,HC1 - Inleiding
1 Kernschema...................................................................................................................... 11
1.2 Kernbegrippen........................................................................................................... 11
1.3 Empirisme schiet tekort..............................................................................................11
1.4 Concepten sturen beschrijving...................................................................................11
1.5 Objectiviteit................................................................................................................ 12
2 Casussen.......................................................................................................................... 13
2.1 Lodewijk XVI.............................................................................................................. 13
2.2 Coffer Illusion............................................................................................................. 13
2.2 Müller-Lyer illusion.....................................................................................................13
2.3 Monkey Business Illusion...........................................................................................13
4 Examenoriëntatie............................................................................................................... 14
4.1 Vorm van het examen................................................................................................14
4.2 Begripsvragen............................................................................................................ 14
4.3 Juist/Onjuist............................................................................................................... 14
4.4 Open vragen.............................................................................................................. 14
5.1 Can you see circles or rectangles? And does the answer depend on where you grew
up?................................................................................................................................... 15
Kern van het artikel.....................................................................................................15
Belangrijkste inzichten.................................................................................................15
Wist-je-datje................................................................................................................ 15
Essentie...................................................................................................................... 15
5.2 Foto van huppelend geëvacueerd meisje op Belgische luchthaven gaat wereld rond
(en wordt meteen gemanipuleerd)...................................................................................16
Kern van het artikel.....................................................................................................16
Belangrijkste inzichten.................................................................................................16
Wist-je-datje................................................................................................................ 16
Essentie...................................................................................................................... 16
5.3 Complottheorieën tijdens de coronacrisis: waar komen ze vandaan?........................16
Kern van het artikel.....................................................................................................16
Belangrijkste inzichten.................................................................................................17
Wist-je-datje................................................................................................................ 17
Essentie...................................................................................................................... 17
5.4 The big idea: do we all experience the world in the same way?.................................17
Kern van het artikel.....................................................................................................17
Belangrijkste inzichten.................................................................................................17
Wist-je-datje................................................................................................................ 18
Essentie...................................................................................................................... 18
5.5 Van ‘de vriendin van de dochter van de buurvrouw’ tot bij Trump: nee, Haïtiaanse
migranten doden en eten geen katten..............................................................................18
Kern van het artikel.....................................................................................................18
Belangrijkste inzichten.................................................................................................18
Wist-je-datje................................................................................................................ 19
Essentie...................................................................................................................... 19
5.6 Hoe de Amerikaanse stad Springfield lijdt onder migrantenmythe.............................20
1
, Kern van het artikel.....................................................................................................20
Belangrijkste inzichten.................................................................................................20
Wist-je-datje................................................................................................................ 20
Essentie...................................................................................................................... 20
5.7 Nieuwsbarometer 2025: jongeren en nieuwsconsumptie...........................................21
Kern van het artikel.....................................................................................................21
Belangrijkste inzichten.................................................................................................21
Wist-je-datje................................................................................................................ 22
Essentie...................................................................................................................... 22
1 Inleiding............................................................................................................................... 1
1.1 Soorten bronnen..........................................................................................................1
1.2 Geschreven bronnen...................................................................................................2
1.3 Ongeschreven bronnen................................................................................................4
1.3.1 Materiële voorwerpen...........................................................................................4
1.3.2 Orale tradities.......................................................................................................4
1.4 Typologie van bronnen.................................................................................................5
........................................................................................................................................... 5
2 Evolutie en complementariteit van bronnentypes................................................................5
2.1 Definities...................................................................................................................... 5
2.2 Evolutie........................................................................................................................ 5
3 Woord en beeld...................................................................................................................7
12 Examen........................................................................................................................... 10
12.1 Competenties........................................................................................................... 10
Examencompetenties......................................................................................................10
12.2 Mogelijke vragen......................................................................................................10
13 Fragmenten..................................................................................................................... 11
13.1 Lardi di biciclette......................................................................................................11
Kern van de film.......................................................................................................... 11
Belangrijkste inzichten.................................................................................................11
Wist-je-datje................................................................................................................ 11
Essentie...................................................................................................................... 11
13.2 Iconische foto’s........................................................................................................ 12
13.2.1 Raising the Flag on Iwo Jima (Joe Rosenthal, 1945)........................................12
Kern van het beeld..................................................................................................12
Belangrijkste inzichten............................................................................................12
Wist-je-datje............................................................................................................ 12
Essentie.................................................................................................................. 12
13.2.1 Raising a Flag over the Reichstag (Jevgeni Chaldej, 1945).............................13
Kern van het beeld..................................................................................................13
Belangrijkste inzichten............................................................................................13
Wist-je-datje............................................................................................................ 13
Essentie.................................................................................................................. 13
13.2.3 Groepsfoto Conferentie van Jalta (1945)..........................................................14
Kern van het beeld..................................................................................................14
Belangrijkste inzichten............................................................................................14
Wist-je-datje............................................................................................................ 14
Essentie.................................................................................................................. 14
13.2.4 Vergelijkende kritisch-historische analyse........................................................15
2
, Gemeenschappelijke kenmerken van de drie beelden............................................15
5. Kritisch-historische duiding.................................................................................15
1 Impact communicatie- en IT op bronproductie...................................................................11
1.1 Snelheid & kwaliteit van de overdracht......................................................................11
1.1.1 Eerste fase: te voet.............................................................................................11
1.1.2 Tweede fase: gebruik van het paard..................................................................11
1.1.3 Derde fase: mechanische & digitale media.........................................................12
1.2 Ontwikkeling van massamedia...................................................................................12
1.2.1 20ste eeuw......................................................................................................... 12
1.2.2 21ste eeuw......................................................................................................... 13
1.3 Impact van communicatie in huidige samenleving.....................................................14
1.3.1 Trefkracht........................................................................................................... 14
1.3.1 Materiële draagkracht.............................................................................................14
1.4 Kortsluitingen in informatiestroom...................................................................................14
2 Krantenartikels................................................................................................................... 16
2.1 Google Veo 3 (De Morgen, 25 juni 2025)...................................................................16
Kern van het artikel.....................................................................................................16
Belangrijkste inzichten.................................................................................................16
Wist-je-datje................................................................................................................ 16
Essentie...................................................................................................................... 16
2.2 Trump dwingt TikTok US in Amerikaanse handen (De Morgen, 26 september 2025) 17
Kern van het artikel.....................................................................................................17
Belangrijkste inzichten.................................................................................................17
Wist-je-datje................................................................................................................ 17
Essentie...................................................................................................................... 17
2.3 In het hart van Poetins trollenfabriek (De Standaard, 16 september 2024)................18
Kern van het artikel.....................................................................................................18
Belangrijkste inzichten.................................................................................................18
Wist-je-datje................................................................................................................ 18
Essentie...................................................................................................................... 18
2.4 Mysterieuze website verspreidt onbewezen claims over Kamala Harris (VRT NWS, 7
september 2024).............................................................................................................. 19
Kern van het artikel.....................................................................................................19
Belangrijkste inzichten.................................................................................................19
Wist-je-datje................................................................................................................ 19
Essentie...................................................................................................................... 19
2.5 Desinformatie-expert Nina Schick: “We stevenen af op een infocalyps” (De Morgen,
27 november 2020).......................................................................................................... 20
Kern van het artikel.....................................................................................................20
Belangrijkste inzichten.................................................................................................20
Wist-je-datje................................................................................................................ 20
Essentie...................................................................................................................... 20
2.6 AI in de journalistiek: de strijd om de waarheid verhevigt (De Morgen, 12 mei 2023) 21
Kern van het artikel.....................................................................................................21
Belangrijkste inzichten.................................................................................................21
Wist-je-datje................................................................................................................ 21
Essentie...................................................................................................................... 21
3