebruikelijke definitie verbintenis: een vermogensrechtelijke relatie tussen 2 of
meer partijen, waarbij de ene partij verplicht is tot een op geld waardeerbare
prestatie, waar de andere partij recht op heeft.
1.7. Privaat recht en overheid
Privaatrechtrechtelijke handelingen zijn: huren, kopen, arbeidsovereenkomsten
sluiten etc.
Publiekrechtelijke handelingen zijn: uitkeringen / paspoorten / rijbewijzen
verstrekken, gevangenisstraf opleggen etc.
1.8. Privaat recht: wetgeving
Verbintenissenrecht is geregeld in BW
Boek 1: personen en familierecht
Boek 2: rechtspersonen
Boek 3: vermogensrecht in het algemeen
Boek 4 erfrecht
Boek 5: zakelijke rechten
4